Universiteit Leiden

nl en

Subject guide

Wetenschapsgeschiedenis

Overzicht van databases, naslagwerken en websites voor onderzoek in de wetenschapsgeschiedenis

Betawetenschappen
Geschiedenis met name wiskunde, natuurkunde, scheikunde, sterrenkunde/ruimtevaart en biologie): waaronder monografieen over afzonderlijke deelgebieden zoals fysische chemie, wiskunde analyse; geschiedenis van materiele cultuur (bv. telescopen); primaire teksten (briefwisselingen, interviews, verzamelde werken) van historisch belangrijke wetenschappers, zoals Leonhard von Euler, Johannes Kepler, Albert Einstein). Ook de geschiedenis van de geneeskunde in al haar aspecten, met een nadruk op Griekse/Romeinse tijd, middeleeuwen, renaissance en Verlichting, inclusief geschiedenis van de psychiatrie.
Humaniora
Historiografische studies over de wetenschappelijke beoefening van verschillende deeldisciplines, zoals taalkunde, theologie en islamstudies
Andere
Geschiedenis van wetenschappelijk publiceren; wetenschap in relatie tot de samenleving; wetenschapssociologie, filosofische discussies over hedendaagse ontwikkelingen binnen wetenschap, wetenschapsmethodologie en wetenschapsbeoefening

De fysieke collectie Wetenschapsgeschiedenis staat deels in de Universiteitsbibliotheek, deels in de Waleus Bibliotheek en de Science Library. In de Universiteitsbibliotheek staat op de studiezaalverdieping een vrij toegankelijke naslagcollectie.

De werken in de naslagcollectie zijn niet uitleenbaar, maar kopiëren en scannen zijn wel mogelijk. De naslagcollectie bestaat uit:

  • Naslagwerken en bibliografieen per onderwerp
  • Primaire en secundaire literatuur voor een selectie van onderwerpen
  • Recente uitgaven van tijdschriften

De naslagcollectie is geordend via de Library of Congress Classification (LCC). Titels op het gebied van de Wetenschapsgeschiedenis bevinden zich verdeeld over de verschillende disciplines. Raadpleeg de Catalogus voor de plaatsingscode.

Papieren tijdschriften

Lopende jaargangen van tijdschriften op het gebied van de wetenschapsgeschiedenis waarvan geen digitale versie aanwezig is zijn geplaatst in de ronde tijdschriftenkasten bij de entree van studiezaal 2. Oudere jaargangen van tijdschriften staan in het gesloten magazijn. Deze banden kunnen worden aangevraagd via de Catalogus.

javascript:;

Isis Current Bibliography of the History of Scienceis de belangrijkste bibliografie op het gebied van de wetenschapsgeschiedenis. De bibliografie verscheen voor het eerst in 1913 als onderdeel van het nieuwe tijdschrift Isis en geeft jaarlijks een uitgebreid overzicht van recente publicaties binnen de wetenschapsgeschiedenis en gerelateerde onderzoeksvelden. Zoek naar de titel S1 bij het doorzoeken van de titels voor de bibliografie. De jaren 1913-1975 zijn open access beschikbaar via de Isis Cumulative Bibliography en de jaren 1976-heden via Isis CB Explore.

Scientific Instrument Commission Cumulative Bibliography: bibliografie met ongeveer 3.600 titels van boeken, pamfletten, catalogi en artikelen rond historische wetenschappelijke instrumentaria. Loopt van 1983 tot ongeveer 2009.

Bibliografia Italiana di Storia della Scienza: deze bibliografie met citaties van monografieën, tijdschriften, artikelen, essays en boekbesprekingen rond de wetenschapsgeschiedenis werd gepubliceerd van 1982 tot 2011. De citaties zijn doorzoekbaar gemaakt in een open access database.

International bibliography of humanism and the renaissance: loopt vanaf 1965 tot nu. De database bevat meer dan 330.000 citaties over Europese geschiedenis in de 16e en 17e eeuw.

A history of science in the Netherlands : survey, themes and reference (Klaas van Berkel e.a., Brill 1999): chronologische en thematische overzicht van de geschiedenis van de wetenschap in Nederland vanaf 1600 tot in de 20ste eeuw. Bevat ook biografieën van 65 belangrijke Nederlandse wetenschappers. In de studiezaal: Z127.N2 H58 1999.

Bibliography of Medical and Biomedical Biography (L.T. Morton, 3rd. edition, Ashgate 2005): beschrijft bronnen met informatie over belangrijke personen binnen de geschiedenis van de geneeskunde en biomedische wetenschappen. Op de studiezaal: R134 .M67 2005.

Handbuch Gelehrtenkultur der Frühen Neuzeit (Herbert Jaumann, De Gruyter 2004): woordenboek van namen en begrippen uit de intellectuele kringen van de vroegmoderne tijd. Deel I Bio-bibliographisches Repertorium van het handboek bevat biografieën en bibliografieën van de belangrijkste auteurs van tussen de 15e en 18e eeuw. Deel II is nog in voorbereiding en bevat een verklarende woordenlijst met artikelen over kernbegrippen binnen de geleerdencultuur. Staat op de studiezaal: CT3990.A2 J38

The History of Natural History (Gavin D.R. Bridson, Linnean Society 2008): referenties naar publicaties op het gebied van de geschiedenis van de biologie, botanie, zoologie, onderzoeksmethoden, wetenschappers en genootschappen.

Dictionary of the History of Science (William F. Bynum, MacMillan 1981): behandeld de geschiedenis van belangrijke wetenschappelijke concepten. Staat op de studiezaal: Q125 .D45 1981

Dictionnaire d'histoire et philosophie des sciences (Dominique Lecourt, Presses Universitaires de France 1999): focus op de filosofische reflectie en historische context van wetenschappelijke theorieën en ontdekkingen. Staat op de studiezaal: Q124.8 .D53 1999

Encyclopedia of the History of Technology (Ian McNeil, Routledge 1990): uitgebreide introductie rond de plaats van technologie in de geschiedenis. Daarnaast artikelen over materialen, energiebronnen, transport, documentaire informatie, landbouw, wapens en nog veel meer. Online

Instruments of science: an historical encyclopedia (Robert Bud, Garland 1998). Staat op de studiezaal: Q184.5 .I57 1998. Zie voor dit onderwerp ook de website Epact: Scientific Instruments of Medieval and Renaissance Europe

Medieval science, technology and medicine: an encyclopedia (Thomas F. Glick, Routledge 2005): gaat in op het onderzoek, de toepassing van kennis, culturele en technologische uitwisselingen, experimenten en prestaties in de vele disciplines die verband houden met wetenschap en technologie in de middeleeuwen. Dekking omvat uitvindingen, ontdekkingen, concepten, plaatsen en studiegebieden, regio's en belangrijke bijdragen aan verschillende wetenschapsgebieden. Er zijn ook vermeldingen over de wetenschap in Zuid-Centraal en Oost-Azië. Staat op de studiezaal: Q124.97 .M43 2005

The scientific revolution : an encyclopedia (William E. Burns, ABC-CLIO, cop. 2001): bevat lemma's over personen, onderwerpen als Arabische wetenschap en de geschiedenis van bloedtransfusies en van instituties (waaronder ook de Universiteit Leiden). Staat op de studiezaal: Q127 .E8 B87 2001

Dizionario delle scienze e delle tecniche di Grecia e Roma (Colace Radici, Fabrizio Serra Editore 2010): nadruk op belangrijke concepten in wetenschappelijke en technische kennis in de antieke tijd, de ontwikkeling van het wetenschappelijke en technische gedachtengoed en de relatie tussen Latijnse, Byzantijnse en Arabische wetenschap. Staat op de studiezaal: Q124.95 .D55 2010

Encyclopedia of ancient natural scientists: the Greek tradition and its many heirs (Paul Keyser, Routledge 2008): overzicht van natuurhistorie vanaf het begin tot aan het einde van de late antieke tijd. Bevat een woordenlijst, een geografisch overzicht en een tijdlijn. Staat op de studiezaal: Q124.95 E.53 2008

Encyclopedia of the history of Arabic science (Roshdi Rashed, Routledge 1996): brede driedelige encyclopedie, met name gericht op de natuurwetenschappen. De encyclopedie gaat in op de receptie van Arabische wetenschap in Andalusië en in Latijnse universiteiten. Bijna geen aandacht voor wetenschap in Perzische en Turkse taal. Staat op de studiezaal van Bijzondere Collecties (2e verdieping, ingang 4): Q127 .A5 E53

Mathematicians, astronomers, and other scholars of Islamic civilization and their works, 7th-19th c. (Boris A. Rosenfeld, Istanbul: Research Centre for Islamic History Art and Culture (IRCICA) 2003): de bladzijden 513-739 bevatten een uitgebreide bibliografie op auteur. Staat op de studiezaal van Bijzondere Collecties (2e verdieping, ingang 4): QA27.A67 R694 2003

Encyclopaedia of the History of Science, Technology, and Medicine in Non-Western Cultures (Helaine Selin, Springer 2008): bevat artikelen rond de geschiedenis van wetenschap, techniek en geneeskunde, interculturele behandeling van brede onderwerpen als wiskunde en astronomie en filosofische artikelen over concepten als rationaliteit en objectiviteit.

  • Middeleeuwse handschriften : herbaria, arteshandschriften, teksten van klassieke en middeleeuwse wetenschappers (o.a. Lucretius, Plinius, Thomas van Acquino)
  • Na-middeleeuwse handschriften en particuliere archieven : alchemistische handschriften, collegedictaten van Leidse hoogleraren; alba amicorum van Leidse studenten; handschriften uit het bezit van het Academisch Historisch Museum; archieven van Leidse professoren; archieven van instellingen: Legatum Stolpianum.
  • Universiteitsarchieven : de Universiteit Leiden is de oudste wetenschappelijke instelling van ons land en behoort tot de belangrijkste universiteiten van Europa. Haar archieven beslaan meer dan vier eeuwen en vormen een rijke bron voor wetenschapshistorici.
  • Brieven : geleerdencorrespondentie (zoek op naam in de brievencatalogus).

Prenten en tekeningen van Leidse universiteitsgebouwen en locaties, waaronder het Academiegebouw, de Hortus Botanicus, de schermschool, de Sterrewacht, het anatomisch theater en de Oude Bibliotheek (portefeuille 315). Beschikbaar via Geheugen van Nederland.

Webtentoonstellingen

Deze website maakt gebruik van cookies.