Wie weet een boek zo te verkopen dat iedereen het wil lezen? Dat zijn de winnaars van de Alternatieve-Leeslijst-Awards 2025.

Weet u wat de hoofdstad is van Sint-Eustatius? Of tot welke provincie Curaçao behoort? Geen idee? U bent niet de enige: de meerderheid van Europese Nederlanders weet weinig van de Caribische eilanden binnen het Koninkrijk der Nederlanden. Dit blijkt uit een grootschalig opinieonderzoek onder leiding…

Onze blik op het Midden-Oosten zit vol stereotypen die heftige gevolgen hebben gehad voor haar bevolking. Wat is mythe en wat is realiteit? Hoe zijn deze stereotypen ontstaan? Welke gevolgen hebben ze gehad? Deze vragen worden beantwoord in deze leeslijst.

Samen met een groep enthousiaste wetenschappers bezocht ik deze maand verschillende universiteiten en andere kennisinstellingen tijdens een kennismissie in Indonesië.

In september 2024 start de nieuwe minor ‘De (on)rechtvaardige samenleving’. We stelden Judi Mesman een aantal vragen over de nieuwe minor.

Onderzoek naar flora en fauna met oog voor economische belangen én samenwerking met de lokale bevolking. Dit is allemaal gebundeld in een samenwerkingsprogramma van de Anton de Kom Universiteit van Suriname en Universiteit Leiden. Samenwerken op basis van gelijkheid staat voorop. ‘Een lastige uitdaging,…

De staat, en specifiek de idee van nationaliteit, is bijna allesbepalend in het sociale leven in Nederland. Het bepaalt hoe mensen identificeren, hoe we met elkaar omgaan, en hoe (on)gelijkheid in de samenleving eruitziet. Maar, uiteindelijk is het idee dat we de mensen op kunnen delen in verschillende…

Overblijfselen uit het verleden liggen voor een groot deel verborgen in rivieren, meren en zeeën. Helaas kijken we zelden onder water, en onbekend maakt onbemind. Martijn Manders vertelt in zijn oratie waarom onderwaterarcheologie zo belangrijk is voor het begrijpen van onze geschiedenis.

In de afgelopen jaren hebben de kloeke en zeer succesvolle uitgaven Wereldgeschiedenis van Nederland (2018), Wereldgeschiedenis van Vlaanderen (2018) en Nog meer wereldgeschiedenis van Nederland (2022) op een toegankelijke wijze een breed publiek inzicht verschaft in hoe sterk de geschiedenis van Nederland…

De jaarlijkse dodenherdenkingen op de Dam en Waalsdorpervlakte, de Nederlandse excuses voor het slavernijverleden en de Cleveringa-oratie zelf: onze omgang met de geschiedenis is vaak vooral ritueel, vertelt Cleveringahoogleraar Frank van Vree die op 27 november zijn oratie uitspreekt.

Tijdens twee drukbezochte alumni-diners in Yogyakarta en Jakarta ontmoetten alumni en onderzoekers elkaar. De oud-studenten haalden met elkaar herinneringen op en zagen hun docenten weer terug.

UNESCO heeft een grote verzameling handgeschreven brieven en het archief van Raden Ajeng Kartini (1879-1904) erkend als documentair werelderfgoed. Kartini verzette zich tegen genderongelijkheid in de feodale Javaanse samenleving, waaronder gedwongen huwelijken, polygamie en gebrek aan onderwijs voor…

Ward Hoskens begon tien jaar geleden als stagiair bij een van Leidens meest beeldbepalende gebouwen: de Pieterskerk. Nu promoveert hij op de vraag hoe de functie van deze ‘kerk die geen kerk meer is’ in de afgelopen eeuwen veranderde.

Voormalig President Kgalema Motlanthe van Zuid-Afrika gaf op 7 juli een publiekslezing op de Campus Den Haag

De universiteit herbergt vele parels aan onderzoeksinstituten die niet elke dag in het nieuws komen. Het College van Bestuur bezocht op dinsdag 1 juli zo’n parel, het Instituut voor Wijsbegeerte. Het leverde een begeesterd gesprek op.

Nu polarisatie en discriminatie toenemen, wil jurist en mensenrechtenactivist Lilian Gonçalves-Ho Kang You in haar Cleveringa-oratie op 26 november laten zien hoe gevaarlijk uitsluiting is. ‘We moeten ons ertegen verzetten.’

Lang was de Nederlands-Indische literatuur niet meer dan een ‘exotisch stiefkind’ van de Nederlandse literatuurgeschiedenis. Dat veranderde met de publicatie ‘Oost-Indische spiegel’ (1972) van Rob Nieuwenhuys en leidde tot de oprichting van de Werkgroep Indisch-Nederlandse Letterkunde. Inmiddels bestaat…

Aya Ezawa nam op 11 juni met een bijeenkomst in het Academiegebouw afscheid als Diversity Officer van de Universiteit Leiden. Ze was sinds haar benoeming in 2019 onvermoeibaar adviseur voor cultuurverandering en pleitbezorger van diversiteit, inclusie en gelijke kansen voor iedereen.

Hij beklom vuurspuwende vulkanen, trotseerde de tropische hitte en nam voor zijn werk malaria, dysenterie en andere ziekten en ongemakken voor lief. Met zijn werk dwong hij respect af van letterkundigen. Wie was deze negentiende-eeuws natuuronderzoeker Franz Wilhelm Junghuhn?

Voor historisch onderzoek zijn bronnen de basis van het vak geschiedenis. Maar hoe ga je goed met bronnen om? Dit is iets wat leerlingen moeten leren en een belangrijke taakstelling voor docenten. Want hoe maak je van leerlingen kritische denkers? En wat zijn verrassende bronnen om mee om te gaan?

Congres/symposium, Jaarcongres Vlaams-Nederlandse Vereniging voor Nieuwe Geschiedenis

Lezing

Lezing

Maar liefst 22 onderzoeksprojecten van Leidse wetenschappers hebben een Veni-subsidie gekregen van wetenschapsfinancier NWO.

Het juridisch onderscheid tussen slachtoffers van mensenhandel en slachtoffers van migrantensmokkel is onrechtvaardig, beargumenteert De Massol Rebetz in haar proefschrift. In sommige omstandigheden zouden gesmokkelde migranten namelijk moeten worden behandeld als slachtoffers van mensenhandel.

Verschillen in huidskleur mogen juist benoemd worden want zo kun je binnen de opvoeding vooroordelen en racisme – en het voorkomen daarvan – bespreekbaar maken. Dat stelt hoogleraar Judi Mesman in haar boek ‘Opgroeien in kleur’.

‘Onze politiek verandert, maar kent ook stabiliteit; die spanning fascineert mij.’ Sarah de Lange bestudeert onder meer het Nederlandse partijsysteem, en specifiek hoe de opkomst van extremistische partijen de democratie beïnvloedt. Medio oktober begint zij als hoogleraar in Leiden.

In de reeks Pioniers van de Universiteit Leiden laten we (voormalige) studenten aan het woord die als eerste in hun familie naar de universiteit gingen. In deze tweede aflevering: historicus en universitair docent Nadia Bouras (1981). ‘Ook al kwam ik er pas later achter dat mijn moeder die droom had,…

Van een queer kunsttentoonstelling tot een podcast over mensen met een beperking: ook dit jaar heeft het JEDI Fonds weer verschillende projecten gehonoreerd die bijdragen aan diversiteit en inclusie.

Jonathan Powell kwam vanuit Engeland naar Leiden om onderzoek te doen naar de rol van vrouwen in vroegmoderne rechtszaken. Naast allerlei spannende documenten ontdekte hij ook de koekjes van bakkerij Water & Bloem en de wilde bloemen op begraafplaats Groenesteeg.

Je inzetten voor een meer inclusieve en diverse maatschappij. Daar besteden Talisha Schilder, Hawra Nissi en Chiraz Hassoumi vele uren per week aan. Vanwege hun harde inzet zijn ze nu genomineerd voor de ECHO Award.

Online, hybride, op de campus... Het was een onvoorspelbaar jaar, ook voor de Faculteit Geesteswetenschappen. Gelukkig was er naast coronanieuws ook ruimte voor andere verhalen. Een terugblik op 2021 met onze meest gelezen nieuwsartikelen per maand.

Als we het hebben over het Koninkrijk der Nederlanden, gaat het niet alleen om Nederland. Integendeel: ons Koninkrijk bestaat uit maar liefst vier landen, waarvan drie Caribische eilanden. Deze structuur is op zijn zachtst gezegd complex. Hoewel alle landen officieel gelijkwaardig zijn, heeft Nederland…

Na twee jaar coronamaatregelen gingen we in 2022 weer ‘terug naar normaal’. Migratie, verkiezingen, het slavernijverleden, Rusland en Oekraïne waren veelbesproken onderwerpen. Een terugblik aan de hand van de best gelezen nieuwsartikelen en andere gebeurtenissen.

Judith Pollmann, hoogleraar Vroegmoderne Nederlandse Geschiedenis, ontvangt de Spinozapremie. ‘Ontiegelijk eervol.’

Lezing

Congres/symposium

Boekpresentatie

Promotie

Klimaatverandering is 'hot' en staat vrijwel dagelijks in het nieuws. Duizenden scholieren demonstreerden op het Malieveld in Den Haag. Nieuwswebsite Nu.nl weert klimaatontkenners uit hun debatsectie om ‘fake news’ te voorkomen. Maar wat voor effect heeft klimaatverandering op de wetenschap, in het…

Maken we het diner vegetarisch dit jaar? Houden we het toetje hetzelfde? Waar vind ik inspiratie voor een diner tijdens de feestdagen? Voor lezers die deze vragen nog graag even voor zich uit schuiven, voor zij die graag een goed verhaal bij hun culinaire bijdrage vertellen, of voor wie gewoon meer…

Congres/symposium

Lezing, LUCL Retired & Kicking series

Op 31 januari 2020 verliet Groot-Brittannië officieel Europese Unie. Nieuwe regelgeving waarover beide partijen het eens werden werd van kracht op 1 januari 2021. Welke politieke invloed heeft Brexit gehad? Hoe denken Britten en Europeanen over elkaar na moeilijke onderhandelingen en harde retoriek?…

Zestien onderzoekers van de Universiteit Leiden krijgen een Veni-subsidie van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Deze beurs biedt veelbelovende jonge wetenschappers de mogelijkheid om gedurende drie jaar hun eigen ideeën verder te ontwikkelen.

Just Peace Festival