Universiteit Leiden

nl en

Nieuwe Rembrandtroute langs zeven Leidse universiteitsgebouwen

Met zeven uitvergrote werken van Rembrandt op zeven universiteitsgebouwen in de Leidse binnenstad toont de Universiteit Leiden de band tussen de schilder en de universiteit. Rembrandt van Rijn schreef zich in 1620 in als student en portretteerde diverse Leidse alumni. Bovendien bezit de Universiteitsbibliotheek zo’n honderd prenten van Rembrandt.

De buitenexpositie Uitvergroot: Rembrandt & de Universiteit Leiden is een cadeau van de universiteit aan de stad. In 2019 is het 444 jaar geleden dat de Universiteit Leiden werd ‘geboren’ en 350 geleden dat de schilder Rembrandt van Rijn overleed. Vanwege dit bijzondere 444/Rembrandtjaar heeft de gemeente Leiden bij uitzondering toestemming verleend voor deze doeken bij de veelal monumentale panden. De buitenexpositie is vanaf half mei 2019 tot uiterlijk begin februari 2020 te zien. Het eerste doek, aan de gevel van de Universiteitsbibliotheek, is op 13 mei opgehangen.

De inschrijving van 'Rembrandus Hermanni' in 1620 in het Album Studiosorum. Dit inschrijfboek staat nog altijd in de Universiteitsbibliotheek.

Inspiratiebronnen

Rembrandt, geboren en getogen in Leiden, schreef zich in 1620 in als student bij de universiteit, bij Letteren. Daarom komt een reproductie van Zelfportret met halsberg (uit het Germanisches Nationalmuseum) op het Lipsiusgebouw van de faculteit Geesteswetenschappen. Het is onbekend of de jonge Rembrandt werkelijk naar college ging. Rembrandt zat op de Latijnse School en leerlingen in de hoogste klas lieten zich vaak al inschrijven omdat deze school voorbereidde op de universiteit. In zijn werk laat de schilder zien dat hij zich in ieder geval liet inspireren door de academische omgeving en universitaire instellingen als het anatomisch theater en de Hortus botanicus. Rembrandt portretteerde daarnaast een aantal vooraanstaande mannen die in Leiden hadden gestudeerd.

Rembrandt, Zelfportret met bontmuts, 1631, ets, 63 x 57 mm, Universiteitsbibliotheek Leiden (foto Marc de Haan)

Rembrandtcollectie in de Universiteitsbibliotheek

De Universiteitsbibliotheek aan de Witte Singel toont een grote reproductie van een kleine ets van Rembrandt uit zijn Leidse periode. Dit zelfportret is één van de ongeveer 100 prenten van Rembrandt die in het bezit zijn van de Universiteitsbibliotheek. Daarnaast bezit de bibliotheek twee tekeningen van Rembrandt en werk van zijn leerlingen en ateliermedewerkers.

Soolmans en Tulp studeerden in Leiden

Het beroemde portret van de Leidse rechtenalumnus Marten Soolmans (Rijksmuseum/Musée du Louvre) siert de Leidse rechtenfaculteit. Marten (‘van Oopjen’) studeerde tussen 1627 en 1633 Rechten in Leiden. Een ander bekend schilderij, dat van De anatomische les van Dr Tulp (Mauritshuis), heeft een Leidse alumnus in de hoofdrol. Tulp studeerde Medicijnen in Leiden, leerde het vak in het anatomisch theater en vernoemde zich naar de tulp. Deze bloem werd eind 16e eeuw via de Leidse Hortus geïntroduceerd in Nederland.

Rembrandt, De anatomische les van Dr Nicolaes Tulp, 1632, 169.5 x 216.5 cm, Mauritshuis, Den Haag.

Minerva en Flora

Bij het Academiegebouw komen twee uitvergrote schilderijen van door Rembrandt afgebeelde godinnen: Minerva (The Leiden Collection) en Flora (State Hermitage Museum). De godin van de wijsheid, Minerva, is al eeuwenlang symbool van de Universiteit Leiden, en maakt deel uit van het logo. Flora, godin van de lente en de bloemen, verbeeldt de bloemenpracht, zoals die van de Leidse Hortus botanicus.

Historiestuk uit Museum De Lakenhal

Diverse toonaangevende musea in Europa en de Amerikaanse The Leiden Collection verleenden hun medewerking. Ook Museum De Lakenhal is vertegenwoordigd: het Historiestuk bij het Gravensteen is afkomstig uit de collectie van het Leidse museum dat op 20 juni na een jarenlange renovatie weer opengaat. Het museum toont in haar expositie ‘De Jonge Rembrandt 1624-1634’ vanaf 2 november de jonge jaren van de schilder in Leiden. 

 

Tekst: Linda van Putten
Fotografie: Marc de Haan

Mail de redactie

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie