Sterrenkundige Dave Lommen doet in een dagboek verslag van zijn reis naar China met als voornaamste doel de totale zonsverduistering.

Wat maakt het lichaam? Veranderen woorden de werkelijkheid? Deze en andere vragen kwamen aan de orde op de ICLON-nascholingsdag Filosofie over het examenthema ‘De vraag naar de mens in relatie tot techniek en wetenschap’.

Op 20 februari van dit jaar werd een publiekssymposium georganiseerd over een maatschappelijk en actueel onderwerp: duurzame energie. Het is de tweede keer in een jaar dat de Universiteit Leiden zoiets organiseert, want het vorige publiekssymposium over Artificial Intelligence was een groot succes.

Mensen werken niet alleen liever samen met leden van hun eigen ingroup, ze concurreren er ook liever mee, lieten Leidse onderzoekers in een sociaalpsychologische studie in 51 landen zien. Dit ‘nasty neighbor’- effect was een grote verrassing voor de onderzoekers, totdat ze in studies over dieren doken.…

Wie wint dit jaar de Onderwijsprijs van de Faculteit Geesteswetenschappen? Wie moet volgens studenten met deze felbegeerde blijk van waardering naar huis? Maak kennis met vier bevlogen docenten. Over hersenen die draaien op topsnelheid, experimentele onderwijsvormen en hoe je het kwartje hoort vallen.…

Een onderzoeksgroep onder leiding van de Leidse archeologe Sarah Inskip heeft ontdekt dat de ziekte lepra 1500 jaar geleden mogelijk vanuit Scandinavië naar Groot-Brittannië kwam. Een eeuwenoud Engels skelet wijst daarop.

‘De verschillen met Azië worden vaak sterk benadrukt, terwijl er zo veel overeenkomsten zijn, op allerlei niveaus. Ouders in Azië vragen zich net zo goed af naar welke school ze hun kind moeten doen’, zegt prof.dr. Frank Pieke, hoogleraar Modern China. Op 9 september vindt de openingsconferentie plaats…

Onze blik op het Midden-Oosten zit vol stereotypen die heftige gevolgen hebben gehad voor haar bevolking. Wat is mythe en wat is realiteit? Hoe zijn deze stereotypen ontstaan? Welke gevolgen hebben ze gehad? Deze vragen worden beantwoord in deze leeslijst.

Toen neerlandica Anneke Boot (70) met pensioen ging, keerde ze terug naar de universiteit. Eerst haalde ze haar propedeuse geschiedenis, nu doet ze zelfs promotie-onderzoek. Waarom en hoe gaat het? ‘Ik heb mijn beleidsproza moeten afleren.’

Etnografie kan niet zonder empathie: wie niet probeert om ‘inheemse’ mensen te begrijpen, maakt weinig kans thuis te komen met gedegen materiaal. In reactie op psycholoog Sandy Overgauw concludeert antropoloog Peter Pels dat ook hier sprake is van ‘altruïsme met een snufje egoïsme’ in het sluitstuk…

Deze week (29 mei t/m 6 juni) vieren we in Nederland de 86e editie van de Boekenweek, Een uitgelezen moment om een aantal recente boeken van onze wetenschappers extra in het zonnetje te zetten.

Onder het motto 'Exploring humanities through the life of objects' geeft het platform Thingsthattalk historische objecten die normaal achter gesloten deuren blijven een stem. Objecten uit verschillende Leidse collecties worden openbaar en binnen een historische en gebruikerscontext geplaatst.

Een fragment van een menselijke schedel uit de collectie van het Rijkmuseum van Oudheden en een versierd bot van een bizon blijken uiterst zeldzame vondsten uit het einde van de laatste IJstijd. Ze zijn 13.000 jaar oud en zijn daarmee de vroegste moderne mens van Nederland én de oudste kunst. Beide…

Het uit activisme geboren Centrum voor Milieuwetenschappen (CML) bestaat in 2018 veertig jaar. Het centrum vierde dit op 28 juni in de Stadsgehoorzaal in Leiden. In de ochtend blikten trotse directeuren en onderzoekers terug en vooruit. Daarna spraken verschillende experts over de huidige milieucrisis…

In 2017 haalde de Universiteit Leiden de banden aan met veel buitenlandse partners. Op die manier brengen we buitenlands talent naar Leiden, en kunnen onze studenten en wetenschappers ervaring opdoen over de grens. We blikken terug op vier buitenlandreizen.

Ontdek vier alternatieve kleurkeuzes van de 'foto' van het zwarte gat in de tentoonstelling 'Dichter bij het zwarte gat', nu te zien in Rijksmuseum Boerhaave, Leiden.

Een team van drie studenten verbonden aan de Universiteit Leiden werpt een nieuw licht op het leven, het dieet, de gezondheid en de mobiliteit van individuen die begraven liggen op de historische kerkplaats in Koudekerke, Zeeland. Het project, een samenwerking met de Walcherse Archeologische Dienst…

Nationalisme is zo aanwezig in onze samenleving dat we ons nauwelijks meer realiseren dat het er ooit niet was. In zijn nieuwe boek legt universitair hoofddocent Eric Storm de mondiale geschiedenis van het fenomeen bloot. ‘Nationalistische bewegingen hebben elkaar altijd beïnvloed.’

De VN heeft 21 november uitgeroepen tot Wereld Filosofie Dag, waarop ‘de waarde van de filosofie voor de ontwikkeling van het menselijk denken, voor elk individu en elke cultuur’ gevierd wordt. Maar hóe vier je dat? Dat leggen we voor aan filosoof Victor Gijsbers.

Aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog kende Leiden de grootste Indonesische studentengemeenschap van Nederland. Veel van deze studenten belandden in het verzet tegen de Duitse bezetter. Daarna vochten sommigen van hen voor een onafhankelijk Indonesië.

Het vrijmetselaarsgenootschap speelde waarschijnlijk een veel grotere rol bij de VOC en de handel met Zuidoost-Azië dan tot nu toe werd gedacht. Dit inzicht zou een nieuw licht werpen op de Europese koloniale geschiedenis. Kunsthistorica Andréa Kroon onderzocht de geschiedenis, rituelen en materiële…

De nieuwe, gigantische dataset uit de Europese Gaia-telescoop deed heel wat (sterren)stof opwaaien. Details van 1,6 miljard sterren, zo'n tien miljoen sterrenstelsels en bijna 160.000 asteroïden zijn erin te vinden. Hoofd van het datateam van vijfhonderd mensen is de Leidse sterrenkundige Anthony Brown.…

Romana Osman (24) wist één ding zeker: ze wilde bij een ambassade in het Midden-Oosten werken. Alleen bleek een plek bemachtigen geen gemakkelijk taak. Maar waar een wil is, is een weg. Na een stage bij UNICEF heeft Romana nu een werkervaringsplek bij de Nederlandse ambassade van Amman.

Hij is vooral bekend vanwege zijn protestrede tegen het ontslag van zijn Joodse leermeester Eduard Meijers. Maar wie was de man achter deze iconische figuur? Dat laat de reizende tentoonstelling ‘In het spoor van professor Rudolph Pabus Cleveringa’ zien. Van 16 januari t/m 30 maart te zien in de Oude…

De Universiteit Leiden en het Roosevelt Institute for American Studies (RIAS) in Middelburg, voorheen het Roosevelt Study Center, ondertekenen op 16 december 2016 een overeenkomst over strategische samenwerking.

Wat doe je als je ineens de beschikking krijgt over een vracht data, maar niet weet hoe je die inzichtelijk kunt maken? Maritiem historici van de Faculteit Geesteswetenschappen werkten samen met mbo-studenten om een database te bouwen. ‘We zijn zo compatible aan elkaar.’

Ruurd Halbertsma combineert zijn werk als conservator en bijzonder hoogleraar met thrillers schrijven. ‘Ik reageer liever zo op de discussie over roofkunst dan door aan te schuiven bij talkshows.’

Op 15 mei stapten tien bachelorstudenten en twee docenten van de opleiding Franse taal en cultuur op het vliegtuig naar Casablanca. Ze maakten een studiereis om meer te begrijpen van de rol van het Frans in het Noord Afrika van nu.

Voor het vijfde jaar op rij gaven Leidse professoren op de dies natalis les op basisscholen bij “Meet the professor”.

Archeologen van het Rijksmuseum van Oudheden (Leiden), het Museo Egizio (Turijn, Italië) en de Universiteit Leiden hebben in Sakkara (Egypte) het graf gevonden van Panehsy, de ‘rentmeester van de tempel van (de god) Amon’. Het graf is meer dan 3000 jaar oud, uit de tijd van farao Ramses II (ca. 1250…

Als kind was Geert-Jan Janse al gefascineerd door de manier waarop objecten het verleden dichterbij kunnen brengen. Op 16 november houdt hij een Museum Talk over zijn werk bij Vereniging Rembrandt.

Heike Kamerlingh Onnes ontdekte op 8 april 1911 de supergeleiding: elektrische stroom zonder weerstand. Tegenwoordig zijn supergeleidende magneten onontbeerlijk bij fysisch en medisch toponderzoek. Fysicus Peter Kes is een van de organisatoren van een symposium ter gelegenheid van honderd jaar super…

Gerrit van Dijk werd op 14 augustus 1939 geboren te Kampen. Hij studeerde Wiskunde in Utrecht waar hij ook promotieonderzoek ging verrichten onder begeleiding van prof. dr. T.A. Springer. Hij verkreeg zijn doctorsgraad in 1969 aan de Universiteit Utrecht op het proefschrift ‘Spherical functions on the…

De gemeente Oss is een begrip in de wereld van de Nederlandse archeologie. Al vijftig jaar lang leggen Leidse archeologen, in samenwerking met inwoners van Oss, de geschiedenis van de gemeente bloot. 2024 is het archeologische jaar van Oss! In een reeks interviews blikken we terug op vijftig jaar samenwerking…

Leo Lucassen is door de KNAW gekozen op grond van zijn wetenschappelijke prestaties. Lucassen studeerde sociaaleconomische geschiedenis in Leiden waar hij in 1990 cum laude promoveerde. In 2005 werd hij benoemd op de leerstoel Sociale Geschiedenis in Leiden. Sinds 2014 is hij werkzaam als hoogleraar…

Bij een archeologische opgraving in Leiden zijn twee graven uit de 7e eeuw na Chr. ontdekt. Eén van de graven werd gevonden door een studente Archeologie tijdens het eerstejaars-practicum dat gelijktijdig met de opgraving plaatsvond. De goed geconserveerde graven zijn interessant omdat er nog weinig…

Wordt het Chinastudies, Geschiedenis of toch Urban Studies? Hoe kies je de opleiding die het beste past? Tijdens de Bachelor Open Dag in Leiden en Den Haag probeerden honderden aankomende studenten daarachter te komen. Een nieuwe formule hielp hen op weg.

Jeroen Touwen is per 1 januari herbenoemd als vice-decaan van de Faculteit Geesteswetenschappen. ‘Het Faculteitsbestuur is dienend aan de organisatie: we proberen met de beschikbare middelen de universiteit zo goed mogelijk te besturen, zodat onderzoek en onderwijs kunnen bloeien.’

Op 13 januari 2020 heeft de Association for Computing Machinery (ACM) 95 leden benoemd tot ACM Fellows, die zich in vele computerdisciplines hebben onderscheiden. Onder de nieuwe ACM Fellows bevindt zich professor Holger Hoos van het Leiden Institute of Advanced Computer Science, die specifiek is geselecteerd…

Rechtsextremistisch geweld tegen moslims en joden – zoals onlangs in het Duitse Halle – neemt toe in West-Europa en de Verenigde Staten. Universitair docent Tahir Abbas laat in zijn nieuwste boek zien welke kwalijke rol politici en journalisten spelen in het aanwakkeren van islamofobie en radicalise…

De belangrijkste deelverzameling middeleeuwse handschriften uit de Bijzondere Collecties van de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL), de Codices Vossiani Latini, is nu open access beschikbaar via Digital Collections. De 324 Latijnse handschriften vervaardigd in middeleeuws Europa (en 48 namiddeleeuwse…

Vijf Leidse wetenschappers ontvangen een Consolidator Grant van de European Research Council (ERC). Met deze beurs van maximaal twee miljoen euro kunnen zij hun wetenschappelijk onderzoek voortzetten en uitbreiden.

Eigenlijk waren ze op zoek naar de genetische basis van vuurgebruik bij de mens, maar wetenschappers uit Leiden en Wageningen ontdekten iets heel anders: aanwijzingen in het DNA dat de moderne mens slechter kan omgaan met giftige stoffen in rook dan neanderthalers en zelfs mensapen.

Nu er weer oorlog woedt in Europa lijkt de vraag wanneer je opstaat tegen onrecht weer actueler dan ooit. In zijn Cleveringa-oratie op 24 november zal historicus Gert Oostindie ingaan op de vraag: waarom was de koloniale overheersing heel lang bijna geen thema in Leiden?

Van Soledad Acosta de Samper en Albalucía Angel tot Hazel Robinson Abrahams en Amalialú Posso Figueroa. Tijdens het symposium & de workshop 'Experience and Voice: Library of Colombian Women Writers’ staan de boeken van Colombiaanse schrijfsters uit verschillende historische periodes centraal. De bijeenkomst…

Maar liefst dertien eeuwen omvat de nieuwe Engelstalige podcast van Maurits Berger, Matters of Humanities: History of Islam in Europe. In acht afleveringen betoogt de hoogleraar Islam and the West dat islam en de moslims een belangrijk onderdeel uitmaken van de Europese geschiedenis: ‘Dat was toen,…

Tien Leidse musea en erfgoedinstellingen maakten samen de online tentoonstelling ‘Carels universum’. Ze kozen objecten uit hun collectie die volgens hen symbool staan voor scheidend rector Carel Stolker en het onderzoek in Leiden. Met directe verwijzingen, speelse associaties en een enkele knipoog.

NWO heeft 89 jonge, innovatieve wetenschappers een Vidi-subsidie toegekend. Daarvan gaan er twaalf naar de Universiteit Leiden (drie naar het LUMC) en 7 van de 12 naar onze faculteit. Elke onderzoeker krijgt maximaal 800.000 euro waarmee hij of zij vijf jaar lang een eigen onderzoekslijn kan ontwikkelen…

Rychard Bouwens van de Leidse Sterrewacht is de eerste wetenschapper in Nederland die een ‘Large Program’ mag uitvoeren met de geavanceerde ALMA-telescoop in Chili. Samen met zijn team wil hij de unieke capaciteiten van dit observatorium gebruiken om de ontwikkeling van zware sterrenstelsels in het…

Wat betekent het eigenlijk om NAVO-lid te zijn? En hoe houd je samenwerking overeind in een wereld vol dreiging? De studenten van PRE Den Haag kregen de kans om daarover in gesprek te gaan met iemand die het van dichtbij heeft meegemaakt.