Het is met afstand de beroemdste kat uit de wetenschap: Schrödinger's kat die kan verkeren in een superpositie, een toestand van zowel leven als dood. Totdat je kijkt, want dan 'kiest' de kat een van de twee opties. Leidse natuurkundigen rekenden een experiment door waarmee dit raadselachtige keuzemoment…

Vijf leerlingen van het Hofstad Lyceum bezochten op 31 maart het Huis van Europa, naast het Binnenhof. Daar debatteerden studenten van het Pre-University College van de Universiteit Leiden en kandidaat-leden voor het Europees parlement. Op het Hofstad Lyceum, waarmee het Pre-University College samenwerkt,…

Hoe verdeel je de coronavaccins eerlijk? Moeten we technologie die levens verlengt altijd gebruiken? En wat doe je als een patiënt een levensreddende operatie weigert? Een groep vwo’ers besprak dergelijke vragen en meer tijdens een college klinische ethiek, onderdeel van de PRE-Class 'Philosophy of…

Het vakgebied leiderschap leidt aan adjectivisme, vindt hoogleraar Ben Kuipers. Toch - kopt hij hem zelf alvast maar in - gaat hij er ook een bijvoeglijk naamwoord voorzetten: ‘Publiek’.

Het college van bestuur van de Universiteit Leiden maakt in een aanvullend besluit op 17 mei 2022 zeven wetenschappelijke artikelen openbaar waarin sprake is van aangetoonde malversaties. Hierbij was een voormalig medewerker van het Instituut psychologie betrokken. Deze openbaarmaking acht het CvB in…

Vrijmetselaars, jonge circusartiesten, kledingruilers en nog vele anderen. Een jaar lang gingen zeven jonge antropologen met hun camera op pad. De stadsfotografen publiceerden hun foto’s iedere week in het Leidsch Dagblad. Een expositie in de Oude UB toont hun bijzondere oogst.

Een groep astronomen heeft onder leiding van de Leidse promovendus Sebastian Zieba met behulp van de James Webb Space Telescope (JWST) ontdekt dat de rotsachtige exoplaneet TRAPPIST-1 c een dunne atmosfeer heeft. Hoewel de planeet qua grootte en temperatuur bijna identiek is aan Venus, en de verwachting…

Baanbrekend werk van een Europees consortium maakt het mogelijk om eenvoudig nieuwe enzymen te ontdekken en te bestuderen. Het consortium publiceert de nieuwe technologie in het gezaghebbende open access tijdschrift ACS Central Science.

Als je CO2 met behulp van elektriciteit kan omzetten naar bouwstenen voor andere moleculen, kun je de chemische industrie flink verduurzamen. Leidse chemici hebben een fundamenteel onderdeel van dit proces ontrafeld en die kennis toegepast in een echt apparaat, schrijven ze in Nature Catalysis en Nature…

Instituten en onderzoeksgroepen bij elkaar brengen, hoe doe je dat? De faculteit W&N stelde een gezamenlijk onderzoeksthema in en financierde drie promotieplaatsen. Na vier jaar loopt het profileringsprogramma Endocannabinoïden af. ‘Het heeft ons echt bij elkaar gebracht, en de samenwerkingen blijven…

Hans Slabbekoorn is gespecialiseerd in dierengeluiden. Per 1 juli is hij benoemd tot hoogleraar Akoestische ecologie en gedrag. Een enorme waardering, meent de kersverse professor. ‘Deze baan gaat nooit vervelen, of ik nu de urban jungle bestudeer, of marien lawaai.’

Met het Schengenverdrag zijn systematische grenscontroles tussen EU lidstaten grotendeels komen te vervallen. Oplossingen voor de veiligheidsrisico's die daarmee gepaard gaan, worden vaak gezocht in informatietechnologie. Tim Dekkers onderzocht hoe dergelijke technologie in deze context wordt toegepast…

Twee decennia lang was het vrijwel een zekerheid onder taalwetenschappers: baby's zouden al vanaf zeven maanden oud taalregels kunnen leren. Nieuw onderzoek dat met een consortium van vier Nederlandse babylabs onder leiding van Leidse onderzoekers is uitgevoerd trekt deze zekerheid echter in twijfel.…

Als kinderen stoppen met heftige medicatie, krijgen ze net als volwassenen vaak last van ontwenningsverschijnselen. De ernst hiervan is vooraf vaak lastig te voorspellen. Medicijnwetenschapper Bas Goulooze ontwikkelde een computermodel om de beste afbouwstrategie voor elk kind te kunnen bepalen. Zijn…

Kunstmatige intelligentie wordt vaak verbeeld als een technisch redmiddel in de strijd tegen klimaatverandering. Maar er kleven risico’s aan, zegt Barrie Sander.

Het is een van de grote debatten in de kosmologie: het heelal dijt uit, maar hoe snel precies? Twee beschikbare meetmethoden leveren verschillende resultaten op. Een derde, onafhankelijke meetmethode gebaseerd op het afbuigen van licht door sterrenstelsels, is verbeterd door Leidse natuurkundige David…

Volgens sommige verhalen waste Einstein zijn handen er slechts één keer. Uit andere verhalen blijkt dat studenten het object als grap verplaatsten. Hoe dan ook, de wasbak van Einstein heeft al decennia een mythische status onder studenten en medewerkers van de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen.…

De Damschreeuwer. Voor Michiel van der Wolf markeert deze gebeurtenis de opkomst van een nieuw fenomeen: die van de verwarde personen. Want sinds die bewuste dodenherdenking in 2010 groeit het aantal meldingen van verwarde personen in Nederland in rap tempo in de statistieken. Maar, vraagt Van der Wolf…

Mensen en bonobo’s tonen opvallende overeenkomsten én verschillen als ze foto’s van soortgenoten zien. Beiden zijn meer geïnteresseerd in foto’s van soortgenoten die emoties vertonen. Maar mensen letten vooral op foto’s van bekenden en bonobo’s op die van onbekende soortgenoten. Dat blijkt uit onderzoek…

Tijdens de laatste sessie van de PRE-University Class Security Challenges in the 21st Century demonstreerden studenten hun grondige kennis van hedendaagse uitdagingen op het gebied van veiligheid en beveiliging. De resultaten waren indrukwekkend, volgens zowel de docenten als de beoordelaars: 'Je vergeet…

Een internationaal onderzoeksteam heeft voor het eerst het moment vastgesteld waarop zich planeten begonnen te vormen rond een andere ster dan onze zon. Met behulp van de ALMA-telescoop, waarin de Europese Zuidelijke Sterrenwacht (ESO) partner is, en de James Webb ruimtetelescoop (JWST), hebben ze het…

Radio Weetlust: Hét radioprogramma van Leiden2022! Een heel jaar lang staat Leiden als European City of Science in het teken van de wetenschap en weetjes. Gezondheidspsycholoog Sandra van Dijk is wetenschappelijk coördinator Healthy Society Hub van Medical Delta en praat over E-health.

Materialen die zijn opgebouwd uit losse korrels vertonen een bijzonder verschijnsel dat ‘jamming’ heet. Met onderzoek naar de aard ervan haalt een team van wetenschappers onder leiding van de Leidse natuurkundige prof. dr. Martin van Hecke de cover van het toonaangevende tijdschrift Physical Review…

Brownse beweging is het voortdurend bewegen van microscopisch kleine objecten door een bombardement van de omringende deeltjes. Maar hoe verandert deze beweging als het object flexibel is in plaats van rigide? Ruben Verweij, Pepijn Moerman en collega's publiceren nu de eerste metingen.

De Leiden Ranking – Open Edition is volledig transparant. De ranglijst van het CWTS gebruikt open data en maakt de algoritmen die ze gebruikt openbaar.

Het is niet gemakkelijk om een nanodeeltje van 5 nanometer te betrappen. Leidse natuurkundigen lukte het door van een 120 nanometer lang goudstaafje een detector te maken.

Dit academisch jaar zal de Leiden Socio-Legal Series (LSLS) van start gaan! In deze reeks van 10 lezingen zal maandelijks een jurist(e) aan de hand van zijn of haar eigen onderzoek aangeven op welke wijze het rechtssociologisch perspectief – in theoretische en/of methodologische zin – daarbij een rol…

We hechten collectief aan het behouden van ons natuurlijke en culturele erfgoed, zo lijkt het - wanneer historische plekken verloren gaan door oorlogs- of natuurgeweld wordt daar vaak op grote schaal om gerouwd. Maar wat nu als Werelderfgoed niet alleen een keurmerk is, maar ook een rookgordijn voor…

De Nobelprijs voor Natuurkunde gaat dit jaar naar onderzoek in de quantumfysica. De prijs wordt op 10 december uitgereikt in Stockholm. Natuurkundige Bas Hensen legt uit waarom dit belangrijk is en hoe zijn onderzoek in Leiden hieraan relateert.

De menselijke maat moet weer voorop komen te staan, zei premier Rutte onlangs als reactie op de toeslagenaffaire. Maar hoe doe je dat? Enkele wetenschappers – waaronder de Leidse psycholoog Sandra van Dijk – publiceerden een bundel met praktische handvatten. Rutte nam het boek op 28 juni in ontvangs…

Volwassenen gaan na een korte gevangenisstraf vaker opnieuw de fout in dan vergelijkbare volwassenen met een niet-vrijheidsbenemende straf, blijkt uit onderzoek van Universiteit Leiden. Dit geldt voor de kans op herhalingscriminaliteit en de omvang ervan.

Afgewezen worden doet pijn, maar iemand moeten afwijzen evengoed. Sociaal psychologen ontdekten dat studenten op hospiteeravonden de ander ‘dehumaniseren’ om zo’n afwijzing makkelijker te maken. Dat klinkt misschien ernstig, maar volgens de onderzoekers is het ook logisch.

In 2013 ontving Sylvestre Bonnet een ERC Starting Grant om kanker te bestrijden met moleculen die door licht te activeren zijn. Twee postdocs en drie promovendi later nadert het einde van zijn tot nu toe succesvolle project.

Planten kunnen zichzelf niet beschermen door van zich af te slaan met scherpe klauwen. Maar toch kan de plant voor hem levensgevaarlijke herbivoren afschrikken. Dat is mogelijk met geuren. Klaas Vrieling van het Instituut Biologie Leiden kwam tot de ontdekking dat evolutie een grote rol speelt om de…

In de geschiedenis van de kolonisatie van de Amerika’s wordt de betekenis van de inheemse, indiaanse kennis gemarginaliseerd. Onterecht, blijkt uit onderzoek van Leidse archeologen. Inheemse kennis en infrastructuur waren essentieel voor het ‘succes’ van de Spaanse kolonisten. Publicatie in het tijdschrift…

Jagers-verzamelaars zorgden al 125 duizend jaar geleden voor verandering van ecosystemen, dat blijkt uit een interdisciplinaire studie van archeologen van de Universiteit Leiden in samenwerking met andere wetenschappers. Met gebruik van vuur hielden neanderthalers stukken landschap open en hadden daarmee…

Wie maatschappelijke impact wil maken, moet meer doen dan wetenschappelijke artikelen schrijven. Dat is het idee achter de Master Honours Class ‘Leiden Revisited’, waarin studenten met kunst verbeeldden hoe Leidenaren buiten de singels de stad ervaren: ‘Dé manier om het debat te starten.’

50 jaar geleden publiceerde Lauterburhet basisprincipe van MRI. Sindsdien is MRI steeds duurder geworden. Hoogleraar Andrew Webb beschrijft wat er nodig is om iedereen te laten profiteren van MRI.

Vrijdag 5 juli 2019 vond de diploma-uitreiking van de Advanced Master International Relations and Diplomacy (MIRD) plaats. ‘Als je het MIRD zou willen vergelijken met een goede wijn, dan was dit een uitstekend jaar.’

Hoe zorg je ervoor dat de kroongetuigenregeling een veilig middel is voor zowel de kroongetuige als de advocaat? Hoe waarborg je de vertrouwelijkheid van (online) gesprekken tussen advocaten en hun cliënten? En wat zijn de risico’s van extra beveiligde communicatiemiddelen?

Ter ere van Johan Huizinga, wordt ieder jaar de Huizingalezing georganiseerd door de Faculteit Geesteswetenschappen, de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde en Elsevier. Jolande Withuis geeft op 7 december de Huizingalezing in de Pieterskerk.

De Amerikaanse natuurkundige Kerstin Perez schopte het tot universitair docent Deeltjesfysica aan het befaamde Massachusetts Institute of Technology (MIT). Voor mensen uit minderheidsgroepen is dat echter nog minder vanzelfsprekend dan voor anderen. Hoe het beter kan, zal ze vertellen tijdens het jaarlijkse…

Door te bestuderen hoe afzonderlijke DNA-moleculen zich gedragen, kunnen we genetische aandoeningen beter begrijpen en betere medicijnen ontwerpen. Tot nu toe was het één voor één onderzoeken van DNA-moleculen een langzaam proces. Biofysici van de TU Delft en de Universiteit Leiden ontwikkelden een…

Cruciale informatie over onderzoek, financiering of de totstandkoming van universitaire ranglijsten is vaak niet vrij toegankelijk. De Barcelona Declaration on Open Research Information roept op dit soort informatie openbaar te maken. Hoogleraar Ludo Waltman is een van de initiatiefnemers. Wat moet…

De bevordering van een speciale samenwerking tussen planten en schimmels, die een belangrijke rol speelt bij het vastleggen van koolstof in de bodem, kan klimaatverandering vertragen. Nu neemt de opname van koolstof in de bodem door menselijk handelen juist af. Dat stellen onderzoekers in een publicatie…

Veel farmaceutische bedrijven stoten hun eigen lab af en gaan nauwer samenwerken met universiteiten en start-ups van wetenschappers. Hoogleraar Science based business Simcha Jong onderzoekt onder andere op het Leiden Bio Science Park (LBSP) hoe wetenschappelijke ideeën uitmonden in nieuwe medicijne…

De Leidse astronoom Rychard Bouwens heeft met de Hubble-ruimtetelescoop verder het heelal ingekeken dan ooit tevoren. Een opname van maar liefst 87 uur lang laat het heelal zien op de leeftijd van slechts 480 miljoen jaar. Tot zijn verbazing vond Bouwens maar één kandidaat sterrenstelsel op deze recordafstand.…

Drie enorme landkaarten van China, vervaardigd tijdens het bewind van drie verschillende keizers van de Qing-dynastie, zijn nu door de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) in open access toegankelijk en downloadbaar gemaakt via Digital Collections. De rijke kaarten zijn een vroeg voorbeeld van wetenschappelijke…

Het nieuwste academische blog van de Universiteit Leiden werd vorig jaar op vrijdag 13 oktober actief. Afgelopen jaar werd iedere twee weken een nieuw blog gepubliceerd door 14 Leidse specialisten uit verschillende disciplines. De in totaal 28 blogs werden tot nu toe zo’n 28,919 keer bekeken.

In het archief van de Universiteit Leiden is een tot nu toe onbekend document gevonden over de studietijd van Rembrandt in Leiden. Het document, dat wordt bewaard in de Universiteitsbibliotheek, toont aan dat Rembrandt langer student was aan de Leidse universiteit dan altijd is aangenomen.