Anne Veens is op een missie. Ze wil dat leerlingen kennis maken met antropologie, en nadenken over de waarde die het kan hebben bij de totstandkoming en uitvoering van beleid. Om dit voor elkaar te krijgen, heeft ze een lespakket ontwikkeld. Afgelopen juli draaide ze met succes de eerste pilot. ‘Veel…

We moeten afrekenen met het arrogante idee dat de huidige moderne mens superieur is ten opzichte van vroegere mensensoorten. We zijn wie we zijn mede dankzij al die eerdere voorgangers zoals neanderthalers. Dat stelt Marie Soressi, hoogleraar Hominin Diversity Archaelogy, in haar oratie op 23 mei.

Niet iedereen denkt meteen aan algen, als het gaat over bedreigde soorten. Maar ook onder algen zijn er soorten die het moeilijk hebben, zoals Aegagropila linnaei. In het tijdschrift BioScience beschrijft Christian Bödeker de wereldwijde achteruitgang van deze soort. Hij pleit voor bescherming.

Onderzoek met de ALMA-telescoop waaraan ook de Leidse wetenschappers John Tobin en Steven Bos meewerkten, heeft voor het eerst de sneeuwgrens van water binnen een protoplanetaire schijf in beeld gebracht. Publicatie in Nature op 14 juli

Psychologiedocent van het jaar is Anouk van der Weiden. De masterscriptieprijzen zijn voor Irina Verhülsdonk en Christel Klootwijk. Eliška Procházková ontvangt de promovendi publicatieprijs; Katja Cardol en Judith Tommel de promovendi wild card: de Open Science Award. Conny Binnendijk verdient de OBP-prijs…

Al in 2030 kunnen batterijen in elektrische voertuigen wereldwijd volledig voorzien in de behoefte aan kortetermijnopslag van elektriciteit. Door ze aan te sluiten op het elektriciteitsnet kunnen ze hun opgeslagen energie leveren, waardoor de energiezekerheid verbetert en hernieuwbare technologieën…

Astronomen hebben met gegevens van de Gaia-ruimtetelescoop 55 hogesnelheidssterren ontdekt, afkomstig uit de jonge stercluster R136 in de Grote Magelhaense Wolk, een satellietstelsel van de Melkweg. Daarmee is het aantal bekende ‘wegrensterren’ in dit gebied vertienvoudigd. Het team astronomen, met…

Biodiversiteit en natuurlijke ecosystemen in Europa zijn op hun retour, met ernstige gevolgen voor het menselijk welzijn. Dat is de conclusie van een rapport dat op 23 maart is goedgekeurd door delegaties van 127 regeringen tijdens een VN-top in Medellín, Colombia. Leids onderzoeker Alexander van Oudenhoven…

Jongeren zijn vatbaar voor misleidende informatie op sociale media. Maar inzichten uit de ontwikkelingspsychologie tonen aan dat ze ook sterke kanten hebben die weerbaarheid bevorderen. In een nieuw onderzoek van ontwikkelingspsycholoog Ili Ma worden onderzoekers en scholen handvatten geboden om samen…

Het kanaal waarmee twee celonderdelen materiaal uitwisselen, blijkt zich aan de rand van hun contactoppervlak te vormen, en niet in het midden. Dat ontdekten de Leidse fysische scheikundigen Jelger Risselada en Edgar Blokhuis samen met onderzoekers van de Universiteit van Lausanne in Zwitserland. Ze…

Rychard Bouwens van de Leidse Sterrewacht is de eerste wetenschapper in Nederland die een ‘Large Program’ mag uitvoeren met de geavanceerde ALMA-telescoop in Chili. Samen met zijn team wil hij de unieke capaciteiten van dit observatorium gebruiken om de ontwikkeling van zware sterrenstelsels in het…

De duurzaamheidskeurmerken vliegen je in de supermarkt om de oren. Voor consumenten verwarrend, maar ook boeren zien door de bomen het bos niet meer. Ze zijn enorm veel tijd kwijt aan het verkrijgen van deze keurmerken. Berent Baris onderzoekt hoe dit beter kan. Niet alleen voor boeren, maar ook voor…

Altijd dezelfde route naar werk nemen, in restaurants voor dat ene gerecht gaan en ’s zomers naar dezelfde vakantiebestemming: herkenbaar voor wie niet van onzekerheid houdt. Onderzoekers ontdekken nu dat die afkeer van onzekerheid beïnvloedt hoe we de wereld begrijpen.

Ecoloog Sebastiaan Grosscurt werd na zijn studie een succesvol natuurjournalist. Toch besloot hij zich op de wetenschap te storten. Dit jaar begon hij aan zijn PhD-onderzoek naar het stapeleffect van licht- en geluidsvervuiling op het gedrag van dieren.

Op 22 maart, vijf dagen na laatste zitting in de zaak Lucia de B, wordt hoogleraar Statistiek Richard Gill benoemd tot Distinguished Lorentz Fellow 2010-2011. Ter gelegenheid daarvan organiseert Gill een ontbijtsymposium over de verhoudingen tussen media, wetenschap en recht.

Leidse chemici hebben een nieuw mechanisme ontdekt dat zou kunnen verklaren hoe Multiple Sclerose zich ontwikkelt tot een ernstigere vorm. Met hun bevindingen dragen ze bij aan het ontrafelen van het mysterieuze verloop van de ziekte. Het onderzoek is gepubliceerd in het tijdschrift Biochemistry.

Samen lachen, huilen of even klagen: hechte vrienden zijn er in goede en slechte tijden. Ontwikkelingspsycholoog Lisa Schreuders duidt de effecten op lichaam en geest. Kunnen we de magische klik een handje helpen? En wat adviseert de onderzoeker studenten die nu op zoek zijn naar nieuwe vriendschapp…

Astronomen van onder meer SRON en de Sterrewacht Leiden hebben met ESA’s ruimtetelescoop XMM-Newton gas gevonden dat één van de puzzelstukjes vormt om de totale hoeveelheid ‘normale’ materie in het heelal in kaart te brengen. Het onderzoek wordt 21 juni gepubliceerd in Nature.

In het oriëntatieseminar van het Leiden Leadership Programme deelden docenten en alumni hun ervaringen en stelden potentiële deelnemers hun vragen. Ze leerden dat ook zij leiderschap kunnen tonen. ‘Het LLP geeft je de kans om te reflecteren op wie je bent.’

Pas in 1878 schreven de eerste vrouwelijke eerstejaars zich in aan de Leidse universiteit. Leiden liep al snel in de pas met andere universiteiten. Maar de discussie of vrouwen eigenlijk wel geschikt waren om te studeren zou nog heel lang duren.

Het schoolcurriculum is vaak gericht op het opleiden van de volgende generatie wetenschappers, maar in veel opzichten zijn kinderen nu al van nature wetenschappers. Hun nieuwsgierigheid zet hen ertoe aan voortdurend vragen te stellen over de wereld, en hun creativiteit leidt hen tot nieuwe inzichten.…

Menselijke cellen beschermen hun eiwitten tegen ontvouwen en samenklonteren. Dat ontdekten biofysicus Alireza Mashaghi en zijn team na zeven jaar diepgaand onderzoek naar de vouwmechanismen van eiwitten. Met een nieuwe, baanbrekende methode slaagde het team erin om een afzonderlijk eiwit te vouwen en…

Een patiënt die zich begrepen voelt herstelt sneller. Maar hoe kan een arts zich beter inleven? Door literaire werken te lezen, stelt de Leidse emeritus hoogleraar medische psychologie, Ad Kaptein. Hij bespreekt er 26 in het boekje ‘Helende woorden – romans over ziek-zijn’.

Bladetende rupsen blijken hun darmflora sterk te verrijken door het eten van grond. Je ziet zo zelfs effecten van planten die eerder in die grond groeiden als ‘erfenis’ terug in de bacteriën en schimmels in rupsen. Dat schrijven onderzoekers van het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW) en…

Jaarlijks sterven er wereldwijd meer dan 1,3 miljoen mensen aan tbc. Onderzoek naar de bestrijding is dus hard nodig. Vanuit allerlei disciplines doet Leiden onderzoek naar tbc. Een symposium op 24 maart belicht diverse activiteiten, om zo landelijke samenwerking verder te stimuleren.

Misleidende grafieken, afkalvende democratie en verzwakkende botten door medicijnen. Met subsidies die het Leids Universiteits Fonds op 12 oktober toekende, gaan onderzoekers aan de slag met deze actuele problemen.

Vorige week donderdag kwamen leerlingen van een Leidse basisschool voor het project ‘Move je buurt’ op bezoek in de Hortus Botanicus. Bij dit project werken studenten op unieke wijze samen met basisschoolleerlingen: ‘De kinderen komen met ideeën en wij laten zien wat mogelijk is.’

Prentenboeken staan vol dieren, maar dat blijken vooral zoogdieren te zijn. Vooral huisdieren en exotische dieren zijn daarbij populair. Een groot deel van de Nederlandse fauna zijn veel minder te zien, maar bioloog Michiel Hooykaas van de Universiteit Leiden ziet kansen genoeg voor een biodiverser…

Onderzoekers van het LUMC, de Universiteit van Granada en de Universiteit van Almería ontdekten dat de darmbacterie Roseburia inulinivorans samenhangt met sterkere spieren bij mensen en muizen.

Aangespoeld plastic onderzoeken of het verzorgen van gewonde wilde dieren: vrijwilligers zijn onmisbaar in het beschermen van de natuur. Toch blijft hun waardevolle kennis nog te vaak onbenut, concludeert promovendus Liselotte Rambonnet.

In de Filipijnen verzamelen inheemse bevolkingsgroepen al eeuwenlang wilde honing. Een nieuwe chemische analyse van die honing geeft nu inzichten in de biodiversiteit van het gebied. ‘Én een extra reden om de nationale boom goed te beschermen’, aldus docent Merlijn van Weerd van het Centrum voor Milieuwetenschappen…

Onderzoeker Daan van der Vliet heeft samen met zijn collega’s van het Nederlands Herseninstituut, Universiteit Leiden en Universiteit Utrecht een belangrijk mechanisme ontdekt dat mogelijk samenhangt met een ernstig verloop van multiple sclerose (MS): hersenen bevatten veel afwijkende immuuncellen vol…

Alumnus Esmée Winkel, wetenschappelijk tekenaar en botanisch kunstenaar, heeft voor een serie van zes aquarellen een gouden medaille gekregen van de Britse Royal Horticultural Society.

Jouw kennis delen met een breed publiek? Dat is leuk én levert je wat op. Onderzoekers Dietsje Jolles en Rachel Plak kunnen het weten. Zij doen al jaren mee aan wetenschapsevents voor een breed publiek. ‘Het contact met het publiek zorgt voor nieuwe inzichten.’

Leidse chemici maakten in het lab de bacteriële capsule van meningokokken na. Met een paar aanpassingen kunnen deze capsules dienen als extra veilig en effectief vaccin tegen deze beruchte bacteriën, die onder andere hersenvliesontsteking kunnen veroorzaken. Promovendus Jacopo Enotarpi en zijn team…

Het risico op terugkeer van een hersentumor blijkt beter te voorspellen door onder de microscoop het aantal afweercellen in de tumor te tellen. Dat blijkt uit onderzoek van het LUMC, Erasmus MC en de Universiteit van Heidelberg.

A.s. zondag 29 april om 15.25 zendt Omroep Friesland een documentaire uit over David Gorlaeus (TV Nederland 2). Dit naar aanleiding van zijn 400e sterfdag op 27 april. Op die 27e april (a.s. vrijdag) is er in Cornjum een herdenkingssymposium.

Dr. Marian Klamer, werkzaam binnen LIAS en LUCL, is een internationaal erkend expert op het gebied van de beschrijvende taalkunde. Vanuit haar specialisatie op het gebied van de Austronesische en Papua Taalkunde draagt zij bij aan bredere disciplinaire en interdisciplinaire ontwikkeling van de weten…

De blanke bevolking van het 18e-eeuwse Curaçao minachtte en wantrouwde de zwarte en gekleurde ex-slaven en hun vrijgeboren nakomelingen. Toch vormden die zeker geen gemarginaliseerde en verpauperde groep. Het beeld dat hiervan bestond moet drastisch worden bijgesteld, concludeert Han Jordaan na uitgebreid…

Parijse jongeren uit Tsjaad komen via Facebook in contact met jongeren in Tsjaad zelf. Veel beter kun je de mogelijkheden van sociale media niet weergeven voor mensen die door oorlog over de wereld verspreid zijn. Mirjam de Bruijn heeft een Vici-beurs voor onderzoek naar de impact van sociale media…

Middels een endoscopische camera zijn opnames gemaakt van hergebruikte middeleeuwse fragmenten aan de binnenkant van boekbanden uit de 16e en 17e eeuw. De unieke beelden werden gemaakt in het kader van het project ‘FragmEndoscopy: An Innovative Way to Discover Hidden Heritage inside Early Modern Book…

Op Prinsjesdag, 16 september 2025, opende de Faculteit Governance and Global Affairs (FGGA) het nieuwe facultaire jaar met een borrel in Wijnhaven. De opening stond in het teken van het lustrumthema van de universiteit: ‘De tijd vooruit’.

Italiaanse geschiedschrijvers uit de 16e en 17e eeuw schreven opvallend vaak over de Nederlandse Opstand, beter bekend als de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648). Zij beïnvloedden met hun werken de publieke opinie in zowel Italië als in de Nederlanden. Dat concludeert historicus Cees Reijner in zijn proefschrift.…

Leids boekwetenschapper Erik Kwakkel ontwikkelde een methode waarmee middeleeuwse handschriften scherper gedateerd kunnen worden. Dat levert een minder wazige geschiedenis op. Binnenkort introduceert hij zijn nieuwe aanpak in Oxford.

Ruim duizend 17e- en 18e-eeuwse Nederlandse brieven uit gekaapte schepen zijn nu online beschikbaar. De brieven zijn een goudmijn voor onderzoekers die het taalgebruik van de gewone man en vrouw uit die tijd willen bestuderen.

De Eerste Kamer stemde 20 januari in met een nieuw leenstelsel. Het is de tweede keer in de geschiedenis dat veel studenten in Nederland alleen nog kunnen lenen, constateert promovendus Pieter Slaman. In 1924 koos de regering hetzelfde middel, ook toen om te bezuinigen. Promotie op 21 januari.

Veel geesteswetenschappers houden er een eigen blog op na. Deze zomer besteden we daar aandacht aan. Wekelijks schrijft Thijs Porck (LUCAS) op zijn blog Dutch Anglo-Saxonist over de taal, cultuur en geschiedenis van Engeland in de vroege Middeleeuwen.

'Van jongs af aan ben ik bezig te kijken hoe ik iets kan bijdragen aan de wereld', zegt Fleur van Lit, student Geschiedenis en Midden-Oostenstudies. Nu wil ze dat doen door de standpunten van jongeren te bepleiten in de Verenigde Naties. Stem op haar! Dat kan van 23 tot 30 oktober.

Onderzoekers en ondernemers die zich bezighouden met bijvoorbeeld gezondheid of gewasbescherming kunnen vanaf nu terecht bij de extractenbibliotheek. Op 9 september is de bibliotheek feestelijk geopend. Deze bibliotheek stelt een uitgebreide verzameling van plantenextracten beschikbaar voor het onderzoek…

Een expositie in de Oude UB neemt de bezoekers mee naar de historische Zijderoute. Oude kaarten, kleding en juwelen reflecteren het rijke erfgoed van de steden en hun bewoners in Centraal-Azië.