Waar eindigt de mens en begint de machine? Wat worden we wijzer van robots? Hoe weet je of een filmpje op internet echt is of nep? Over die vragen gaat het op het congres Brave New World op 8 en 9 november.

Wat doe je als je ineens de beschikking krijgt over een vracht data, maar niet weet hoe je die inzichtelijk kunt maken? Maritiem historici van de Faculteit Geesteswetenschappen werkten samen met mbo-studenten om een database te bouwen. ‘We zijn zo compatible aan elkaar.’

Als Europese landen alleen vertrouwen op technologische vooruitgang, kunnen we de opwarming van de aarde niet beperken tot 1,5 graad. Ook huishoudens moeten hun levensstijl veranderen. Deze 'inconvenient truth' is het resultaat van de berekeningen van industrieel ecoloog Stephanie Cap. ‘Het is geen…

Een internationaal team onder leiding van sterrenkundigen van de Universiteit Leiden heeft met laboratoriumexperimenten aangetoond dat zwavel onder ijzige heelalcondities kan binden met ammonium en als zout op stof en kiezels kan plakken. Het zo ontstane zwavelzout helpt niet alleen het mysterie van…

Leidse wetenschappers zijn in bloedmonsters op zoek naar stoffen die voorspellen of patiënten ernstige COVID-19-symptomen zullen ontwikkelen of niet. Aan de hand van die kennis willen ze gerichte behandelingen aandragen om ernstige symptomen te voorkomen. Ze hopen binnen een week met de eerste resultaten…

Tijdens je studie moet je veel keuzes maken. En met alle mogelijkheden zie je soms door de bomen het bos niet meer. Waar wil ik stage lopen? En wat zijn mijn opties op de arbeidsmarkt? Ook studenten Justin en Seif worstelden met deze vragen. Daarom schakelden zij de hulp in van het Mentornetwerk van…

Sterrenstelsels bevinden zich vaak in een cluster. In zo'n cluster zijn ook veel slapende stelsels die al lang geen sterren meer vormen. Een internationaal team onder leiding van Andra Stroe (Universiteit Leiden) en David Sobral (Leiden en Lissabon) heeft nu ontdekt dat deze comateuze sterrenstelsels…

We spraken Mathilde Witkam over haar onderzoek als duale promovenda bij het Dual PhD Centre. Haar proefschrift gaat over het effect van open overheid op publiek vertrouwen. Mathilde: ‘Vertrouwen in de overheid zorgt ervoor dat mensen eerlijker zijn in hun belastingaangifte; minder controle scheelt tijd…

Splinternieuwe technieken om erfelijke informatie in kaart te brengen en er gerichte veranderingen in aan te brengen, maar ook de bruikbaarheid van big data in veredelingsonderzoek. Daaruit bestond het programma voor een delegatie van groenteveredelingsbedrijf Rijk Zwaan, die op woensdag 29 maart de…

Vijf Leidse wetenschappers ontvangen een Consolidator Grant van de European Research Council (ERC). Met deze beurs van maximaal twee miljoen euro kunnen zij hun wetenschappelijk onderzoek voortzetten en uitbreiden.

Vroegere volkeren hebben mogelijk de kracht van vuur gebruikt om hun omgeving te veranderen.

Wiskundige Gonny Hauwert (33) is een van de mentoren in het Mentornetwerk van de Universiteit Leiden. Via verschillende banen kwam ze erachter wat ze echt leuk vond. En dat bleek data-analyse. ‘Mijn ervaringen kunnen studenten helpen.’

Het ‘ongepaste en ongewenste gedrag’ van de hoogleraar van de Faculteit der Archeologie zoals in het advies van de Onderzoekscommissie naar voren is gekomen, is voldoende aannemelijk geworden. Tenzij de hoogleraar tegenbewijs levert. Dat stelt de Kantonrechter in Amsterdam in een (tussen)beschikking…

De zoektocht naar betere katalysatoren voor chemische reacties wordt eenvoudiger door het werk van scheikundigen uit Leiden en Lyon. Federico Calle-Vallejo en collega's ontwikkelden een computermodel dat helpt voorspellen hoe de atomen van katalysatoren gerangschikt moeten worden voor het beste resultaat.…

Wat is het effect op het milieu van het 2016-verbod op gratis plastic tasjes? Industrieel ecoloog Stefano Cucurachi heeft een subsidie ontvangen van €75.000 van het LUF-SVM Projectsubsidie Fonds* om deze vraag te beantwoorden.

Een van de eersten die Sander Nieuwenhuis feliciteert met zijn belangrijkste Nederlandse onderzoekbeurs is de historicus Herman Paul, eveneens succesvol in deze Vici-ronde: ‘Leuk om te zien dat het ons allebei is gelukt.’ De Leidse cognitief psycholoog Nieuwenhuis vertelt over de zenuwslopende subsidieaanvraag…

De journalistiek is snel aan het veranderen. Digitale journalistiek maakt gebruik van informatie- en communicatietechnologie die zorgen voor een nieuwe manier werken. Daarmee veranderen ook journalistieke gewoonten, normen en waarden. Dat concludeert Tomás Dodds in zijn promotieonderzoek.

Leidingen, kabels, beton. De bodem van Nederland ligt vol materialen die na vervanging ongebruikt onder de grond blijven liggen. Een goudmijn, volgens hoogleraar Duurzaam grondstofgebruik Ester van der Voet. Zij onderzoekt de urban mine: hoeveel grondstoffen in de ‘mijn’ Nederland kunnen we hergebruiken?…

Enige tientallen studenten en medewerkers van de Universiteit Leiden protesteerden dinsdag op het pleintje voor het Lipsiusgebouw tegen de classroom scanners die zijn opgehangen in gebouwen en collegezalen. Ze eisen dat de scanners worden weggehaald.

Mirjam Oomens was bezig aan een promotieonderzoek over taal in de spreekkamer, toen er uitgezaaide kanker bij haar werd geconstateerd. Vier jaar later is het haar missie geworden om artsen en andere zorgprofessionals minder uitspraken over levensverwachting te laten doen. ‘Zo’n overtuiging kan schadelijk…

Op 22 maart, vijf dagen na laatste zitting in de zaak Lucia de B, wordt hoogleraar Statistiek Richard Gill benoemd tot Distinguished Lorentz Fellow 2010-2011. Ter gelegenheid daarvan organiseert Gill een ontbijtsymposium over de verhoudingen tussen media, wetenschap en recht.

Wouter Verschoof-van der Vaart verfijnt een kunstmatige intelligentie-systeem dat zelfstandig archeologische objecten op digitale beelden kan detecteren en classificeren. Zo’n systeem is broodnodig, want menselijke archeologen worden wereldwijd overspoeld met data.

Internet is een goede plek om snel veel data te vergaren. Maar wie niet oppast, verzamelt sterk gekleurde en eenzijdige data. Daarvoor waarschuwden de sprekers op een symposium op 5 maart over transparante en verantwoorde datawetenschap.

Wiskundige Tyron Lardy werkte tijdens zijn promotieonderzoek aan een nieuwe manier om hypotheses te toetsen. In plaats van de klassieke p-waarde gebruikt hij zogeheten e-waardes. Die blijken flexibeler; zeker als je tussentijds naar je resultaten wilt kijken.

Middelbare scholieren zijn op online schooldagen minder gemotiveerd voor school dan op fysieke schooldagen. Dit verschil doet zich vooral voor bij jongeren die zich weinig gesteund voelden door hun ouders, constateerden ontwikkelingspsychologen Anna van Duijvenvoorde en Christel Klootwijk. De resultaten…

Help mee het plastic in Leidse grachten te spotten en op te ruimen! De Universiteit Leiden roept alle Leidenaren op om samen met wetenschappers plastic in de grachten te onderzoeken, in het project Plastic Spotter. Wil je graag schonere grachten? Doneer dan ook voor de realisatie van een kanovloot om…

Voor het Leidse citizen scienceproject Oeverplanten onderzoeken buurtbewoners, wetenschappers en studenten de oevers van Leiden. Welke plantensoorten komen op welke plekken voor? En hoe kan de Gemeente Leiden de oevers beter beheren voor een optimale biodiversiteit?

Als eerste Nederlandse universiteit sluit de Universiteit Leiden zich aan bij het internationale netwerk Healthy Universities. Leefstijlworkshops, beloningen voor goed gedrag en de nieuwste interventies stimuleren studenten en medewerkers gezonder te leven. De opgedane ervaringen worden weer gebruikt…

De Leidse natuurkundigen Alexandre Morin en Samadarshi Maity bestuderen zelforganisatie en flocking-verschijnselen. Ze werpen licht op zwermgedrag, wat helpt om te begrijpen hoe het kan dat vogels in een zwerm niet botsen. Met plastic microkralen creëerden ze een experimentele opstelling en ze ontwikkelden…

Scholen doen hun uiterste best om de fijnste plek voor ieder kind te zijn. Toch blijft de vraag of leerlingen zich welkom en gerespecteerd voelen op school. Worden kinderen met ‘speciale behoeften’ ook gezien als volwaardig onderdeel van de klas? Help mee de cirkel te doorbreken en doe mee met het schoolpleinproject…

Kankeronderzoek produceert bergen data, maar hoe zet je die slim in voor betere behandelingen? Promovendus Marina Gorostiola González gebruikt geavanceerde analysetechnieken om medicijnen sneller en effectiever te ontwikkelen. Haar aanpak brengt precisie en snelheid samen voor kankerpatiënten wereld…

'We moeten in samenwerking een plan opstellen om onze eigen mogelijkheden te produceren. Dit zal wetenschap, kleine bedrijven, banen en de maatschappij in Afrika en daarbuiten stimuleren.' Die woorden sprak Naledi Pandor bij de opening van het symposium Science Diplomacy and International Development,…

Onderwaterherrie, afkomstig van seismisch onderzoek, zorgt ervoor dat Noordzeekabeljauwen zich anders gaan gedragen. Dat blijkt uit onderzoek van Leidse biologen in samenwerking met Belgische collega’s. Tijdens de verstoring zijn de vissen minder actief dan anders, is hun dag-en-nacht-ritme verstoord,…

Wat subtiel begint, kan dramatisch eindigen. Talloze jongeren worden slachtoffer van seksuele uitbuiting. Hoe voorkom je dergelijk leed? Kijk naar de leefomgeving van (potentiële) slachtoffers, zegt De Vries.

Online wetenschappelijke data delen, geld overmaken, of andere gevoelige informatie verzenden: met cryptografie zorgen applicaties ervoor dat jouw gegevens niet in de verkeerde handen vallen. Wiskundige Thomas Attema (CWI/TNO/Universiteit Leiden) helpt daarbij. Voor zijn promotie op 1 juni ontwikkelde…

Zeven Leidse hoogleraren zijn benoemd tot lid van De Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). De installatie van de in totaal drieëntwintig nieuwe leden vindt plaats op maandag 13 september.

In bijna elk wetenschappelijk vakgebied wordt gebruik gemaakt van data science. Dat biedt vele nieuwe mogelijkheden, maar ook nieuwe dilemma’s. Daarom vindt op 5 maart het symposium ‘Fairness and Transparency, towards responsible data science’ plaats. Hoofdspreker Ricardo Baeza-Yates licht een tipje…

Per 1 december 2024 is Uta Wehn benoemd tot bijzonder hoogleraar op de nieuwe leerstoel 'Citizen Science and Sustainability' binnen de Focal Area Engagement and Inclusion van het Centrum voor Wetenschaps- en Technologiestudies (CWTS) van de Universiteit Leiden. De nieuwe leerstoel is gezamenlijk opgericht…

Wat als we we een CO2-heffing invoeren op koolstofintensieve producten zoals elektriciteit en benzine, en tegelijk huishouden met een laag inkomen compenseren? Hauke Ward en collega’s simuleerden dit scenario voor Peru en kwamen tot een opvallende uitkomst. Hun aanpak gaat niet alleen klimaatverandering…

Een nachthemel van meer dan 40 petabytes groot, jonge sterrenclusters simuleren en begrijpen hoe het lichaam virussen afremt: drie Leidse projecten krijgen van NWO rekentijd op een van de geavanceerde nationale supercomputers.

Een team van astronomen, onder wie de Leidse hoogleraar Ewine van Dishoeck, heeft met behulp van de Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA) suikermoleculen ontdekt in het gas rond een jonge, zonachtige ster. Het is voor het eerst dat er in de ruimte rond zo’n ster suiker is gedetecteerd.…

Psychologielab op Wielen maakt wetenschap toegankelijk voor iedereen. E-Virt is een Serious Game die bedoeld is om mensen hun eigen emoties beter te leren herkennen te reguleren.

De financiële sector, productieprocessen en voedselketens. Niet bepaald onderwerpen waar de gemiddelde natuurkundige zich mee bezighoudt, maar wel voor nieuwe hoogleraar Diego Garlaschelli. De rode draad? Complexe netwerken.

In haar oratie pleit Anouk Goemans voor datagedreven werken en om ook na te denken over de verhalen achter de cijfers.

Zeven dagen stikstof-arm leven, op excursie naar een veeboerderij en telkens nieuwe gastdocenten. Zo zien de weken eruit van masterstudenten die sinds begin oktober het keuzevak Nitrogen & Sustainability volgen. Het doel? Een oplossing vinden voor het Nederlandse stikfstofprobleem.

Op 22 maart 2023 verdedigt politicoloog Lukas Spielberger zijn proefschrift 'Lessons from Europe for the study of international bank cooperation'. Hij schreef zijn proefschrift over de samenwerking van centrale banken tijdens internationale financiële crises: ‘centrale banken besteden meer aandacht…

Op 19 januari vond de Nieuwjaarslezing van het Honours College Law plaats. Strafrechter Jacco Janssen oefende een bewijscasus met de studenten om te illustreren hoe het rechtssysteem werkt: ‘Alle bewijsstukken moeten we zien in onderlinge samenhang.’

Je kan beter zo snel mogelijk iets aan de stikstofvervuiling doen, dan straks tegen hoge kosten de gevolgen oplossen. Dat is de les die we volgens stikstofexpert Jan Willem Erisman kunnen leren uit de Nederlandse stikstofcrisis. In een opiniestuk in vaktijdschrift Science deelt hij deze les met andere…

Hans Slabbekoorn is gespecialiseerd in dierengeluiden. Per 1 juli is hij benoemd tot hoogleraar Akoestische ecologie en gedrag. Een enorme waardering, meent de kersverse professor. ‘Deze baan gaat nooit vervelen, of ik nu de urban jungle bestudeer, of marien lawaai.’

Kunstmatige intelligentie wordt vaak verbeeld als een technisch redmiddel in de strijd tegen klimaatverandering. Maar er kleven risico’s aan, zegt Barrie Sander.