Promotie

Lezing

Achttien onderzoekers van de Universiteit Leiden krijgen een Veni-subsidie van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Deze beurs biedt veelbelovende jonge wetenschappers de mogelijkheid om gedurende drie jaar hun eigen ideeën verder te ontwikkelen.

Inmiddels werken we al ruim 9 weken vanuit huis. Hoe vergaat het de medewerkers van het Instituut Geschiedenis? Marlou Schrover, Joost Augusteijn en Edurne de Wilde vertellen hun ervaring.

Wat baalde hij dat hij destijds niet mee kon op archeologische veldonderzoek naar de Caraïben. In plaats daarvan bracht hij zijn tijd voornamelijk achter de computer door, om zijn proefschrift af te maken. Maar ook om zo af en toe te gamen; een persoonlijke passie die uiteindelijk resulteerde in zijn…

Een internationaal team van wetenschappers, met onderzoekers van twee Nederlandse universiteiten, Leiden en Groningen, heeft de structuur bepaald van chlorofyl in chlorosomen van groene bacteriën. Chlorosomen zijn de lichtantennes van deze bacteriën. Het zijn langwerpige zakjes die tot 250.000 chlorofylmoleculen…

De Senior Kwalificatie Onderwijs is voor docenten met een staat van dienst op het gebied van onderwijs. Ze hebben allemaal méér gedaan dan alleen college geven. Tien citaten van de eerste tien Leidse SKO'ers.

Elektronen in grafeen gedragen zich als lichtdeeltjes; ze hebben geen massa en gaan overal doorheen. Heel handig als je droomt over nano-elektronica. Maar je moet ze wel in goede banen leiden. Carlo Beenakker gaat onderzoeken hoe. Hij kreeg er een ERC Advanced Grant voor van 1,5 miljoen euro.

Alumnus Peter Burger is - samen met zijn collega Alexander Pleijter - in Nederland de verpersoonlijking van het factchecken. ‘Het is een rechte lijn vanuit mijn studie.’

Hoogleraar gezondheidspsychologie Andrea Evers is trekker van het landelijke programma Health and Wellbeing én van het gelijknamige Leiden-Delft-Erasmus-programma. De bedoeling is technologie voor de gezondheid van mensen laten werken. Op dit thema wordt in LDE verband al lang samengewerkt.

In Den Haag zijn de verschillen op het gebied van gezondheid en welzijn groot. Een team onder leiding van Jet Bussemaker, hoogleraar op het gebied van beleid en maatschappij, wil daar wat aan te doen. De ‘schuttingen’ in het zorgstelsel moeten verdwijnen. Met name het Laakkwartier en Moerwijk moeten…

De psychologen Fenna Poletiek en Erik de Kwaadsteniet krijgen van vakbond FNV een subsidie om te onderzoeken hoe mensen zich gaan gedragen ten opzichte van werk als ze een basisinkomen krijgen. Hoe gaan ze op zoek naar een antwoord?

Medici kunnen veel repareren, maar ziekte voorkomen of uitstellen is beter. Daarvoor is vaak leefstijlverandering nodig en dat blijkt lastig. Gezondheidswetenschappers Sandra van Dijk (Universiteit Leiden) en Valentijn Visch (TU Delft) doen onderzoek naar de vraag hoe je mensen kunt helpen met gedragsverandering…

Hoe beïnvloedt ICT de samenleving? Die vraag intrigeert Mirjam van Reisen, hoogleraar Computing for Society bij het Leiden Centre of Data Science. We praten met haar over innovatie, veranderende gezondheidszorg en door ICT gefaciliteerde mensenhandel. ‘Innovatie brengt veel goeds, maar kan ook heel…

Je wilt een hotel boeken en bekijkt op internet het aanbod en de kamerprijzen. Die prijzen hangen af van de verwachte vraag en komen tot stand met computeralgoritmen, maar worden soms handmatig aangepast door hotelketens. Welke gevolgen heeft dit menselijke ingrijpen en hoe kun je dat meten? Promotie…

Onderwijs op afstand; we ontkomen er niet aan tot in elk geval het einde van dit collegejaar. Deze overstap vraagt een enorme inspanning en aanpassing van iedereen. Hoe is dat voor de docenten van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid? Drie van hen vertellen over de eerste weken onderwijs op afstand.

Neerlandica Janice Deul zet zich in voor meer diversiteit in de modewereld en de creatieve industrie. Het levert pittige discussies op op plaatsen waar ze haar pleidooi voert. Het tij begint ten goede te keren, vindt de Leidse. Een interview over haar studietijd en de kansen van diversiteit.

Hoe detecteren bacteriën signalen uit hun omgeving en hoe passen ze zich daaraan aan? Die vraag intrigeert Ariane Briegel, hoogleraar Ultrastructuurbiologie. Met behulp van nieuwe technieken produceert ze driedimensionale beelden, die nieuwe informatie geven over het zintuiglijke systeem van bacteri…

Na een roerige aanloop – het Academiegebouw werd bezet door Students for Palestine – ging de Cleveringa-oratie van politicoloog Hélène Landemore door. Zij stond stil bij het protest en benadrukte het belang van een open debat, binnen de universiteit en in de democratie.

Publieke instanties willen graag nieuwe technologie, zoals AI, inzetten om hun primaire processen te versnellen. Daarbij is dikwijls de interne organisatie een groot struikelblok. SAILS-onderzoeker Friso Selten doet daarom onderzoek op het snijvlak van data science en bestuurskunde.

Stapel twee laagjes grafeen, draai ze een klein stukje ten opzichte van elkaar, en het ¬materiaal wordt spontaan een supergeleider. Het ¬antwoord op de vraag hoe zoiets magisch kan ontstaan heeft de wetenschap nog niet gevonden, maar natuurkundigen laten met speciale apparatuur zien wat er onder het…

Gesprekken in een huiskamersetting, zo zag Michiel Westenberg zijn afscheidssymposium voor zich. Zeven hoofdonderzoekers van de 'Social Anxiety and Specific Phobia Research Group' interviewden hun ideale gast van buiten de academische wereld. Welke inzichten en tips hebben zij uit de maatschappij voor…

Twintig jaar na dato, in een recensie over een Escher-tentoonstelling in Italië, schrijft Nature Physics er weer over: Leidse wiskundigen die Escher uit de brand helpen. Een reconstructie hoe emeritus hoogleraar Hendrik Lenstra op het spoor kwam van een 44 jaar oud probleem.

Data science en statistiek zijn nauw met elkaar verbonden, zegt Spinozawinnaar en hoogleraar Stochastiek Aad van der Vaart. We praten met hem over de big data-hype, genoomonderzoek en samenwerking met andere vakgebieden. ‘Statistiek helpt overal waar data niet perfect is.’

Zoveel interessante studies, maar wat past bij mij? Afgelopen zaterdag 12 oktober was de Bachelor Open Dag in Den Haag en Leiden. Op de Open Dag in Den Haag konden scholieren onder andere meer te weten komen over drie nieuwe bacheloropleidingen: Science for Sustainable Societies, Cybersecurity & Cybercrime…

Tijdens de nieuwjaarsreceptie op 5 januari is bekend gemaakt wie de Ontdekker van het jaar 2008 is geworden, wie de Onderwijsprijs heeft gewonnen en is door de decaan de nieuwe facultaire website gelanceerd.

Een pil tegen kanker, het liefst zonder zware bijwerkingen. Dat zouden we allemaal wel willen. Is het een kwestie van tijd voor zo’n pil er komt? We legden deze vraag voor aan drie Leidse wetenschappers en vroegen hoe zij zelf bijdragen aan nieuwe behandelingen tegen kanker.

Wiskundige Stéphanie van der Pas, winnaar van de C.J. Kok Juryprijs voor haar proefschrift in 2017, laat er geen gras over groeien.

Als A bitcoins bij B heeft geparkeerd en B gaat failliet, vallen deze dan in of buiten de boedel? Met dit soort vraagstukken houdt Tycho de Graaf zich bezig.

Voor de vijfde keer kregen kinderen van diverse basisscholen in Leiden en omgeving les van een professor in hun eigen klas ter ere van de dies natalis van de Universiteit Leiden op 8 februari. De kinderen maakten kennis met onderzoek en wetenschappers, en onderzoekend leren stond centraal. Bij dit eerste…

Na een lange aanloop is het voor Frank Takes en Matthijs van Leeuwen eindelijk zo ver. Samen worden ze de nieuwe opleidingsdirecteuren van het LIACS. Takes als OD van de bachelors en Van Leeuwen voor de masters. ‘We werken al jarenlang samen als collega’s,’ zegt van Leeuwen. ‘Toen ik hoorde dat Frank…

Er hangen enkele donkere wolken boven de Europese subsidies voor ‘excellente’ wetenschappelijke onderzoeksprogramma’s. Daarom moeten onderzoekers vooral vertellen hoe belangrijk deze beurzen zijn. Dat zei voorzitter Jean-Pierre Bourguignon van de European Research Council (ERC) donderdag 24 april tijdens…

Elf Leidse wetenschappers ontvangen een Veni-subsidie van wetenschapsfinancier NWO. Met de subsidie kunnen de onderzoekers drie jaar lang hun eigen onderzoeksideeën verder ontwikkelen.

De Dick Stufkens Prijs 2020 voor het beste proefschrift van de Holland Research School of Molecular Chemistry (HRSMC) is toegekend aan dr. Mark Koenis. Koenis promoveerde op 21 februari cum laude op zijn proefschrift 'Advanced Spectra Analysis to Determine Complex Structure and Chirality'. Hij onderzocht…

Door angst voor terugvorderingen vragen mensen geen toeslagen en bijstand aan, ook als ze daar wel aanspraak op kunnen maken. Dat ontdekte Olaf Simonse in zijn promotieonderzoek naar financiële stress en niet-gebruik van voorzieningen. Zijn voorstel: ‘Laat de overheid het initiatief nemen.’

Het was een bijzondere eerste dag van september. Met in Leiden de opening van het academisch jaar, maar ook in Den Haag was het feest met de start van maar liefst drie nieuwe opleidingen. Voor de studenten was bij de collegezalen een blauwe loper uitgerold.

Maar liefst zeven Leidse FWN-studenten ontvingen maandag 29 november een Jong Talent Prijs van de Koninklijke Hollandse Maatschappij der Wetenschappen. Mark van den Bosch en Karlijn Kruiswijk sleepten een afstudeerprijs in de wacht, een groep jonge astronomen won de ET Outreach Award en de andere vijf…

Wat hebben tienjarige kinderen en chatbots met elkaar te maken? Promovendus Bram van Dijk onderzocht de taalontwikkeling in kinderen én in AI-taalmodellen. ‘Het is eigenlijk heel praktisch dat we menselijke eigenschappen toekennen aan een chatbot.’

Het was druk op 31 oktober bij de opening van HUBspot, het nieuwe huis voor innovatie en ondernemerschap aan de Leidse Langegracht. De confettikanonnen gingen af. Maar het meest in het oog springend waren de jonge studentondernemers die hun onderneming presenteerden.

Hoe kun je ervoor zorgen dat meer experimentele medicijnen de eindstreep halen? Nu haalt slechts één op de twintig kankermedicijnen die op mensen worden getest, uiteindelijk de markt. Een enorm verlies voor patiënt en maatschappij. Oncode-PACT wil met een subsidie van het Nationaal Groeifonds de beste…

Leiden2022 is een wetenschapsfestival van 365 dagen voor iedereen met een nieuwsgierige geest. Met een grote inbreng van wetenschappers van de Universiteit Leiden. Op 10 november presenteerde Leiden2022 het programma voor komend jaar, het jaar waarin Leiden European City Of Science is.

Gepest worden is niet alleen op dat moment erg naar, het doet bovendien wat met kinderen op de lange termijn. En zelf pesten werkt ook negatief op de ontwikkeling. Daarover vertelt ontwikkelingspsycholoog Carolien Rieffe in de Week tegen pesten, 23-27 september 2019. Hoe roepen we pesten een halt to…

De evolutie van taal, doeltreffender medicijnen of de duiding van archeologische vondsten. Steeds meer onderzoekers werken met supercomputers die snel grote hoeveelheden data kunnen verwerken. Mede daarom wordt het universitaire datacenter sterk uitgebreid en vernieuwd. 'Dankzij datamining krijgen we…

Het reisverbod en het sluiten van de grenzen hebben een grote impact op (internationale) studenten en medewerkers. Sommigen zijn gestrand in het buitenland of juist in Nederland. Anderen keren voortijdig terug naar hun vaderland. Drie persoonlijke verhalen uit Wuhan, Leiden en Den Haag.

Harriette Verwey kwam uit Suriname om in Leiden geneeskunde te studeren. Ze zou pas 47 jaar later weggaan bij het Leidse ziekenhuis: in juni 2017 nam ze er afscheid als cardioloog. Met een koninklijke onderscheiding. ‘Het eerste jaar in Leiden heb ik vaak gehuild van eenzaamheid. Maar dat heeft me sterk…

Masterclasses, netwerkbijeenkomsten en coachcafés: elke maand organiseerde het Alumnibureau vele activiteiten voor oud-studenten. Tot het coronavirus uitbrak. Dankzij de Leiden Alumni Webinars kunnen alumni elkaar toch blijven ontmoeten, en kennis uitwisselen met interessante sprekers. Op 11 juni gaf…

Op 13 maart is dr. Erik Deul op 67-jarige leeftijd overleden. Hij laat zijn vrouw Wilma, zijn kinderen Caroline en Wouter, en zijn kleinkinderen Joris, Stach, Viggo, Archie en een kleindochter die later dit jaar wordt verwacht, achter. Erik was 35 jaar lang hoofd ICT van de Sterrewacht Leiden en deed…

In twee afleveringen van Radio Zwammerdam vertelt hoogleraar cognitieve gedragsecologie Karline Janmaat over voedselzoekgedrag van chimpansees. Met touchscreens en voedselpuzzels onderzocht ze samen met Max Boot hoe apen naar voedsel leren zoeken.

Ter gelegenheid van het 450-jarig bestaan van de Universiteit Leiden brengt deze tentoonstelling historische foto’s samen met hedendaags onderzoek. Zeven ‘Toen & Nu’-tweeluiken laten zien hoe het Instituut voor Natuurkunde een rijke geschiedenis combineert met baanbrekende wetenschap.

Lezing, Studium Generale