De Leidse promovendus Xuequan Zhou heeft een veelbelovend nieuw molecuul ontworpen dat effectief kankercellen kan bestrijden zonder hierbij ook de gezonde cellen aan te tasten. De truc: het medicijn wordt pas actief als je het bestraalt met licht. Zhou’s nieuwe molecuul is extra efficiënt, aangezien…

Tijdens The Great Continental Breakfast ging het op de vroege ochtend na de EU-verkiezingen over de campagne, de – gebrekkige? – staatsrechtelijke basis van de EU en het Timmermans-effect. ‘Dit waren de normaalste EU-verkiezingen ooit!’

In de schijven van stof en gas rondom jonge sterren, komen mysterieuze structuren voor. Samen met hoogleraar Ewine van Dishoeck onderzocht promovendus Paolo Cazzoletti hoe we deze vormen, zoals ringen, spiralen en gaten, kunnen verklaren. Op 12 december verdedigt hij zijn proefschrift.

Met 8,9 miljoen euro van de Deense National Research Foundation gaan de Universiteit van Aarhus en de Leidse Sterrenwacht in 2020 het Center for Interstellar Catalysis (InterCat) oprichten. Het centrum staat onder leiding van Aarhus-professor Liv Hornekær. In Leiden wordt het onderzoek verricht door…

De helft van de wereldbevolking zou kunnen leven van voedsel uit eigen land. Dat blijkt uit het onderzoek van milieuwetenschapper Nicolas Navarre. Voor de andere helft is dat minder simpel. Maar niet onmogelijk. 'Door de gewasproductie te verbeteren, minder voedsel te verspillen en eetgewoontes te veranderen…

De bevordering van een speciale samenwerking tussen planten en schimmels, die een belangrijke rol speelt bij het vastleggen van koolstof in de bodem, kan klimaatverandering vertragen. Nu neemt de opname van koolstof in de bodem door menselijk handelen juist af. Dat stellen onderzoekers in een publicatie…

Mirjam van Reisen pleit voor big data, opgebouwd met lokale input in ontwikkelingslanden en geschikt voor lokaal gebruik. De nieuwe hoogleraar ‘Computing for Society’ bij de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen koppelt data-science aan ontwikkelingssociologie. Oratie op 10 maart.

Het zand op Europese stranden mag er dan maagdelijk uitzien, dat is het vaak niet. In iedere kilo zand zitten gemiddeld zo’n 250 stukjes microplastic. Dat ontdekten Leidse wetenschappers met hulp van strandgangers uit heel Europa.

Vier studenten van de master Industrial Ecology zijn onlangs geselecteerd om deel te nemen aan het Accelorator Programme van de EIT Climate-KIC, dat duurzame start-ups op weg helpt. De vier studenten gebruiken kokosnootschillen om duurzame platen te ontwikkelen voor bijvoorbeeld het maken van meubel…

Nieuwe resultaten van de Kilo-Degree Survey (KiDS) tonen aan dat het heelal bijna 10 procent homogener is dan gedacht. De nieuwe KiDS-kaart is gemaakt met de deels Nederlandse OmegaCAM op ESO’s VLT Survey Telescope op Cerro Paranal in Noord-Chili. Een internationaal team van astronomen van onder meer…

De nieuwe Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv) geeft Nederlandse veiligheidsdiensten ruimere bevoegdheden om inlichtingen te verzamelen. Op 21 maart mogen Nederlandse burgers zich uitlaten over deze wetswijziging. Gerrit-Jan Zwenne – hoogleraar Recht in de Informatiemaatschappij – weet…

Hoe kun je ervoor zorgen dat mensen hun gedrag veranderen? Studenten van de master Population Health Management leren waar ze op moeten letten om écht impact te maken.

Per 1 november is Laura Heitman benoemd tot hoogleraar Moleculaire farmacologie bij het Leiden Academic Centre for Drug Research (LACDR). Heitman draagt bij aan de ontdekking van nieuwe geneesmiddelen door onderzoek naar de interactie tussen medicijnen en hun aangrijppunt in het lichaam. ’Mijn uiteindelijke…

In de Broekpolder bij Vlaardingen staat een steentijdhuis. Niet gebouwd door prehistorische mensen, maar door moderne archeologen van de Universiteit Leiden en vrijwilligers van het burgerinitiatief Federatie Broekpolder. Tijdens de bouw zijn enkel replica’s van werktuigen uit de steentijd gebruikt,…

Met zijn slimme meetmethoden was Ignas Snellen de eerste die met zijn team onder andere koolmonoxide ontdekte bij exoplaneten. Voor zijn pionierswerk ontvangt de Leidse astrofysicus de Spinozapremie, de belangrijkste wetenschapsprijs van Nederland. Dankzij de premie van 2,5 miljoen euro kan zijn onderzoeksgroep…

Milieuwetenschapper Rutger Hoekstra sprak op 12 april de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties toe. Dat is niet niks. Hoe kom je daar als wetenschapper? En, belangrijker, wat was zijn boodschap? In acht vragen legt Rutger uit wat hij doet en waarom.

Voor veel leerlingen zijn wiskundige formules abracadabra. Daar wil vakdidacticus en docent wiskunde Peter Kop verandering in brengen. Voor zijn promotieonderzoek bedacht hij een nieuwe lessenserie waarmee leerlingen aan de hand van tekenopdrachten meer betekenis aan formules geven. ‘Leerlingen hebben…

Behalve de natuurkunde schiet ook de nachtrust van promovendi iets op met het promotieonderzoek van Vitaly Fedoseev. Hij promoveert 7 juli op zijn werk aan optomechanica binnen de quantummechanica. En op een ontwerp waardoor promovendi niet meer 72 uur lang elk uur op een knop hoeven te drukken.

Bij verlies van cultureel erfgoed denk je al snel aan de vernielingen in het Midden-Oosten. Maar in de Cariben zijn het vooral natuurlijke bedreigingen zoals kusterosie en economisch ingegeven ingrepen door de mens die funest zijn voor het natuurlijk en cultureel erfgoed. Op Bonaire vindt over deze…

In het vroege heelal worden sterrenstelsels omhuld door een soort mist: een wolk van waterstof. Bij stelsels in het latere heelal is die mist verdwenen. Sterrenkundige Jorryt Matthee slaagde er voor het eerst in het optrekken van die mist in beeld te brengen. Promotie op 19 september.

Er moet koolstof zijn, en water. Het moet er niet te koud zijn, maar ook niet te warm. En liefst blijven de omstandigheden miljarden jaren lang stabiel. Recent onderzoek laat zien dat er genoeg plekken in het universum eigenschappen hebben die ze mogelijk geschikt maken voor leven. Maar, vertelde hoogleraar…

Astronomen hebben zeven aardachtige planeten ontdekt rondom een dwergster in onze Melkweg. Drie van deze planeten bevinden zich in de leefbare zone van deze ster en kunnen vloeibaar water bevatten. ‘De volgende stap is om de atmosferen te onderzoeken naar aanwijzingen voor leven. In Leiden zijn we expert…

Leidse onderzoekers zijn erin geslaagd in het lab te laten zien hoe moleculaire voetballen, ook wel buckyballs genoemd, in de ruimte kunnen ontstaan. De metingen zijn bijzonder, omdat een nieuwe chemie ten toon wordt gespreid: top-down, van groot naar klein, waarbij aromaten worden omgezet in interstellair…

Minou van der Werf bepleit om inzichten uit de sociale psychologie toe te passen op financieel gedrag. Zelfs kleine praktische ingrepen kunnen mensen al helpen om verstandige financiële keuzes te maken, ontdekte Van der Werf in haar veldstudies. Promotie op 10 december.

Eiwitten remmen die een rol spelen bij de groei van agressieve kankercellen, dat is het plan van professor Bob van de Water en zijn team. Zij ontvangen hiervoor ruim 700.000 euro van KWF Kankerbestrijding. Onderzoeker Maaike Vreeswijk en patholoog Danielle Cohen zijn aangesloten vanuit het LUMC.

Een chemokuur die niets doet, totdat je hem met licht bestraalt. Voor de ontwikkeling daarvan ontvangt Sylvestre Bonnet een Vici-beurs van 1,5 miljoen euro. Hiermee wil de Leidse chemicus een nieuwe molecuul ontwikkelen om tumoren te bestrijden die nu nog lastig te behandelen zijn.

Het bewijs dat de juiste voeding depressies kan voorkomen of verhelpen, is zwak. In literatuurreviews over het onderwerp trekken auteurs niettemin vaak sterke conclusies. Dat ontdekte Florian Thomas-Odenthal, masterstudent Psychologie aan de Universiteit Leiden, in zijn thesisonderzoek. Publicatie in…

Het Europese project SUNRISE - ‘zonne-energie voor een circulair economie’, is geselecteerd als één van de zes Coördinatie- en Ondersteuningsacties (CSA) binnen het Horizon 2020-programma van de Europese Commissie. Het project ontvangt een subsidie van 1 miljoen euro en zal de basis leggen voor een…

Theoretisch fysicus Carlo Beenakker krijgt zijn tweede Advanced Grant van de European Research Council (ERC). Met deze beurs van 2 miljoen euro gaat hij proberen de ideale bouwsteen voor een quantumcomputer te realiseren, namelijk 'vervlochten' Majorana-deeltjes. Een gewaagd project, met uitzicht op…

Zeven talentvolle vrouwelijke wetenschappers sluiten zich als Junior Investigator aan bij de strijd tegen kanker van het Oncode Insitute. Laura Heitman van het Leiden Academic Centre for Drug Research is één van hen. ‘Ik hoop nieuwe aangrijpingspunten voor geneesmiddelen te ontdekken.’

Mag Nederland producten weren die onder slechte arbeidsomstandigheden zijn gemaakt? En kan een fabrikant een zaak aanspannen tegen een land wanneer het minimumloon wordt verhoogd? Promovendus Ruben Zandvliet dook in de juridische en ethische knelpunten tussen het internationale handelsrecht, investeringsrecht…

Met de nieuwe Euclid-satelliet gaan wetenschappers een groot deel van de hemel in kaart brengen. De satelliet van de Europese Ruimtevaartorganisatie ESA geeft hen straks een beter zicht op sterrenstelsels en materie in het heelal. Hoogleraar Galactische Sterrenkunde Koen Kuijken krijgt samen met een…

Het is een warme dag. De zon brandt fel terwijl bioloog Marco Roos zich in het struikgewas richting een bijzonder plantje begeeft. Insecten zoemen, vogels tsjirpen. Op de achtergrond verrijst het LUMC: op het Bio Science Park komen mens en natuur op een bijzondere manier samen.

Een sterrenstelsel is al onvoorstelbaar groot, maar het kan nóg groter. Astronoom Reinout van Weeren onderzoekt clusters van sterrenstelsels, die behoren tot één van de grootste structuren in het heelal. Voor zijn onderzoek naar het ontstaan en de evolutie van deze clusters haalde hij een ERC Starting…

Net als de profwielrenners van Team Jumbo-Visma kan ook de amateurwielrenner straks zijn prestaties analyseren en verbeteren. Leidse datawetenschappers die samenwerken met de wielerploeg stellen hun slimme datamodel beschikbaar, zodat voortaan elke serieuze wielrenner kan bijhouden hoe fit hij of zij…

Na een jarenlange lobby van milieuactivisten komt er per 1 juli dit jaar statiegeld op kleine plastic flesjes. Een van de boegbeelden in die strijd is alumnus Merijn Tinga. Ook de universiteit faciliteert de inzameling van plastic flesjes en steunt het citizen science-onderzoek Plastic Spotter.

De Europese Unie moet steeds vaker reageren op onvoorziene gebeurtenissen en ontwikkelingen, stelt Luuk van Middelaar, hoogleraar Grondslagen en praktijk van de Europese Unie. Dat stelt de Unie danig op de proef. Wat zijn de gevolgen? Oratie op 23 september.

SRON Nederlands Instituut voor ruimteonderzoek gaat verhuizen. In 2021 zal de Utrechtse vestiging van het instituut zich vestigen in Zuid-Holland. Akira Endo is universitair docent bij de TU Delft, waar hij een geavanceerd instrument bouwt voor astronomisch onderzoek. ‘SRON is de sleutel om een idee…

Voor het doen van medisch onderzoek bouwen onderzoekers vaak weefsel na in het laboratorium. Met de zogeheten organ-on-a-chiptechnologie wordt een soort kunstorgaantje gemaakt, inclusief bloed dat er doorheen stroomt. Zo ontstaat een levensechte testsituatie voor medicijnen of het onderzoeken van ziekteprocessen.…

Een jaar lang staat Leiden in het teken van Azië met talloze Aziatische evenementen, conferenties, tentoonstellingen en concerten. Aanleiding is de nieuwe Asian Library van de Universiteit Leiden. Kom lezen, kijken, luisteren, proeven of dansen zoals ze dat doen in Bollywood of Indonesië.

Managers in de (semi-)publieke sector werken in een omgeving die steeds complexer en meer onvoorspelbaar wordt. Dit vraagt om nieuwe kennis en competenties, maar biedt ook enorme kansen. Dat betoogt Zeger van der Wal, bijzonder hoogleraar Bestuurskunde, in zijn oratie op 3 maart.

Sinds half maart kunnen Groningers bij één digitaal loket terecht voor het afhandelen van schade aan huizen door de gaswinning. Waarom is het Groningse gasdossier zo’n complex probleem en laat de schadeafhandeling zo lang op zich wachten? Psycholoog Emma ter Mors en bestuurskundige Gerard Breeman leggen…

Een team onder leiding van de Leidse promovendus Martijn Oei heeft bij toeval een radiostelsel ontdekt van minstens 16 miljoen lichtjaar lang. Het sterrenstelsel, vergelijkbaar met honderd Melkwegen op een rij, vormt de grootste structuur die tot nu toe gevonden is. De vondst trekt gangbare ideeën over…

Een escaperoom waarin je moet ontsnappen aan verdrinking, om je zo bewust te maken van het gevaar van overstromingen en het belang van duurzaamheid. Met dit idee voor het Hoogheemraadschap won een team van vier studenten van de Universiteit Leiden en de Haagse Hogeschool de Sustainable Business Battle…

Hoe ontstaan sterren en planeten? Is er leven mogelijk buiten de aarde? Dit onderzoekt hoogleraar moleculaire astrofysica Ewine van Dishoeck van de Universiteit Leiden. Voor haar baanbrekende werk krijgt ze de prestigieuze Kavli-prijs in de categorie astrofysica: 1.000.000 dollar en een gouden medaille.…

Verstoringen in de darmflora kunnen invloed hebben op mentaal welzijn. Hoe kan deze kennis worden gebruikt bij het voorkomen van stress-gerelateerde aandoeningen? Psycholoog Laura Steenbergen zoekt het uit met een projectsubsidie van het Leids Universiteits Fonds (LUF) en de Gratama-Stichting.

Islamitische Staat verliest weliswaar snel terrein, maar de Syrische president Assad zit des te steviger in het zadel. In zijn martelkelders en op het slagveld vinden talloze misdaden plaats. Zullen deze misdaden ooit worden berecht, bijvoorbeeld voor het Internationaal Strafhof?

De natuur versterken en tegelijk investeren in toekomstbestendige landbouw. Dat is de opdracht van minister Christianne van der Wal van Natuur en Stikstof. Het is ook het levenswerk van de Leidse hoogleraar Jan Willem Erisman. Hij doet al zijn hele carrière onderzoek naar stikstof en laat zien dat het…

Voormalig promovendus Cameron Mackie krijgt niet één, maar twee proefschriftprijzen voor zijn proefschrift over het aromatische universum. Door zijn werk kunnen we binnenkort misschien een virtueel ‘snuifje’ van de ruimte nemen. ‘Deze moleculen in de ruimte ruiken waarschijnlijk als een grote houtsk…

Met een handtekening onder de samenwerkingsovereenkomst hebben de Universiteit Leiden, TU Delft, ruimteonderzoeksinstituut SRON en NWO op 31 mei de verhuizing bekrachtigd van SRON-Utrecht naar Zuid-Holland. De hoofdvestiging van het ruimteonderzoeksinstituut komt in 2021 op de Science Campus van de…