De European Research Council (ERC) heeft een Advanced Grant toegekend aan twee Leidse onderzoekers. Joke Meijer gaat onderzoek doen naar de invloed van de biologische klok op onze gezondheid. Carlo Beenakker gaat op zoek naar Majorana-deeltjes in supergeleiders.

Universiteit Leiden maakt deel uit van de Europese alliantie Una Europa, een universitair samenwerkingsverbond dat werkt aan de universiteit van de toekomst.

Hoe beïnvloedt digitalisering de geesteswetenschappen? Het introductievak van het Honours College Humanities Lab daagt studenten uit om hierover na te denken door de productie van een zelfgemaakte korte film.

De Franse politicoloog Hélène Landemore, bekend om haar kritische blik op moderne democratieën, is benoemd tot Cleveringa-hoogleraar. De Yale-professor onderzoekt hoe democratieën minder elitair en inclusiever kunnen worden. Op 26 november houdt ze haar oratie.

Prof.dr.ir. Hans Hilgenkamp wordt per 1 september hoogleraar Experimentele natuurkunde bij de Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen. Het betreft een kleine deeltijdaanstelling; Hilgenkamp is en blijft ook hoogleraar bij de Universiteit Twente.

De toeslagenaffaire onthulde dat er nog veel te verbeteren valt aan het gebruik van algoritmen door de overheid. Volgens universitair docent Melanie Fink moeten empathie en waardigheid terugkeren bij bestuursorganen. Zij kreeg een Veni-subsidie om dit te onderzoeken.

Het Quantum Delta NL-programma, waaraan de Universiteit Leiden deelneemt, krijgt 615 miljoen euro uit het Nationaal Groeifonds om Nederland te ontwikkelen tot een koploper in quantumtechnologie. Dit werd vandaag bekend gemaakt bij de presentatie van de winnende voorstellen in Den Haag.

Op vrijdag 8 december 2023 houdt schrijver en dichter Ilja Leonard Pfeijffer de 52e Huizingalezing in de Pieterskerk te Leiden. Pfeijffer keert voor de Huizingalezing terug naar zijn alma mater om in zijn betoog een zoektocht te ondernemen naar datgene wat wetenschap en kunst verbindt, of althans zou…

Het Levend Lab van de Universiteit Leiden verhuist naar het hart van het Leiden Bio Science Park. Op de nieuwe plek tussen de Hogeschool, Mentor en Naturalis, zijn de eerste slootjes inmiddels gegraven. Deze nieuwe locatie is beter toegankelijk voor zowel wetenschappers als publiek. Hier kunnen onderzoek…

In de white paper van Leiden-Delft-Erasmus Universities starten wetenschappers en praktijkexperts in het gesprek dat de samenleving moet aangaan. ‘We hebben het visionaire denkwerk uitbesteed aan techbedrijven.’

Zangvogels blijken in plaats van meer complexe grammaticale taalregels ezelsbruggetjes te gebruiken om structuren waarin ze getraind zijn, te herkennen. Over deze ontdekking publiceert de Leidse gedragsbiologe Caroline van Heijningen dinsdag 17 november in PNAS.

Wie beslist over de medische behandeling van minderjarigen? Wat zegt de wet over het gebruik van AI in de gezondheidszorg? En welke gegevens mag of moet je uitwisselen bij vermoedens van kindermishandeling? Deze en andere vragen worden behandeld in de nieuwe cursus Actualiteit Zorg, Jeugd & Recht van…

Stijve materialen breken gemakkelijker dan flexibele. Deze simpele constatering leidt tot een manier om de breedte van een barst te voorspellen en beheersen. Theoretisch begrip van hoe materialen breken is handig in bijvoorbeeld de productie van auto’s en beeldschermen. Publicatie in PNAS.

Genetisch gemodificeerde organismen zouden handige bondgenoten kunnen zijn in de strijd tegen grote milieuproblemen. Zouden, want het gebruik van GMO’s is op dit moment streng gereguleerd. Een Leids studententeam probeert deze GMO’s nu veiliger te maken met behulp van een slimme versleuteling.

Brussels, the heart of European diplomacy, offered MSc International Relations and Diplomacy (MIRD) students a two-day opportunity to explore NATO and the European External Action Service (EEAS), gaining valuable insights into their roles in shaping EU foreign policy and global security.

Nierfalen is een serieus probleem omdat nieren zichzelf niet kunnen regenereren na ernstige beschadiging. Een mogelijke oplossing bestaat uit het kunstmatig laten groeien van gezond nierweefsel. Daarvoor moeten wetenschappers eerst de ontwikkeling begrijpen tijdens de allereerste fase, in de foetus.…

Röntgen- en CT-scanners zijn veelgebruikte apparaten bij onderzoek, diagnostiek en in de industriële sector. Toch zijn ze nog lang niet zo snel en nauwkeurig als we zouden willen. Mathé Zeegers onderzoekt bij het Centrum Wiskunde en Informatica de nieuwste techniek in het vakgebied: spectrale röntgenbeeldvorming.…

Heel af en toe zon, stortregen en felle windstoten, de weersomstandigheden waren niet ideaal voor een wandelexcursie. Toch struinden honoursstudenten zaterdag over een landgoed en een golfclub in Wassenaar om te leren over de relatie tussen tuin en natuur. Van stuifduinen tot Chinoiserie tuinen, de…

Op maandag 9 oktober werd in de Hooglandse Kerk het Honoursjaar geopend. Samen met studenten, docenten en andere geïnteresseerden opende dean Ton van Haaften het honoursjaar, waarbij hij de innovatiekracht van het honoursonderwijs benadrukte. Tijdens de borrel maakten de aanwezigen vervolgens kennis…

Kunnen zebravinken leren onderscheid te maken tussen twee Nederlandse woorden die heel veel op elkaar lijken? Uit onderzoek van gedragsbioloog Verena Ohms blijkt dat ze ‘wit’ en ‘wet’ kunnen onderscheiden. Ohms publiceerde haar bevindingen in ‘Proceedings of the Royal Society B’.

Natuurkundige Martin van Exter werkt met licht op nanoschaal, en bevindt zich aan het front van het onderzoek naar de quantumcomputer. Maar als opleidingsdirecteur heeft hij ook een visie op natuurkunde-onderwijs. Oratie op 18 november.

De quantumcomputer is onderweg, maar is de maatschappij er klaar voor? quantumcomputers hebben de reputatie moeilijk te begrijpen te zijn vanwege hun complexiteit. Dit beperkt het vermogen van de maatschappij om zich toekomstige toepassingen voor te stellen, waardoor er een kloof ontstaat tussen de…

Het is een van de energiedragers van de toekomst. Waterstof. Maar hoe kun je waterstof op een duurzame manier produceren? Met ruim 50 miljoen euro van NWO en van de industrie gaat een onderzoeksproject met 58 partners uit binnen- en buitenland van start. Onderzoekers van de Universiteit Leiden doen…

Hoe complexer het voorwerp, des te ingewikkelder het is om op te vouwen. Een ruimtevaartuig heeft al snel vele motortjes nodig om een instrument-arm in elkaar te vouwen en mensen hebben zelfs moeite met een wegenkaart. Natuurkundigen uit Leiden en Amsterdam hebben nu een structuur ontworpen die zichzelf…

Over twee weken is de officiële opening van de Humanities Hub in het Huizingagebouw. De eerste projecten zijn er inmiddels van start. Hoogleraar Journalistiek en Nieuwe Media Jaap de Jong en directeur van het AI- en digital humanities-lab Jelena Prokic vertellen over de mogelijkheden.

In haar oratie stelt Susanna Lindberg de vraag hoe de filosofie moet reageren op de opwarming van de aarde.

Het is nog even weg, maar wel iets om naar uit te kijken: Leiden is uitgeroepen tot European City of Science 2022. Een prestigieuze titel waarmee Leiden een jaar lang fungeert als het Europese podium voor het Nederlandse wetenschapslandschap.

Wie krijgen bepaalde chronische ziektes, en wie niet? Dat is voor dertig procent afhankelijk van erfelijkheid en voor maar liefst zeventig procent van factoren van buitenaf. Een Nederlands onderzoeksconsortium krijgt 18 miljoen euro toegekend vanuit de prestigieuze Zwaartekrachtsubsidie om die externe…

Door fanatiek te lobbyen hadden uiteenlopende groepen burgers en handelaren een grote invloed op het aanvankelijke succes van de Nederlandse kolonie in Brazilië. Dat constateert de Leidse promovendus Joris van den Tol. Promotie op 20 maart.

De inzet van het virtuele ‘lokmeisje’ Sweetie, voor opsporing van webcamsekstoerisme door de Nederlandse politie, is problematisch. Dit komt door de kaders van de Nederlandse strafwet, concluderen onderzoekers van de Universiteit Leiden en de Universiteit Tilburg.

Vier onderzoekers van Universiteit Leiden krijgen Open Competitie-subsidies van de NWO in het domein Exacte en Natuurwetenschappen. Het gaat onder andere om onderzoek naar afweercellen in tumoren, antibioticaresistentie en magnetische halfgeleiders.

Theoretisch natuurkundigen onderzoeken een bijzondere klasse van deeltjes; Weyl-fermionen. Die blijken nu paradoxaal gedrag te vertonen, in tegenspraak met een dertig jaar oude fundamentele theorie over elektromagnetisme. Een mogelijke toepassing hiervan is een nieuw soort elektronica—spintronica. Publicatie…

Dilara Erzeybek en Oumaima Hajri, twee promovendi Culturele Antropologie en Ontwikkelingssociologie ontvingen afgelopen week een Mozaïek 2.0-beurs. Dit NWO-programma ondersteunt promovendi met een niet-westerse migratieachtergrond – een ondervertegenwoordigde groep binnen de wetenschap - om zo diversiteit…

De ‘juiste’ hoeveelheid dopamine in de hersenen maakt proefpersonen beter in het oplossen van bepaalde cognitieve taken. Dat concludeert Bryant Jongkees op basis van literatuurstudie en experimenten. Promotie op 21 februari.

Mind of the Universe is een serie portretten van wetenschappers uitgezonden in de zomer van 2017 door de VPRO. Deze goed gewaardeerde serie krijgt nu een vervolg in een online onderwijsprogramma: 'Mind of the Universe Online Learning Experience', ontwikkeld door docenten van de samenwerkende universiteiten…

Prof.dr. Niels Schiller is experimenteel taalwetenschapper. Hij houdt zich bezig met verwerkingsprocessen van taal in de hersenen en werkt nu aan een videobril voor doven en slechthorenden.

Het project van Rodrigo Ochigame onderzoekt hoe AI wetenschappelijk bewijs herdefinieert. Met de Veni-subsidie wil het project wetenschappers helpen om kritisch te navigeren door deze transformaties.

Het nieuwe seizoen lezingen van het Natuurwetenschappelijk Gezelschap Leiden (NGL) is afgetrapt op 15 oktober 2015 met een lezing van Dr. Dennis Hetterscheid. In zijn lezing bespreekt Hetterscheid duurzame alternatieven voor fossiele brandstoffen en vraagt hij zich af hoe de energieconsumptie verlegd…

Wereldwijd worden steeds meer mensen getroffen door infecties veroorzaakt door bacteriën die resistent zijn tegen meerdere antibiotica. Hoe komt dit en hoe groot is het probleem?

Drie Leidse geesteswetenschappers hebben een Veni-subsidie van NWO in de wacht gesleept voor hun onderzoeksprojecten. De veelbelovende, pas gepromoveerde onderzoekers kunnen daarmee de komende drie jaar hun wetenschappelijke ideeën verder uitwerken. De Veni's zijn toegekend aan Lucien van Beek, Karwan…

Katalysatoren zijn onmisbaar in het dagelijks leven. We weten wat ze doen en min of meer hoe ze dat doen, maar fundamenteel begrip over de werking op atomaire schaal ontbreekt. Daarom ontwikkelt Irene Groot van het Leids Instituut voor Chemie nieuwe meettechnieken om de processen op atoomniveau te ontrafelen.…

Vier wetenschappers van de Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen ontvangen een subsidie van maximaal 50.000 euro in de Open Competitie ENW – XS van wetenschapsfinancier NWO. Het gaat hierbij om nieuwsgierigheidsgedreven, avontuurlijk onderzoek en het snel kunnen exploreren van een veelbelovend…

Chemicus Roxanne Kieltyka heeft een ERC Starting Grant van 2 miljoen euro ontvangen. In haar lab maakt ze gels die het materiaal nabootsen dat cellen in ons lichaam ondersteunt. Met de subsidie wil ze deze gels stijf en taai maken – net zoals in het lichaam – en een bio-geprinte miniatuurhartkamer p…

Wetenschap en maatschappij ontmoeten elkaar in de Leidse Nacht van Kunst & Kennis op 20 september. Vooraf krijgen onze topsprekers alvast een prikkelende vraag. Prefereren mensen in de toekomst een robot als partner?

Een grote beurs voor onderzoek naar ‘machine learning’ algoritmes voor quantumcomputers. Met deze ERC Consolidator-beurs hopen Vedran Dunjko en zijn collega’s te ontdekken welke problemen uit de echte wereld een quantumcomputer sneller kan oplossen dan een normale.

In 2022 is Leiden een jaar lang European City of Science. Voor geesteswetenschappers biedt dat enorme kansen om hun werk onder de aandacht van burgers te brengen. Rob Zwijnenberg, voorzitter van de stuurgroep die de facultaire bijdragen coördineert, vertelt welke kansen er liggen.

Hoe weten we waar een quantumcomputer goed voor is, terwijl die nog niet gebouwd is? Dat onderzocht promovendus Casper Gyurik door twee begrippen die je vaak hoort te combineren: quantum computing en machine learning.

Rogier Hartendorp is bijzonder hoogleraar maatschappelijke effectiviteit van de rechtspleging aan de Universiteit Leiden en rechter bij de rechtbank Den Haag. Dé uitgelezen persoon om te fungeren als liaison tussen onze faculteit en de rechtbank. Wij stelden hem een aantal vragen daarover.

De tweede lichting van Humanities Lab – het driejarig honoursprogramma van Geesteswetenschappen – staat bij de eindstreep. Op 12 mei presenteerden elf groepen honours-studenten hun werk in het Arsenaalgebouw.

Politici van Forum voor Democratie retweeten regelmatig antisemitische accounts. Zo promoten FVD-politici spelers in een socialemedianetwerk waarin antisemitisme gemeengoed is, variërend van complottheorieën rond George Soros tot extreme haatberichten over Joden die kinderbloed drinken. Dat blijkt uit…