Met een zeilbootje, kano of stiekem op een schip. In de Tweede Wereldoorlog proberen ook Leidse studenten de Noordzee over te steken om zich aan te sluiten bij de geallieerde troepen. ‘Soldaat van Oranje’ is de bekendste, maar wie waren de andere Engelandvaarders?

Als Plastic Soup Surfer maakte Merijn Tinga in 2016 nieuws. Met windkracht 6 waagde de Leidse bioloog de overtocht naar Engeland, op een draagvleugel-kiteboard van statiegeldflessen. Interview met een Leidse kunstenaar, een strijder tegen de plastic afvalberg, en een zoekende vader.

Ontroerd nam Hiltje Cleveringa op 16 januari het eerste exemplaar in ontvangst van de biografie van haar vader Rudolph Cleveringa. Met enkele cliffhangers in zijn toespraak – onder ander over Churchill – moedigde biograaf Kees Schuyt het publiek aan zijn boek ook daadwerkelijk te gaan lezen.

Op 4 mei herdacht de Universiteit Leiden de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog uit onze universitaire gemeenschap. Alumni, (oud)medewerkers van de universiteit en studenten kwamen bijeen voor dit Uur van Herinnering.

Farmaceutisch bedrijf Janssen begint met de bouw van een nieuw kantoor- en laboratoriumgebouw op het Leiden Bio Science Park. De eerste paal van het 13.500 vierkante meter grote gebouw is inmiddels de grond in geslagen.

De overgang naar duurzame energie betekent ook dat onze ruimte anders ingedeeld moet worden. Milieu-onderzoeker Paul Behrens en masterstudent John van Zalk onderzochten voor het eerst hoeveel ruimte de productie van verschillende energievormen kost. Biomassa, waterkracht en wind - van vitaal belang…

Moet de Universiteit Leiden onmiddellijk alle banden met de fossiele industrie verbreken? Die vraag stond op woensdagmiddag 27 september centraal tijdens een twee uur durend debat onder studenten, wetenschappers en niet-wetenschappelijke medewerkers. Het antwoord was voor de één helderder dan voor de…

De Slag bij Heiligerlee, op 23 mei 450 jaar geleden, wordt dit jaar uitbundig herdacht als een epische veldslag in onze geschiedenis. Maar klopt dat ook? Hoogleraar Vroegmoderne geschiedenis Judith Pollmann ontrafelt de mythes over ‘Heiligerlee’ en de Tachtigjarige Oorlog.

De opening van het academisch jaar stond 4 september in het teken van duurzaamheid. De universiteit kan een leidende rol spelen in het oplossen van duurzaamheidsvraagstukken. Hoe doet ze dat en wat kan ze nog meer doen? Ook was er ruimte voor een kritische noot.

Deze week was de samenwerking tussen de Zwerfinator en Universiteit Leiden in het nieuws vanwege de loslatende etiketten op statiegeldflesjes. In het NOS journaal werd gerapporteerd dat de Zwerfinator een handhavingsverzoek bij de Inspectie heeft ingediend. Het Leiden Advocacy Project on Plastic…

Vier studenten richtten op de dies natalis van 1968 de Leidse Studentenwerkgroep Homoseksualiteit op. Het zou het startsein worden voor de homobeweging in Leiden die nu 50 jaar bestaat. Wat is er bereikt en hoe staat het nu met de emancipatie?

In Leiden zijn vele belangrijke ontdekkingen gedaan. De route Leiden Discoveries loodst je door de stad. Zoals langs het lab van nobelprijswinnaar Willem Einthoven, hoogleraar fysiologie. Zijn belangrijkste vinding, de elektrocardiograaf, redt nog altijd mensenlevens.

Onderzoek naar ons koloniale en slavernijverleden, openhartige gesprekken bij een Keti Koti-tafel, tentoonstellingen, lezingen en podcasts die de link leggen tussen heden en verleden. Op vele manieren sloten medewerkers en studenten aan bij het landelijke Herdenkingsjaar Slavernijverleden. Hoe deden…

Nieuwe woningen in oude labs en opvallende architectuur voor universiteitsgebouwen en hightechbedrijven. Plus groene recreatieparken aan het water. Een expositie in de Oude UB laat zien hoe ingrijpend het Leiden Bio Science Park de komende jaren gaat veranderen.

De dodenherdenking op 4 mei zal dit jaar anders zijn, maar niet minder indrukwekkend. Japanoloog Ethan Mark geeft een online lezing over onderbelichte oorlogsgeschiedenissen. Via Open Joodse Huizen zijn er aangrijpende onlineverhalen te beluisteren over Joodse alumni. En vanaf het Academiegebouw zullen…

Na een roerige aanloop – het Academiegebouw werd bezet door Students for Palestine – ging de Cleveringa-oratie van politicoloog Hélène Landemore door. Zij stond stil bij het protest en benadrukte het belang van een open debat, binnen de universiteit en in de democratie.

Drie nieuwe initiatieven zorgen letterlijk en figuurlijk voor een diverser beeld van de academische geschiedenis: een historisch onderzoek naar de achtergrond van studenten en wetenschappers, een nieuw boek over het Academiegebouw en twee sculpturen van vrouwelijke wetenschappers: astrofysicus Ewine…

Een verpakkingsvrije winkel, kleine mobiele huisjes, heel Leiden aan de zonnepanelen… Jeroen Schrama, alumnus Bestuurskunde, is een creatieve wereldverbeteraar. ‘Als we de planeet écht willen redden moeten we veel radicalere keuzes maken.’

De hele wereld haalt grondstoffen uit Latijns-Amerika, maar dat gaat ten koste van de natuur. Håvar Solheim onderzoekt de rol van de georganiseerde misdaad in deze milieucriminaliteit en Soledad Valdivia onderzoekt duurzame stedelijke initiatieven in Latijns-Amerika. Hoe zien de universitair docenten…

De eerste lichting masterstudenten Governance of Sustainability is geslaagd. Tijdens een feestelijke ceremonie in Wijnhaven op 17 september, ontvingen zij hun diploma. En ze zullen niet de laatsten zijn: De masteropleiding neemt alleen maar in populariteit toe. ‘We zijn erg trots op deze eerste lichting…

De verloren lading op zee door de ramp met de MSC Zoe moet worden beschouwd als milieuvervuiling en informatie hierover moet openbaar worden gemaakt. Zo stelden de onderzoekers van de Leiden Advocacy Project (LAPP). Naar aanleiding van hun onderzoek geeft de overheid de informatie na vijf jaar eindelijk…

Op 4 mei herdenkt de universitaire gemeenschap in Uur van Herinnering alle studenten en medewerkers die gedood werden in de Tweede Wereldoorlog. Ook is er aandacht voor onvrijheid en onderdrukking vandaag de dag. Drie vragen aan Amerikanist Sara Polak, voorzitter van het comité Uur van Herinnering.

De Surinamer Paul Christiaan Flu was een briljante tropenarts die in 1938 rector magnificus werd van de Universiteit Leiden. De oorlogsjaren maakten echter abrupt een einde aan zijn bliksemcarrière: zijn zoon werd vermoord en zelf zat hij gevangen in een concentratiekamp. Een trieste familiekroniek.

Als ware detectives spitten Dirk van Delft en Frits Berends, beiden emeritus-hoogleraar, in het leven en werk van de grote natuurkundige Hendrik Lorentz. Hun vuistdikke biografie ‘Lorentz: gevierd fysicus, geboren verzoener’ verschijnt op 25 oktober. Wat ontdekten zij over deze Leidse Nobelprijswinn…

De nieuwe privacywetgeving bemoeilijkt de bestrijding van mensenhandel: minderjarige slachtoffers worden vaak niet meer geregistreerd. Cleveringahoogleraar Corinne Dettmeijer riep in haar oratie iedereen op alert te zijn. ‘Wij willen niet wonen in een samenleving waarin mensen worden gebruikt als we…

De Leidse universiteit lauwerde op 10 mei 1946 Sir Winston Churchill met een eredoctoraat in de Rechtsgeleerdheid. In zijn dankwoord toonde de voormalige oorlogspremier zijn Britse humor: ‘Ik voel me de meest geleerde man ter wereld.’

Een eerlijker verdeling van welvaart en gelijke rechten voor iedereen op deze aardbol zijn broodnodig in de strijd voor een leefbare planeet, betoogt hoogleraar antropologie Marja Spierenburg. ‘Dat levert ook brede steun op voor verduurzaming.’

Als symbool van het kwaad staat de Holocaust in het hart van de westerse herinneringscultuur. Maar die herdenking leidt tot heel uiteenlopende inzichten, stelt Cleveringa-hoogleraar Frank van Vree in zijn oratie. Is de geschiedenis een bron van identiteit of kritische reflectie?

Geen bonte mix meer aan kledingstijlen en vele tinten zwart tijdens de promotieplechtigheid. Want sinds kort mogen ook oppositieleden en copromotoren in toga als ze geen hoogleraar zijn. De verruiming benadrukt de gelijkwaardigheid van alle leden. Hoe historisch is deze verandering?

Ieder jaar herdenkt de Universiteit Leiden op 26 november de protestrede van professor Cleveringa tegen de nazi’s. In de Tweede Wereldoorlog kwamen tenminste 663 studenten, medewerkers en alumni van de universiteit om. Over deze slachtoffers was weinig bekend. Promovendus Adriënne Baars achterhaalde…

Met een penseel of camera: al eeuwenlang brengen schilders en fotografen in beeld hoe Leidse studenten studeren. Een expositie in de Hortus botanicus wijst op de verschillen en overeenkomsten in 450 jaar studentenleven. Bij de opening werd ook vooruitgeblikt: hoe ziet onderwijs er in de toekomst uit…

De Europese commissie heeft twee miljoen Euro ter beschikking gesteld voor EU Space Awareness, een project dat kinderen en tieners laat zien welke mogelijkheden er liggen in ruimtevaarttechnologie en basisschoolleerlingen inspireert op een leeftijd dat hun nieuwsgierigheid maximaal is en hun normen…

Fossielvrij tegen KLM over greenwashing, gemeenten tegen Chemours over het lozen van PFAS, de klimaatzaken tegen Shell en de ING Bank. Voorbeelden genoeg van recente civielrechtelijke zaken over duurzaamheid. Maar heeft procederen bij de burgerlijke rechter over duurzaamheid eigenlijk wel effect?

Loopbaan en solliciteren

De Olympische medaille van Boudewijn Röell, een antieke skiff en foto’s van roemruchte rituelen. Asopos de Vliet - ook de roeiclub van prinses Beatrix - viert haar 55e jaar met een lustrumexpositie in de Oude UB. Te zien van 1 november t/m 26 januari.

De Deense wetenschapper Niels Stensen zorgde in de 17e eeuw voor baanbrekende inzichten in de anatomie van het lichaam en de aarde. Het gedachtengoed van deze Leidse alumnus is nog altijd relevant, zo blijkt uit een expositie in de Oude Universiteitsbibliotheek.

Voor Leidse studenten en alumni is het misschien wel de meest nostalgische week van de studietijd: de EL CID. Dit jaar is de 50e editie. Een kleine expositie op studentencentrum Plexus laat zien hoeveel er veranderde, zoals het aantal en het uiterlijk van de studenten. Maar de formule bleef hetzelfd…

Het succes van de Nederlandse radioastronomie in de vorige eeuw was voor een groot deel de verdienste van de Leidse astronoom Jan Hendrik Oort. Hij maakte slim gebruik van de naoorlogse omstandigheden. Historica Astrid Elbers bracht die gouden periode in kaart.

Ruim 2700 auto’s van de Fremantle Highway dat op 26 juli in brand vloog zijn te beschadigd voor verkoop. Kunnen we deze auto’s nog hergebruiken?

Hoe kunnen dure en zeldzame materialen beter worden gebruikt om schonere brandstof goedkoper te produceren? Onder leiding van Marc Koper, hoogleraar katalyse en oppervlaktechemie, publiceren internationale teams van wetenschappers 3 publicaties in Nature Communications.

Planeten in andere zonnestelsels bevatten waardevolle informatie over het ontstaan van planeten en leven. Promovenda Yapeng Zhang heeft hun atmosferen bestudeerd door te kijken naar hun kleinste onderdelen: isotopen. Met haar onderzoek hoopt ze te ontdekken wat ons eigen zonnestelsel uniek maakt.

Een maansteen van de Apollo 17-missie, antieke globes en de kosmos volgens Wassily Kandinsky. Ewine van Dishoeck, hoogleraar Moleculaire astrofysica, stelde een indrukwekkende expositie samen in Rijksmuseum Boerhaave.

Jacques Waisvisz (98) is een van onze oudste, nog levende, alumni. Als Joodse student moest hij in de Tweede Wereldoorlog zijn studie voortijdig staken. Hoe blikt hij daar op terug en hoe verliep zijn leven daarna? ‘Men geloofde eerst niet dat de situatie hier ook zo ernstig zou worden.’

Vier prenten, tien jaar onderzoek. Niet dat ze erop uitgekeken raakte, integendeel. Corrie van Maris, die deze week promoveert, is altijd gefascineerd gebleven door háár 17e-eeuwse serie, waarvoor ze zoveel liefde voelt. ‘Ik zag steeds andere, nieuwe dingen.’

Een nieuwe gedenksteen op de gevel van een studentenhuis in de Hugo de Grootstraat herinnert aan de tientallen Indonesische studenten die voor de Tweede Wereldoorlog in Leiden studeerden. Een deel daarvan werd actief in het verzet en sommigen moesten dat met de dood bekopen.

Tien Leidse musea en erfgoedinstellingen maakten samen de online tentoonstelling ‘Carels universum’. Ze kozen objecten uit hun collectie die volgens hen symbool staan voor scheidend rector Carel Stolker en het onderzoek in Leiden. Met directe verwijzingen, speelse associaties en een enkele knipoog.

‘We kunnen onze kennis nog meer delen met anderen en breder inzetten’, zei Annetje Ottow, voorzitter van het College van Bestuur, tijdens de presentatie van het nieuwe strategische plan op de 447ste dies natalis. De nieuwe strategie richt zich daarom op vernieuwen en verbinden, tussen disciplines en…

Een knalroze pluchen proefschriftkaft, antieke promotieprenten, een pannetje gestolde lak: de lustrumexpositie Hora est! in de Oude UB neemt je mee in de rituele maar ook eigenzinnige wereld van promoties. Van plechtige ceremonies tot geruststellende pedellenhumor.