1,135 zoekresultaten voor “vroege many” in de Publieke website
-
ERC Starting Grant voor Thijs Porck: 'In de negentiende eeuw was iedereen dol op Oudengels'
In de nationalistische negentiende eeuw nam de studie van middeleeuwse geschriften een vlucht. Juist de studie van de eigen volkstaal zou een groots nationaal verleden blootleggen. Maar waarom werd het Oudengels dan ook onderzocht door Denen, Nederlanders, Italianen en vele andere nationaliteiten?
-
Henri Borel: ambtenaar tussen twee culturen
Audrey Heijns keek in het hoofd van alumnus Henri Borel. Van 1894 tot 1916 was deze tolk Chinees en later ambtenaar Chinese zaken in Nederlands Indië. De manier waarop Borel China en het Chinees ‘vertaalde’ was uniek en onnavolgbaar. Promotie op 28 juni.
-
Ethische richtlijnen moeten DNA-onderzoek op menselijke resten beter reguleren
Dankzij snelle ontwikkelingen in de DNA-techniek komen wetenschappers steeds meer te weten over de menselijke genetica. Om dit DNA-onderzoek enigszins te reguleren, komt een internationale groep wetenschappers nu met vijf ethische richtlijnen. De Leidse archeoloog Marie Soressi – een van de ondertekenaars…
-
Belangrijke ontwikkelingen in de longkankerchirurgie
Hoogleraar Cardiothoracale Chirurgie, in het bijzonder de longchirurgie, Jerry Braun spreekt op vrijdag 23 september zijn oratie uit met als titel ‘Uit talloos veel miljoenen’. Braun is al vanaf januari 2020 hoogleraar en waarnemend afdelingshoofd Cardiothoracale Chirurgie in het LUMC. In verband met…
-
Op dezelfde golflengte: dove en slechthorende kinderen lopen qua emotionele ontwikkeling gelijk met horende leeftijdsgenootjes
Dove en slechthorende kinderen kunnen, ondanks medische ondersteuning, soms moeilijk meekomen op het schoolplein. Verrassend genoeg vonden twee promovendi bij onderzoek in China en Portugal dat deze kinderen zich emotioneel nauwelijks anders ontwikkelen dan hun horende klasgenootjes.
-
Illegaal fotografisch verzet Tweede Wereldoorlog ‘De Ondergedoken Camera’ erkend als UNESCO erfgoed
UNESCO Nederland heeft ‘De Ondergedoken Camera’ - een groep Amsterdamse fotografen die de gevolgen van de Duitse bezetting en het verzet illegaal in beeld heeft gebracht - erkend als documentair werelderfgoed. Hun foto’s uit de periode 1943-1945 laten zien hoe de oorlogsjaren zijn geweest.
-
Veel planetenstelsels verdampen vroegtijdig als sneeuw voor de zon
Bij de geboorte van sterren ontstaan grote stof- en gaswolken, zogenaamde circumstellaire schijven. Uit onderzoek van promovenda Francisca Concha-Ramírez blijkt dat de hevige straling van naburige sterren het stof in deze schijven snel verdampt. Die straling maakt vaak al in een vroeg stadium korte…
-
Effect van insecticiden op waterjuffers groter dan gedacht
Het nieuwste onderzoek uit het Leids openlucht laboratorium ‘Levend Lab’ toont aan dat het insecticide thiacloprid zelfs de meest voorkomende en robuuste waterjuffersoort in ons land sterk beïnvloedt. Het onderzoek is gepubliceerd in Journal of Applied Ecology.
-
Het coronajaar van student Ivana Nagtegaal: 'We mogen trots zijn'
Vanwege de wereldwijde corona-uitbraak veranderde halverwege maart 2020 alles in Nederland. Zoveel mogelijk thuisblijven en anderhalve meter afstand, dat werd de norm. Een jaar later kijken we met vier ‘insiders’ van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid terug op het coronajaar. Hoe hebben ze het ervaren?…
-
Archeologieschool in het Israëlische veld
Heel veel mozaïeksteentjes en potscherven graven ze er op, en intussen onthult een Byzantijnse synagoge laag voor laag zijn geschiedenis. De opgravingen in Horvat Kur zijn een veldschool voor een jonge generatie onderzoekers.
-
3 October University: waarom we 100.000 jaar geleden haring gingen eten?
Archeoloog Gerrit Dusseldorp legt op de 3 October University uit hoe de moderne mens zich de afgelopen kwart miljoen jaar geleden met horten en stoten in Afrika ontwikkelde. En hoe dat ertoe leidde dat we nu op 3 October haring bij het wittebrood eten. Wie is Gerrit Dusseldorp?
-
Leiden bruist op de Avond van de Talen
Hoe klinkt het als je zelf woorden maakt in het Chichewa? Kun je hiërogliefen ontcijferen na één workshop? Tijdens de eerste editie van de Avond van de Talen in het gloednieuwe Herta Mohrgebouw kregen bezoekers antwoord op deze en nog veel meer vragen. Met een uitverkocht programma, een bruisende sfeer…
-
Beste vrienden maak je in je late adolescentie
Wat gebeurt er in de hersenen van jongeren als ze geld winnen voor een ander? Psycholoog Elisabeth Schreuders laat zien dat verschillende soorten vriendschappen een andere reactie in de hersenen geven, met name bij stabiele vriendschappen later in de adolescentie. Promotie 6 maart.
-
Flitsinterview met alumna Kartica van der Zon
Wist u dat promovendi ook alumni zijn van uw alma mater? Leuk om een keer een gepromoveerde alumna én haar onderzoek in een flits in het zonnetje te zetten. Daarbij viert onze UNICEF-leerstoel Kinderrechten haar tiende verjaardag deze maand.
-
In memoriam: Prof. Dr. Barbara Henriëtte Flemming (28 mei 1930 - 22 maart 2020)
Op 22 maart 2020 overleed emerita professor Turkse taal en cultuur Barbara Flemming ten gevolge van hartfalen: een groot gemis voor haar partner Dr. Sybille Duda, familie, vrienden en vakgenoten.
-
Janssen COVID-19-vaccin goedgekeurd voor gebruik in EU
Het coronavaccin van Janssen-Cilag International N.V. is op 11 maart goedgekeurd door het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA). De Moleculaire Virologiegroep van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) leverde een belangrijke bijdrage aan de ontwikkeling van het vaccin.
-
Lorentzprofessor Tom Lubensky: pionier in zachte materie
Professor Tom Lubensky (University of Pennsylvania) verblijft deze zomer in Leiden als de 64e Lorentz-hoogleraar op de afdeling theoretische fysica. Hij is een pionier in het veld van theoretische zachte materie en winnaar van de prestigieuze Buckley Condensed Matter Prize. We spreken hem over zijn…
-
Geen woorden, maar data: houvast in de zorg voor transgender jongeren
Over de zorg voor transgender jongeren bestaan uiteenlopende meningen. Lieke Vrouenraets onderzocht de ethische dilemma’s.
-
Hoe Chinastudies ontstond in Nederlands-Indië
Leiden heeft de meest gerenommeerde opleiding Chinastudies in Europa. Maar hoe is die kennis uitgerekend in Leiden terechtgekomen? Koos Kuiper dook voor zijn promotieonderzoek in de unieke ontstaansgeschiedenis van deze opleiding.
-
eLaw op Lawtomation Days 2024
Op 26 en 27 september namen Eduard Fosch-Villaronga, Carlotta Rigotti, Mohammed Raiz Shaffique, Marie Schwed-Shenker en Antoni Mut Piña deel aan de derde editie van Lawtomation Days aan de IE University in Madrid.
-
Astronomen brengen spinrag van kosmisch web in kaart
Een internationaal team van astronomen van onder andere de Leidse Sterrewacht, heeft voor het eerst een stukje van het donkere, kosmisch web in kaart gebracht. Het onderzoek versterkt de hypothese dat het jonge heelal bestond uit enorme aantallen, kleine groepjes pasgevormde sterren. De astronomen publiceren…
-
Van hormonen tot vragenlijsten: Psychologiestudenten op de Wetenschapsmiddag
Hoe meet je overbeschermend ouderschap? Waarom ontwikkelen meisjes vaker een angststoornis? En maken de sociale vaardigheden van therapeuten eigenlijk verschil in behandeling?
-
Meekijken over de schouder van de middeleeuwse lezer
Wat vonden geleerden in de middeleeuwen van de boeken die ze lazen? In haar oratie vertelt hoogleraar Mariken Teeuwen over de teksten die ze in de kantlijn schreven.
-
NWO subsidieert onderzoeksvoorzieningen
NWO heeft in het programma ‘Investeringen NWO-middelgroot’ subsidies toegekend voor de aanschaf van apparatuur, het opzetten van dataverzamelingen en het maken van software en bibliografieën. Van de 31 subsidies gaan er vijf naar voorstellen van de Universiteit Leiden.
-
Politiecontact bij kind geen zekere voorbode van criminele carrière
Kinderen met een politiecontact zijn niet voorbestemd om een aanhoudend crimineel ontwikkelingspad te volgen. Dat blijkt uit onderzoek van Babette van Hazebroek, die op 27 mei 2021 haar proefschrift verdedigt.
-
Vijf Leidse hoogleraren gekozen tot KNAW-lid
De Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen heeft vijf Leidse hoogleraren uit diverse wetenschapsdomeinen gekozen als lid. Onder hen zijn twee vrouwen.
-
Het leven van nomaden in een turbulente tijd
De Walad Djifir uit Tsjaad bevonden zich de afgelopen jaren in een turbulente omgeving, met onrust in Nigeria, Libië en de Centraal-Afrikaanse Republiek. Hoe pasten zij zich aan? Inge Butter beschreef het in haar proefschrift. Promotie op 2 juli.
-
Ondergelopen polder helpt bij het bestrijden van muggen-overdraagbare ziekten
Anderhalve hectare polder, een grote hoeveelheid water en een groep nieuwsgierige onderzoekers onder leiding van ecoloog Maarten Schrama. Dit zijn de benodigdheden voor het beantwoorden van de vraag: hoe beïnvloeden waterbergingen de natuur, de dieren en onze gezondheid?
-
Van innovatief idee naar startup: tijdens nieuwe workshops leren psychologiestudenten ondernemen
In de rubriek ‘Onderwijsheden’ delen Psychologiedocenten hun belangrijkste inzichten over college geven. Deze maand: Franz Wurm ontwikkelt in samenwerking met PLNT workshops ondernemerschap voor masterstudenten Klinische Psychologie. ‘We willen studenten leren van passieve consument naar actieve bijdrager…
-
Zonsverduistering in China
Sterrenkundige Dave Lommen doet in een dagboek verslag van zijn reis naar China met als voornaamste doel de totale zonsverduistering.
-
NWO-Stevinpremie voor immunoloog Ton Schumacher
Ton Schumacher, bijzonder hoogleraar Imuuntechnologie aan het LUMC en tevens verbonden aan het Antoni van Leeuwenhoek, krijgt de NWO-Stevinpremie. Dit is samen met de Spinozapremie, waarvan de laureaten tegelijkertijd worden bekendgemaakt, de hoogste wetenschappelijke prijs van Nederland. De Stevinpremie…
-
Liever een verre vreemde dan een valse buur
Mensen werken niet alleen liever samen met leden van hun eigen ingroup, ze concurreren er ook liever mee, lieten Leidse onderzoekers in een sociaalpsychologische studie in 51 landen zien. Dit ‘nasty neighbor’- effect was een grote verrassing voor de onderzoekers, totdat ze in studies over dieren doken.…
-
Kwam lepra 1500 jaar geleden vanuit Scandinavië naar Groot-Brittannië?
Een onderzoeksgroep onder leiding van de Leidse archeologe Sarah Inskip heeft ontdekt dat de ziekte lepra 1500 jaar geleden mogelijk vanuit Scandinavië naar Groot-Brittannië kwam. Een eeuwenoud Engels skelet wijst daarop.
-
Zoektocht naar voedsel lijkt cruciaal in ontwikkeling van ons grote brein
Jager-verzamelaars vergaren hun voedsel met complexe gender-specifieke verzameltechnieken voor een relatief stabiele en diverse toevoer van energie. Nieuw onderzoek toont aan dat de specialisatie van jongens en meisjes al op zeer jonge leeftijd start. Waarschijnlijk ontwikkelden mensen hierdoor een…
-
Oorspronkelijke bewoners van Frans Guyana waren geen nomaden
Op archeologisch gebied is Frans Guyana nog grotendeels onontgonnen terrein. ‘Het werk is zwaar’, zegt Martijn van den Bel, ‘maar alles wat je ontdekt is helemaal nieuw. Bijvoorbeeld dat er toch echt wel indianen woonden in het zogenaamd maagdelijke oerwoud.’ Promotie op 2 september.
-
Nieuwe techniek ontsluiert 500 jaar lang verborgen Mixteekse tekst
Onderzoekers van de Universiteit Leiden, Delft en Oxford’s Bodleian Libraries hebben met nieuwe technieken verborgen details uit een uiterst zeldzame Mixteekse Codex, weten te ontrafelen. De codex stamt uit 1560, voor de Europese kolonisatie van Mexico
-
Archeologen onderzoeken herkomst museumobjecten met MCS beurs
Twee onderzoekers van de Faculteit der Archeologie ontvingen een beurs vanuit het stimuleringsgebied Museums, Collections and Society. Deze beurs richt zich specifiek op collectie-gebaseerd onderzoek. Waar dr. Jason Laffoon de beurs inzet voor onderzoek naar de herkomst van Centraal-Amerikaans turkoois,…
-
Schedelfragment 'oudste mens van Nederland' opgediept uit Noordzee
Een fragment van een menselijke schedel uit de collectie van het Rijkmuseum van Oudheden en een versierd bot van een bizon blijken uiterst zeldzame vondsten uit het einde van de laatste IJstijd. Ze zijn 13.000 jaar oud en zijn daarmee de vroegste moderne mens van Nederland én de oudste kunst. Beide…
-
Spinozapremie voor Leids astronoom Xander Tielens
Astronoom Xander Tielens krijgt een Spinozapremie, de hoogste wetenschappelijke prijs van Nederland. Tielens is hoogleraar in de fysica en chemie van de ruimte tussen de sterren. In deze ruimte bestudeert hij grote en complexe, vaak organische, moleculen. De Spinozapremie bedraagt 2,5 miljoen euro.
-
LACDR in de prijzen bij FIGON Dutch Medicine Days
Tijdens de Dutch Medicine Days viel het Leiden Academic Centre for Drug Research (LACDR) maar liefst drie keer in de prijzen. Bas Goulouze won de PhD Prize voor beste promovendus, Natalia Ortiz Zacarías en Huub Sijben mochten beiden een posterprijs in ontvangst nemen. 'Wetenschappers moeten in staat…
-
Eredoctoraat Universiteit Leiden voor Chemisch Bioloog Herbert Waldmann
De chemisch bioloog Herbert Waldmann (Max Planck Institute of Molecular Physiology, Dortmund, Duitsland) krijgt een eredoctoraat van de Universiteit Leiden. Hij krijgt dit voor zijn pionierende werk op het gebied van de chemische biologie en zijn gezaghebbende visie op de rol van dit vakgebied op medicinaal…
-
Wiskundestudent Alex Colling: ‘Bachelorscriptie was hoogtepunt van mijn tijd in Leiden’
Alex Colling noemt zijn bachelor-afstudeeronderzoek zelf ‘het hoogtepunt van zijn tijd in Leiden’. En dat resulteerde volgens zijn begeleiders in een uitmuntende thesis, met veel aandacht voor detail. De Wis- en Natuurkunde-student werkte aan een wiskundige beschrijving van monopolen: hypothetische…
-
Leidse onderzoekers genomineerd voor Klokhuis Wetenschapsprijs
Hebben dieren gevoel voor ritme? Waarom is het toch zo moeilijk om links en rechts uit elkaar te houden? En wat vonden kinderen met autisme eigenlijk van de lockdown? Vier Leidse onderzoeken zijn genomineerd voor de Klokhuis Wetenschapsprijs. Kinderen kunnen stemmen op het onderzoek dat ze het leukst…
-
Jonge Melkweg slokte ander sterrenstelsel op
Ons eigen sterrenstelsel is niet in zijn eentje gevormd, maar smolt in zijn vroege jeugd samen met een ander groot stelsel. Dat schrijft een internationaal onderzoeksteam op 1 november in Nature. Laatste auteur van het artikel is de Leidse astronoom Anthony Brown.
-
Hoe de Slag bij Heiligerlee uitgroeide tot een legende
De Slag bij Heiligerlee, op 23 mei 450 jaar geleden, wordt dit jaar uitbundig herdacht als een epische veldslag in onze geschiedenis. Maar klopt dat ook? Hoogleraar Vroegmoderne geschiedenis Judith Pollmann ontrafelt de mythes over ‘Heiligerlee’ en de Tachtigjarige Oorlog.
-
Archeologische vondsten van de zeebodem schetsen uniek beeld van Homo erectus
Archeologische vondsten voor de kust van Java geven nieuwe inzichten in de leefwereld van de Homo erectus. Dankzij schedelfragmenten en andere fossiele resten ontstaat een veel completer beeld van hoe en waar deze vroege menssoort leefde, vertelt de Leidse archeoloog Harold Berghuis.
-
‘Homo sapiens is te arrogant: noem ons Homo faber, de gereedschapsmaker’
We moeten afrekenen met het arrogante idee dat de huidige moderne mens superieur is ten opzichte van vroegere mensensoorten. We zijn wie we zijn mede dankzij al die eerdere voorgangers zoals neanderthalers. Dat stelt Marie Soressi, hoogleraar Hominin Diversity Archaelogy, in haar oratie op 23 mei.
-
Leiden succesvol met elf Vidi-beurzen
NWO kent elf Leidse onderzoekers een Vidi-financiering van 800.000 euro toe. De onderwerpen lopen uiteen van Cicero en spierdystrofie tot de kern van crimmigatie.
-
Osse Museumdirecteur Herman Tibosch over 50 jaar samenwerking met Leidse archeologen: ‘Het wordt gekoesterd in onze gemeente’
De gemeente Oss is een begrip in de wereld van de Nederlandse archeologie. Al vijftig jaar lang leggen Leidse archeologen, in samenwerking met inwoners van Oss, de geschiedenis van de gemeente bloot. 2024 is het archeologische jaar van Oss! In een reeks interviews blikken we terug op vijftig jaar samenwerking…
-
4 Veni-subsidies voor de faculteit, 11 voor Leidse onderzoekers
De onderzoeksvoorstellen van wiskundige Peter Bruin, natuurkundige Daniela Kraft, bio-farmaceut Rawi Ramautar en sterrenkundige Catherine Walsh en nog 7 onderzoeksvoorstellen van talentvolle Leidse wetenschappers zijn gehonoreerd met een Veni-subsidie van 250.000 euro. Landelijk zijn 155 Veni’s vers…
