Per 1 juni treedt Marileen Dogterom, hoogleraar biomoleculaire fysica in Leiden en Delft, toe tot het bestuur van de KNAW.

Experimenteel natuurkundige Jan Aarts heeft een FOM Projectruimtesubsidie in de wacht gesleept van 545.000 euro. Hij gaat het geld gebruiken om de interactie te bestuderen tussen supergeleidende stroom en ferromagnetisme. In de toekomst leidt dit mogelijk tot computergeheugen met verwaarloosbaar ene…

Prof.dr. Dirk Bouwmeester heeft een VICI-subsidie van € 1,5 millioen gekregen voor zijn onderzoek op het gebied van kwantummechanica. De VICI is één van de grootste persoonsgebonden wetenschappelijke premies van Nederland.

De verklaring van natuurkundige Scott Waitukaitis voor de gillende en stuiterende hydrogelballetjes is door verschillende media overgenomen. Zo was Waitukaitis te zien op het RTL 4 journaal van maandag 24 juli.

Leidse natuurkundigen ontvingen vier prijzen tijdens het grote jaarlijkse Nederlandse natuurkundecongres in Veldhoven dat dit jaar online plaatsvond.

Zoeken naar materialen met eigenschappen die in de natuur niet voorkomen. Daar gaat de oratie van hoogleraar Sense Jan van der Molen over. Hij vertelt in het Leidsch Dagblad en op BNR Nieuwsradio over hoe hij ‘sjoelt met elektronen’ om zulke materialen te bestuderen.

Promovendus Vincent Koeman wil dat echt iedereen met quantum in aanraking komt. Hoe hij dat doet? Met een quantum pop-up tentoonstelling in de lokale bibliotheek én op Lowlands Science. Hij vertelt erover in het Leidsch Dagblad en New Scientist.

Arie Bijl promoveerde in 1938 in de Natuurkunde in Leiden, maar overleed in 1945 in concentratiekamp Neuengamme. Hoogleraar Sense Jan van der Molen sprak op de Arie Bijlhof in Oegstgeest over deze bijna vergeten verzetsheld.

Leidse natuurkundigen schreven het script en zorgden ervoor dat alle experimenten in de voorstelling natuurkundig klopten. De aftrap van hét grote educatieproject van het Amsterdam Light Festival was een groot succes. En er komt nog veel meer aan.

Michel Orrit heeft een subsidie ontvangen uit het NWO-TTW Open Technologieprogramma. Hij gaat de kleine half miljoen euro gebruiken om individuele moleculen in beeld te brengen zonder fluorescentie te gebruiken.

Er pronkt sinds kort een muurformule op de Oude Sterrewacht, de tiende in de reeks die natuurkundigen Sense Jan van der Molen en Ivo van Vulpen in 2014 startten. Deze Leidse formule over radiosterrenkunde staat in alle wetenschapsboeken over de hele wereld. ‘Daar mogen we best trots op zijn.’

Met zijn masterscriptie 'Quantum Digital Cooling' heeft Stefano Polla de Lorentz Afstudeerprijs gewonnen. De prijs, 3000 euro en een oorkonde, is maandag uitgereikt bij de Koninklijke Hollandse Maatschappij van Wetenschappen (KHMW) in Haarlem.

Wanneer je aan een wetenschappelijke conferentie denkt, zie je waarschijnlijk eindeloze presentaties en koffiepauzes voor je. Maar bij het Lorentz Center gaat het er net even anders aan toe. Hier luisteren wetenschappers niet alleen – ze werken samen, debatteren en ontwerpen de toekomst van hun vakg…

Van boeg tot achtersteven meet dit bootje 30 micrometer, ongeveer een derde van de dikte van een haar. Het is uitgeprint door Leidse natuurkundigen Rachel Doherty, Daniela Kraft en collega's.

In een podcast van Physics World legt promovendus Felix Frohnert uit hoe zijn team verborgen verbanden in wetenschappelijke literatuur met machine learning zichtbaar maakt. Met deze informatie is het mogelijk om veelbelovende nieuwe onderzoeksideeën in de quantumfysicate voorspellen. Beluister de podcast…

Als gasthoogleraar in Leiden gaf de beroemde theoretisch fysicus Prof. Andrei Linde (Stanford University) een publiekslezing op 23 juni in de prestigieuze Leidse Schouwburg. Linde wordt wereldwijd geroemd als een van de bedenkers van de inflatietheorie, die een verklaring geeft voor de vorm en structuur…

De opleidingen Natuurkunde en Sterrenkunde in Leiden hebben samen het hoogste percentage vrouwelijke eerstejaarsstudenten van Nederland. Dat blijkt uit cijfers van het Nederlandse Tijdschrift voor Natuurkunde.

Je kunt vanaf nu een wandeling maken langs de wetenschappelijke geschiedenis van Leiden en tegelijkertijd door de Leidse binnenstad zelf. Masterstudenten Lotte Koemans en Mandy Meijer hebben een audiotour ontwikkeld die je langs alle zes muurformules leidt in het historische centrum van Leiden.

Een nieuwe computer met ongekende rekenkracht, dat is de quantumcomputer. Op dit moment bestaat de quantumcomputer nog niet, maar er wordt hard aan gewerkt om dit een realiteit te maken. Wil je weten hoe het zit? Julia Cramer vertelt erover bij de NOS en NPO.

Het Leidse natuurkunde-instituut heeft drie van de twaalf beschikbare subsidies in de wacht gesleept uit de FOM-Projectruimte. Groepsleiders Milan Allan, Stefan Semrau en Carlo Beenakker krijgen allen rond de 400.000 euro voor hun onderzoek.

Op basis van wiskundige methoden uit de snaartheorie – holografische dualiteit – gaan de hoogleraren Jan Zaanen en Koenraad Schalm de hypothese testen dat vreemde metalen maximaal verstrengelde toestanden zijn van kwantummaterie. Ze ontvangen hiervoor een subsidie van De Stichting voor Fundamenteel…

Het aantal vrouwelijke hoogleraren wil maar niet echt groeien. Waarom is het zo moeilijk om vrouwen aan de wetenschappelijke top te krijgen? Op Internationale Vrouwendag is universitair docent Julia Cramer te gast bij NPO Radio1-programma Spraakmakers. Samen met hoofdredacteur van New Scientist Jim…

‘Hoe ziet mijn eerste collegemaand eruit?’ en ‘Wat zijn de beste plekjes om te wonen in Leiden?’ Op vrijdag 5 juni konden zo’n 80 aankomende studenten van de opleidingen Biologie en Natuurkunde nog voor de allerlaatste keer vragen stellen over hun toekomstige studie. Beide Meet Leiden Science events…

Op vrijdag 25 mei is de oratie van Tjerk Oosterkamp over zijn leeropdracht 'Experimentele Natuurkunde'.

Lezing

Per 1 januari wordt Ivo van Vulpen bijzonder hoogleraar wetenschapscommunicatie aan het LION. Van Vulpen wil onderzoek doen naar wetenschapscommunicatie in de natuurkunde in brede zin en ook het belang en de waardering voor wetenschapscommunicatie onderstrepen.

Brownse beweging is het voortdurend bewegen van microscopisch kleine objecten door een bombardement van de omringende deeltjes. Maar hoe verandert deze beweging als het object flexibel is in plaats van rigide? Ruben Verweij, Pepijn Moerman en collega's publiceren nu de eerste metingen.

Fotosynthese is de oorsprong van het leven op aarde, maar ook nog grotendeels onbegrepen. Neem bijvoorbeeld het geweldig efficiënte mechanisme van het elektronentransport. Leidse onderzoekers laten voor het eerst zien waar een oorzaak hiervan te vinden is.

Hoge-temperatuur-supergeleiding is een van de grootse raadsels in de natuurkunde. Milan Allans onderzoeksgroep gebruikte een Josephson Scanning Tunneling Microscope om voor het eerst beelden te maken van de ruimtelijke variatie van supergeleidende deeltjes. Het leverde ze een Nature-publicatie op.

Vijf consortia binnen het Perspectief-programma met een Leidse bijdrage kunnen starten met hun onderzoeksprojecten. Deze zijn gericht op het (door)ontwikkelen van technologische innovaties. Bij deze projecten staat hun maatschappelijke en economische impact centraal.

Alessandra Silvestri, een kosmoloog bij het Leids Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde (LION), krijgt een NWO Vidi-beurs voor onderzoek naar het uitdijen van het heelal. Een groeiend aantal theorieën verklaart waarom het uitdijen van het heelal versnelt, en tegelijkertijd komen er ook steeds meer…

Gladde platina-elektrodes worden ruwer en slijten door herhaalde oxidatie-reductiecycli, waardoor op nanometer-schaal heuveltjes ontstaan. Leidse chemici Leon Jacobse en Marc Koper, en natuurkundige Marcel Rost ontdekten met een unieke tunneling microscoop hoe dat in zijn werk gaat.

Maar liefst zeven toekenningen voor een Veni-financiering telt de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen dit jaar. Camila Correa, Max van Duijn, Stéphanie van der Pas, Sergii Pud, Mónica Varela Álvarez, Joseph Callingham en Melissa McClure krijgen maximaal 250.000 euro om gedurende drie jaar hun…

De European Research Council heeft aan vier Leidse onderzoekers een ERC Consolidator Grant toegekend. Met deze beurs van maximaal twee miljoen euro kunnen zij hun wetenschappelijk onderzoek voortzetten en uitbreiden.

SRON Nederlands Instituut voor ruimteonderzoek gaat verhuizen. In 2021 zal de Utrechtse vestiging van het instituut zich vestigen in Zuid-Holland. Pieter Dieleman, groepsleider bij SRON, vertelt waarom de verhuizing zo’n goede zet is. ‘SRON is een verbindende factor tussen Delft en Leiden’.

In de voetsporen van hoogleraar Jan Zaanen onderzoekt visiting fellow Louk Rademaker quantumeffecten in zogenaamde vreemde materialen. Onderzoek dat leidt tot nieuwe materialen voor gebruik in nieuwe technologie.

Christopher Berg Smiet, die in 2017 aan het LION promoveerde bij Dirk Bouwmeester, heeft de Christiaan Huygensprijs gewonnen voor zijn proefschrift ‘Knots in Plasma’. Op 7 oktober ontving hij een oorkonde, een bronzen beeld van Christiaan Huygens en een prijzengeld van tienduizend euro.

Van 14 tot 18 maart bracht een delegatie van de Universiteit Leiden een bezoek aan Brazilië. Het bezoek stond in het teken van samenwerking met wetenschappers in São Paolo, Brasilia en Rio de Janeiro.

Leidse onderzoekers hebben een manier gevonden om de minieme krachten te meten die worden veroorzaakt door pericyten, een van de meest ongrijpbare celtypes in het lichaam, die deel uitmaken van haarvaten. Zulk onderzoek zou op den duur kunnen leiden tot behandelingen voor aandoeningen als ischemie.

Dat het onderzoek van een eerstejaars bachelorstudent uitmondt in een wetenschappelijke publicatie gebeurt niet elke dag. En dan ook nog als eerste auteur én op de cover van een vooraanstaand natuurkundig vaktijdschrift. ‘We hebben ons practicumonderwijs flink op de schop genomen en dat werpt zijn vruchten…

De Casimir Research School en de Graduate School Experimental Plant Sciences gaan deelnemen aan het eerste Graduate Programme. Dat maakte minister Plasterk (OCW) woensdag 12 augustus bekend. De Universiteit Leiden is partner in beide scholen. Negen Nederlandse onderzoeksscholen en graduate schools krijgen…

Theoretisch natuurkundige Luca Giomi ontvangt een ERC Consolidator grant van 2 miljoen euro, waarmee hij vloeiende cellen gaat onderzoeken.

Het oppervlak savanne in West- en Centraal-Afrika neemt snel af, met desastreuze gevolgen voor de leeuwenpopulaties die hier hun leefgebied hebben. Zonder beschermingsmaatregelen zijn er over tien jaar in dit deel van Afrika geen leeuwen meer. Journal of Biodiversity and Conservation, 4 december 201…

Sinds 1 oktober is Sabina Chiţă coach van eerstgeneratiestudenten bij Natuurkunde. Maar wat zijn eerstegeneratiestudenten, en waarom zouden zij een coach nodig hebben? Zes vragen aan Sabina Chiţă.

Om meer opslagcapaciteit van computergeheugen en snellere computers te kunnen bouwen, willen natuurkundigen weten wat de exacte positie is van elektronen in een elektrisch circuit. Prof. Michel Orrit en collega’s gaan een apparaat bouwen om dat te meten. De Stichting Fundamenteel Onderzoek der Materie…

Waarom kies je voor een Science master in Leiden? We vroegen het een paar van de bezoekers die op 6 februari jongstleden naar de Masterdag van onze faculteit kwamen. Ze wilden vooral vragen stellen, de sfeer proeven en van studenten en docenten horen hoe het is om een Science Master te volgen.

Natuurkundige Julia Cramer krijgt 50 duizend euro financiering voor 'Let's talk about quantum', een onderzoek naar communicatie over quantumcomputers. Een project met scholieren van onderwijs-expert Henk Buisman valt onder dezelfde NWA ELSA-toekenning.

Anne Meeussen, die in mei 2021 cum laude promoveerde op programmeerbare materialen, heeft de tweede Ehrenfest-Afanassjewa-prijs gewonnen, uitgereikt door de Dutch Physics Council.

Professor Geert de Snoo, decaan van de Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen van de Universiteit Leiden, wordt per 1 november 2019 directeur van het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW). De Snoo zal per 1 september zijn positie als decaan in Leiden neerleggen. Hij blijft wel als hoogleraar…

Met ingang van 1 juni heeft de Universiteit Leiden Sense Jan van der Molen benoemd tot hoogleraar Fysica van de Gecondenseerde Materie. Hij onderzoekt de unieke elektronische eigenschappen die ontstaan als je atomair dunne laagjes op elkaar stapelt tot nieuwe materialen.