Als het om talen en culturen gaat, is Leiden dé universiteit. De mondiale expertise die aanwezig is, plaatst onze universiteit aan de top. In Leiden en Den Haag bestuderen we talen en culturen uit alle regio's van de wereld en van de prehistorie tot nu. Zo creëren we een brede blik op de wereld; de…

Overzicht van de voornaamste onderzoeksprojecten van het Leids Papyrologisch Instituut.

Ruimte maken voor verschil

Door elkaars talen en culturen te bestuderen, krijg je meer wederzijds begrip tussen groepen mensen.

Op maandag 23 januari 2023 overleed op 91-jarige leeftijd J.T.P. (Hans) de Bruijn, tot 1995 hoogleraar Nieuw-Perzische taal en cultuur aan de Universiteit Leiden.

In het voorjaar van 2021 trok een groep van acht Leidse biologiestudenten de duinen in, op zoek naar amfibieën. Aan de hand van DNA bepaalden ze de geografische oorsprong van de dieren. Wat bleek? In veel gevallen gaat het om exotische populaties van dieren die van nature niet in ons kikkerlandje thuishoren.…

De deeltjesversneller van CERN, de Europese Raad voor Kernonderzoek, produceert grote hoeveelheden complexe data met hoge nauwkeurigheid, waardoor ook theoretische voorspellingen nauwkeuriger en sneller moeten worden. Promovendus Ben Ruijl ontwikkelde met zijn onderzoeksteam zeer vernieuwende methoden…

Na 2 jaar ontwerpen, testen en aanpassen is het trillingsarme meeteiland in het nieuwe Gorlaeus Gebouw van de Science Campus opgeleverd en presteert het op wereldniveau. Er is ook een vernieuwde faciliteit voor de productie van vloeibaar helium opgeleverd.

Leidse natuurkundigen hebben een manier ontwikkeld om na te gaan hoe nauwkeurig een superconducting single photon detector kan worden onderzocht.

Irene Battisti is de ontdekker van het jaar 2019. De natuurkundige won de C.J. Kok Publieksprijs voor haar onderzoek naar microscopie en supergeleiders.

Het Leidse natuurkunde-instituut heeft de jaarlijkse conferentie georganiseerd van de Nederlandse Vacuümvereniging (NEVAC). Experts uit het veld van vacuümexperimenten vertelden over hun onderzoek. De 2016 NEVAC-prijs ging naar de Eindhovense promovendus Martijn Vos.

De interactie van water met platina oppervlakken is van groot belang voor de vele chemische reacties die gekatalyseerd worden door platina en waarbij een water cruciale rol speelt. Dit geldt met name voor elektrochemische reacties die plaatsvinden aan het grensvlak tussen een platina elektrode en een…

'Een prachtig en reeds goed verkopend non-fictieboek. Het maakt wiskunde minder elitair en heeft een heel toegankelijke vormgeving.' Dat stelt de jury van de Stichting van de Collectie Propaganda van het Nederlandse Boek over 'Ik was altijd heel slecht in wiskunde' van de voormalige Wiskundemeisjes…

Experimenten met STM-scanning op slecht geleidende materialen zijn uitdagend, en veroorzaken soms een verstoringseffect. Een nieuw model corrigeert voor dit effect, zodat fysici beter in staat zijn om materialen te bestuderen tijdens hun missie om onconventionele supergeleiding te begrijpen. Publicatie…

Deze week viert de Europese onderzoeksraad (ERC) haar tienjarig bestaan. In het afgelopen decennium heeft de ERC bijgedragen aan vele wetenschappelijke projecten door heel Europa, waaronder op de Universiteit Leiden. De onderzoeksraad heeft bijna 7.000 onderzoekers gefinancierd, wat heeft geleid tot…

Twee Leidse natuurkundigen namen van 26 juni tot 1 juli deel aan de Lindau-conferentie in Duitsland. Daar ontmoetten zij Nobelprijslaureaten uit hun vakgebied.

Een samenwerking van fysici en scheikundigen organiseerde op 10-11 november in Amsterdam de LEELIS-conferentie over nieuwe computerchiptechnologie. Leids natuurkundige Joost Frenken is directeur van het organiserende instituut ARCNL.

Sander Blok heeft de derde editie gewonnen van de jaarlijkse LION Image Award. Hij maakte een kleurrijke afbeelding van gouden nanodeeltjes met een lage-energie elektronenmicroscoop.

Leids natuurkundige Milan Allan en zijn groep hebben een schijnbare paradox ontdekt in een materiaal met nul elektrische weerstand. Ze maten opgesloten ladingen, terwijl ladingen in theorie altijd blijven stromen in afwezigheid van weestand. De ontdekking kan een ontbrekend puzzelstukje zijn in een…

Uit onderzoek van promovendus Michiel Hooykaas blijkt dat Nederlanders weinig lokale diersoorten bij naam kennen. Op tv, in kranten en online was er veel aandacht voor.

Door massa’s gegevens van de Europese röntgensatelliet XMM-Newton door te worstelen, hebben wetenschappers van de Universiteit Leiden en de École polytechnique fédérale de Lausanne (Zwitserland) een signaal opgespoord dat afkomstig kan zijn van donkere materie.

Op 8 april 1911, om 16.00 uur, ontdekte Heike Kamerlingh Onnes supergeleiding in het gebouw dat we nu kennen als de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit Leiden, het Kamerlingh Onnes Gebouw. Precies 111 jaar later, op vrijdag 8 april 2022, gaf professor Carlo Beenakker (theoretisch natuurkundige…

Elektrische ruis kan nuttig zijn voor wetenschappers, maar juist hinderlijk voor elektronicafabrikanten. Ze delen wel de behoefte om de hoeveelheid ruis te voorspellen. Promovendus Sumit Tewari herschrijft nu een honderd jaar oude wet die ruis relateert aan stroom. Hij verdedigt zijn proefschrift op…

Als computers werken op supergeleidende stroom, verbruiken ze geen energie. Leidse natuurkundigen hebben nu controle over een nieuw soort supergeleidende geheugenelementen. Publicatie in Nature Communications.

Zo'n 80 meisjes uit 4, 5 of 6 vwo waren op 31 oktober in Leiden voor de Physics Ladies’ Day van de universiteit. Deze nieuwe voorlichtingsdag is speciaal bedoeld om meisjes kennis te laten maken met de natuurkunde en wat je er allemaal mee kunt.

Zelf aan de slag met supergeleiding, een practicum exoplaneten opsporen of leren programmeren met Python. Meer dan honderd meiden kwamen op donderdag 13 februari naar de Universiteit Leiden om kennis te maken met bètawetenschap tijdens de Girls in Science Day.

We begrijpen niet hoe sommige materialen supergeleidend worden bij relatief hoge temperaturen. Leids natuurkundigen hebben nu een verrassende connectie gevonden met zwarte gaten. Het stelt ons in staat om onze kennis over zwarte gaten te gebruiken bij het oplossen van het mysterie van hoge-temperatuur…

Elektronen die synchroon om hun as spinnen, blijken over grote afstand supergeleidend te blijven in magnetisch chroomdioxide. Elektrische stroom uit deze elektronen kan kleine magneetjes omklappen, en de supergeleidende variant levert mogelijk de basis voor een harde schijf zonder energieverlies. Publicatie…

Nature publiceert een artikel over een paradoxale ontdekking op het gebied van supergeleiding. Natuurkundigen zijn op zoek naar supergeleiding bij hoge temperatuur zodat minder koeling nodig is in bijvoorbeeld MRI-scanners. News & Views artikel van prof. Jan Zaanen in dezelfde uitgave van 19 augustu…

Dr.ir. Tjerk Oosterkamp is met ingang van 1 april bij de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen benoemd tot hoogleraar Experimentele natuurkunde. Oosterkamp was al werkzaam bij het Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde.

Natuurkundigen begrijpen nog weinig van quantummaterie, dat bijvoorbeeld ten grondslag ligt aan toekomstige quantumcomputers. Theoretici hebben nu ontdekt dat zwarte gaten met ‘dreadlocks’ op eenzelfde manier zijn opgebouwd, wat het rekenwerk aan quantummaterie vergemakkelijkt. Publicatie in Physical…

De Ig Nobelprijzen worden jaarlijks op Harvard University uitgereikt aan tien wetenschappers die met hun onderzoek mensen ‘eerst aan het lachen maken en daarna aan het denken zetten’. Dit jaar is voor de allereerste keer de 22e Ig Nobel Prijsceremonie op donderdag 20 september real time – op een groot…

In hun zoektocht naar materialen die zonder weerstand stroom geleiden bij gematigde temperaturen, sleutelen wetenschappers meestal aan de chemische samenstelling. Leidse natuurkundigen komen nu met een radicaal nieuwe benadering: gaatjes prikken in een periodiek patroon. Publicatie in SciPost.

Natuurkundige Bernard van Heck is één van de zeven Nederlandse veelbelovende jonge wetenschappers die naar de 65e editie van de Lindau Ontmoetingsdagen met Nobelprijswinnaars gaat

Het blad Science publiceert drie artikelen tegelijk over een belangrijke ontdekking in vastestoffysica. Leids natuurkundige Jan Zaanen bespreekt deze ontdekking in dezelfde uitgave van 4 maart.

‘Anyone who has not been shocked by quantum mechanics has not understood it.’ Verwonder jij je ook niet dagelijks over kwantummechanica en de state of being van atomen? Volgens natuurkundige Niels Bohr, een van de grondleggers van de kwantummechanica, begrijp je dan gewoon nog niet genoeg van dit bijzondere…

Speeddates met studentes Natuurkunde en vrouwelijke (technisch) natuurkundigen uit het bedrijfsleven, een college volgen van natuurkundige prof.dr. Doris Heinrich, zelf onderzoek doen en een High Tea. Daarvoor kwamen zo'n 90 meisjes naar de Physics Ladies's Day op 31 oktober.

Congres/symposium

Leidse wetenschappers zijn hoofdaanvrager van vijf projecten die door NWO zijn gehonoreerd met een ENW-Groot-subsidie tot 3 miljoen euro in het domein Exacte en Natuurwetenschappen. Daarnaast zijn Leidenaren betrokken bij diverse andere gehonoreerde projecten.

Meerdere consortia waarin de Universiteit Leiden is vertegenwoordigd gaan aan de slag met interdisciplinair onderzoek waarmee wetenschappelijke en maatschappelijke doorbraken binnen bereik komen. In de projecten werken kennisinstellingen, overheden en private partijen nauw samen.

Wat komt er eigenlijk allemaal bij de ontwikkeling van een ‘massive open online course’, een MOOC, kijken? Universitair docent Tijmen Pronk ontwikkelde op eigen kracht de cursus ‘Introduction to Comparative Linguistics of Indo-European Languages’. Hij vertelt over zijn motivatie en ervaringen.

From 16 to 18 August, 30 participants from 18 different countries gathered online to participate in the Online Summer Programme: Preventing, Detecting and Responding to Violent Extremism, organised by Leiden University’s Centre for Professional Learning (CPL) together with the International Centre for…

On Saturday 16 January 2016, the Faculty of Archaeology opened its doors to welcome over 100 archaeology and living archaeology enthusiasts from all over the Netherlands. They were participating in a full-day symposium organised by Céline den Engelsman and Casper van Dijk, BA3-students from the archaeology…

Ook dit jaar is de Faculteit Geesteswetenschappen veel actief geweest op social media. Nu het einde van het jaar in zicht is delen we met jou de meest spraakmakende berichten die gedeeld zijn op Instagram, Twitter en Facebook.

Dankzij een succesvolle crowdfundingscampagne wordt er in het najaar een nieuwe module toegevoegd aan de vervolgsessie van de succesvolle Leidse Massive Online Open Course (MOOC) 'the Miracles of Human Language'; an Introduction to Linguistics. Ruim 240 donateurs hebben het doelbedrag van 10.000 euro…

Een circulaire economie, waarin alle grondstoffen worden hergebruikt, is noodzakelijk voor een duurzame wereld. Als EU-voorzitter kan Nederland deze economische omslag een behoorlijke duw in de rug geven. Dat zegt de Leidse hoogleraar Industriële Ecologie Arnold Tukker in zijn oratie, die hij 26 februari…

Honderden nieuwe studenten van de Universiteit Leiden woonden de opening van het academisch jaar 2015-2016 bij. Ze kwamen uit alle hoeken van de wereld naar Leiden voor de start van een nieuwe studie. Portretten van nieuwkomers.

Hoogleraar Geschiedenis aan de faculteit Geesteswetenschappen Jeroen Duindam heeft op 14 juni een uitzonderlijk hoge onderscheiding ontvangen voor zijn verdiensten op het gebied van de Oostenrijkse geschiedenis.

Na het succes van de Nederlandstalige versie, is podcast Schandaal en controverse in de Russische literatuur vanaf nu ook in het Engels beschikbaar. Universitair hoofddocent Otto Boele loodst de luisteraar ook in deze versie door acht beruchte teksten.

Op 9 december 2016 vond in Oxford een conferentie plaats over de vrijheid van meningsuiting, religie, en democratie. De Universiteit Leiden werd vertegenwoordigd door Paul Cliteur (hoogleraar Encyclopedie), Bastiaan Rijpkema (universitair docent bij de afdeling Encyclopedie), en Tom Herrenberg (docent/onderzoeker…