De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek heeft een Rubiconsubsidie toegekend aan het onderzoeksproject van de Leidse natuurkundge Louk Rademaker. De subsidie stelt hem in staat onderzoek te doen aan een gerenommeerde onderzoeksinstelling in het buitenland.

De Energie survival gids van prof. Jo Hermans is nu ook in het Engels beschikbaar en bovendien is het boek volledig geüpdated. De Energy Survival Guide is een compacte en betrouwbare bron van informatie voor iedereen die op zoek is naar adviezen over de toekomst van de wereldwijde energievoorziening…

Natuurkundige Jelmer Renema gaat met een Rubiconsubsidie van NWO twee jaar onderzoek doen aan Oxford University in Groot Brittannië.

Het was lange tijd één van de meest bedreigde diersoorten ter wereld. Ruim tien jaar geleden dacht men zelfs nog dat hij was uitgestorven: de Filipijnse krokodil.

Acht natuurkundige formules in tien lezingen. Hoogleraar Fysica Sense Jan van der Molen en Bijzonder Hoogleraar Wetenschapscommunicatie Ivo van Vulpen nemen hun publiek mee in de wonderen van de natuurkunde, zo vertellen ze in het Leidsch Dagblad. De collegereeks van Hoger Onderwijs voor Ouderen (HOVO)…

Met droefheid hebben wij kennisgenomen van het overlijden van emeritus hoogleraar Hans van Leeuwen op 3 december jongstleden. Hij overleed op 92 jarige leeftijd.

Promovendus Koen Schakenraad heeft de Lorentz Afstudeerprijs gewonnen, die de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (KHMW) elk jaar uitreikt aan een recent afgestudeerde theoretische fysicus met een uitzonderlijk goede masterscriptie.

Op vrijdag 6 april organiseert de Universiteit Leiden haar halfjaarlijkse proefstudeerdag. We nemen een kijkje bij de opleidingen Natuurkunde en Sterrenkunde, die hun studentenaantallen het afgelopen decennium bijna zagen verviervoudigen.

De Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (KHMW) heeft Leids natuurkunde-promovenda Anne Meeussen de Shell Afstudeerprijs voor Natuurkunde uitgereikt, met het bijbehorende prijzengeld van 5.000 euro.

Wat is onze toekomst met quantum en hoe betrekken we mensen daarbij? Om die vraag draaide het Gala voor Quantum en Samenleving in een uitverkocht TivoliVredenburg op 14 maart. Leidse onderzoekers Julia Cramer en Evert van Nieuwenburg waren erbij.

Drie finalisten gingen de strijd met elkaar aan tijdens de jaarlijkse natuurkunde conferentie FYSICA, op 10 april 2015. Het project van Jacob 'A novel way to control STM-based manipulation: motion tracking and rapid molecular dynamics simulation' werd door de jury als beste beoordeeld.

Nederlandse wetenschappers blinken internationaal uit in natuurkundig onderzoek. Zij kregen van de stichting Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM) in totaal 10.4 miljoen euro toegekend voor nieuwe onderzoeksprogramma's. Onderzoeksgroepen in Leiden voeren twee van de vijf gehonoreerde programma's…

Postdoc Lucia Bossoni heeft een NWO Veni in de wacht gesleept. Ze gebruikt de beurs om de komende drie jaar onderzoek te doen naar hersenziekten in labs op zowel het LUMC als het Leidse natuurkunde-instituut.

Zonder het Higgs-deeltje had de mensheid niet bestaan. In BNR-podcast In De Diepte vertelt hoogleraar Ivo van Vulpen waarom het zo belangrijk is dat we weten dat alle materie massa heeft.

Hoe beweegt een grote zwerm vogels of een school vissen zich zo gelijktijdig voort? Volgens natuurkundigen lijkt het op een kolkende vloeistof. Toch is er een groot verschil: in tegenstelling tot de atomen in een glas water, doen de dieren het op eigen kracht. Zogeheten actieve materie, legt theoretisch…

Waarom is ijs glad? Volgens hoogleraar Experimentele Natuurkunde Tjerk Oosterkamp verlaagt het dunne, beweeglijke oppervlak de wrijving van het materiaal. Hij legt dit uit in dagblad Trouw.

Waarnemingen van extreme zonnevlammen en deeltjesstormen rond een ster op 130 lichtjaar afstand dagen ons beeld van de kosmos uit. Koreaanse sterrenkundigen publiceerden erover; Leids cosmoloog Alessandra Silvestri duidt de impact van dit onderzoek in de Volkskrant.

Drie studenten van de Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen hebben een beurs gewonnen van het Leids Universiteits Fonds, bedoelt voor masterstudenten die een leidse opleiding volgen.

Prof.dr. Jan van Ruitenbeek is op 19 april 2013 benoemd tot nieuwe voorzitter van de Nederlandse Natuurkundige Vereniging. Van Ruitenbeek is gekozen door de leden. Van de 3600 leden bracht 10% voorafgaand aan de ALV elektronisch zijn stem uit op een van drie kandidaten. Ruitenbeek kwam met 54% van de…

In het Leidse Museum De Lakenhal staat momenteel een piepkleine 3D-print van een beeld van Rembrandt. Het beeld is zo klein, dat bezoekers het niet met het blote oog kunnen zien. Onderzoeksanalist Rachel Doherty en universitair docent Daniela Kraft geven in de NRC toelichting over het kunstwerk.

Zwaartekracht en quantummechanica zijn allebei succesvolle theorieën. Maar de twee verenigen? Dat is zo makkelijk niet. Tjerk Oosterkamp en Dennis Uiterbroek leggen uit in het NRC hoe ze quantumzwaartekracht proberen te meten in het lab.

Waarom gedraagt de natuurkunde op de allerkleinste schaal zich anders dan we gewend zijn in het normale leven? Dat is een vraag waar quantumfysici zich mee bezighouden. Hoogleraar Carlo Beenakker licht in de Volkskrant toe dat de wetten van de quantummechanica niet alleen gelden voor de kleinste deeltjes,…

Het Leidse natuurkunde-instituut organiseert een verdiepingscursus over kwantummechanica voor natuurkundeleraren. Het curriculum op de middelbare school krijgt een nieuwe kwantumcomponent, en de Universiteit Leiden biedt docenten de mogelijkheid om daarin de best mogelijke begeleiding te bieden aan…

De koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen heeft zes Leidse hoogleraren benoemd tot lid.

Het heelal dijt uit – maar mogelijk niet zoals gedacht. Recente metingen suggereren dat de kracht van donkere energie kan variëren in plaats van constant te zijn. Leidse wetenschappers Henk Hoekstra en Alessandra Silvestri benadrukken in Trouw dat meer data nodig zijn om betrouwbare conclusies te tr…

Met verslagenheid hebben wij kennisgenomen van het overlijden van Prof. dr. Frans W. Saris.

Op deze pagina vind je een overzicht van prijzen en subsidies die in 2024 zijn toegekend aan onze medewerkers en studenten, en de bijzondere benoemingen aan de Universiteit Leiden en andere instellingen.

In 2025 hebben medewerkers en studenten van de Universiteit Leiden veel mooie prijzen ontvangen en belangrijke onderzoekssubsidies binnengehaald.

Nascholing en activiteiten voor natuurkundedocenten op het gebied van sterrenkunde.

Leidse wetenschappers leiden het COLIBRE-project, een baanbrekende reeks simulaties van het heelal. Door ook koude gaswolken en kosmisch stof te modelleren—de fysica die eerdere simulaties misten—tonen ze voor het eerst een realistisch beeld van hoe sterrenstelsels ontstaan en zich ontwikkelen.

KM3NeT is geselecteerd als een van de tien top onderzoeksfaciliteiten in NWO’s

Natuurkundige Bernard van Heck heeft de Christiaan Huygensprijs 2016 gewonnen, op basis van zijn Leidse promotieonderzoek naar schakelingen voor kwantumcomputers. De minister van OCW reikt deze onderscheiding jaarlijks uit namens de KNAW aan een onderzoeker die een vernieuwende bijdrage aan de wetenschap…

In deeltjesversnellers worden elementaire deeltjes opgejaagd tot bijna de lichtsnelheid om ze vervolgens op elkaar te laten botsen. En dat met steeds hogere snelheden om de allerkleinste deeltjes te onderzoeken. Hoogleraar Theoretische Tatuurkunde Koenraad Schalm werpt hier licht op in Trouw.

In Europa gaat 10% van de kinderen een bezoek krijgen van een natuurkundeshow tijdens hun schoolopleiding. Dat zegt de stichting Rino, de Leidse initiatiefnemer en organisator van de natuurkundige roadshows. Rino werkt samen in EuroPhysicsFun (EPF), het Europese netwerk voor natuurkundeshows.

Vierenzestig middelbare scholieren uit Slovenië, Tsjechië en Nederland bezochten de Universiteit Leiden in de week van 7-11 november in het kader van het Talent Education Project. Ze splitsten op in acht groepen, waarvan er sommige naar de bètafaculteit gingen om een onderzoeksproject uit te voeren.

Fysicus Carlo Beenakker heeft een nieuw speeltje. Verslaafd aan de puzzels die de natuur hem voorschotelt, bijt hij zich met obsessief fanatisme vast in nieuwe fysica.

Dankzij een subsidie van 4,8 miljoen euro van de NWO, komt er een nieuwe nationale onderzoeksfaciliteit voor materialen op atomaire schaal. Vier natuurkundigen van de Universiteit Leiden werken mee aan dit initiatief, dat belangrijke innovaties moet opleveren onder andere voor de energietransitie.

Zes topstudenten ontvangen een Jong Talent Aanmoedigingsprijs van € 500,- van de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen te Haarlem. De winnaars zijn: Jasper Bouman (Wiskunde), Dennis van der Zwaan (Informatica), Nashwan Sabti (Natuurkunde), Amber Barendrecht (Life Science and Technology),…

Leids fysicus Alexey Boyarsky ontvangt een ERC Advanced Grant om een uitbreiding te onderzoeken van het standaardmodel van deeltjesfysica. Hij deelt de prijs met onderzoeksgroepen uit Lausanne en Kopenhagen. 580.000 euro is gereserveerd voor Leiden.

De nieuwste Europese quantumcomputer komt in Nederland. De ict-coöperatie van Nederlandse onderwijs- en onderzoeksinstellingen SURF krijgt hiervoor financiering van het Europese EuroHPC-programma. Leidse onderzoekers hebben een belangrijke rol: zij ontwerpen de algoritmes en de machine learning routes,…

Op vrijdag 6 februari is het weer Masterdag in Leiden. Ook de science masters presenteren zich deze middag aan bachelor- en hbo-studenten die een master willen kiezen.

Van de vier Spinozapremies gaan er dit jaar twee naar Leidse onderzoekers: natuurkundige Dirk Bouwmeester en archeologe Corinne Hofman. Dat maakte NWO 6 juni 2014 bekend tijdens het wetenschapsevenement Bessensap in Utrecht.

Quantum speelt een grote rol in de technologie van de toekomst, maar de meeste mensen weten er weinig van af. Leidse wetenschappers Evert van Nieuwenburg en Julia Cramer vertellen bij het NPO 1 radioprogramma ‘Villa Van den Berg’ waarom wij meer over quantumtechnologie moeten praten.

Financiële markten en hun gedrag: de kranten staan er bol van. Je kunt je afvragen of er voor een natuurkundige interessante aspecten te ontdekken zijn. Econofysica houdt zich sinds kort met dit soort vragen bezig. In aanloop naar het college Econofysica dat in het voorjaar van 2010 gegeven wordt, worden…

Gedichten van Sense Jan van der Molen over het elektron en het tau-neutrino zijn bekroond in de NNV-dichtwedstrijd 'Dicht een Deeltje', samen met nog vijftien gedichten over de deeltjes van het standaardmodel.

Vera Meester heeft de jaarlijkse Natuurkunde Fotowedstrijd 2016 gewonnen, met haar afbeelding van 'lachende' colloiden. De Volkskrant publiceerde de foto als Beeld van de Week.

Natuurkundige Daniël Geelen ontwikkelde tijdens zijn promotie een nieuwe microscoop die laag-energetische elektronen gebruikt. Zulke elektronen zijn minder schadelijk voor biologische en organische materialen. Geelen promoveert op 31 mei.

Op dinsdagavond 22 augustus is onze zeer dierbare collega Jo Hermans overleden. Jo was al enige tijd ziek, maar bleef tot op het laatst goedgemutst van het leven genieten. Hij heeft heel veel voor de universiteit Leiden betekend, en zal door velen met warme herinneringen worden herdacht.

Daniela Kraft ontvangt op 10 december tijdens het chemiecongres CHAINS de Athenaprijs 2019 van NWO. De prijs beloont excellente vrouwelijke chemici die hoogstaand wetenschappelijk onderzoek verrichten en een rolmodel vormen voor andere onderzoekers. Kraft ontvangt de Athenaprijs voor haar prestaties…

Onderzoek naar quantumcomputers en islamitische goede doelen: twee Leidse wetenschappers krijgen een Consolidator Grant van de European Research Council.