Lezing, Sociolinguistics & Discourse Studies Series

Finland heeft zijn zelfmoordcijfers laten dalen na het eind van de vorige eeuw. Marieke Liem en Leah Prencipe bespreken dit in The Conversation.

“Laten we de kracht van oprechte betrokkenheid niet vergeten”, benadrukte decaan Sarah de Rijcke tijdens de Nieuwjaarsreceptie op 7 januari 2025, waar ook Rector Magnificus Hester Bijl bij aanwezig was en de Faculteit der Sociale Wetenschappen toesprak.

Het onderzoek van Marloes van Moort richt zich op validatieprocessen in de context van begrijpend lezen. De resultaten laten zien dat lezers tijdens het lezen tekstuele informatie ‘toetsen’ aan informatie uit de tekst én uit hun eigen kennis. Het onderzoek levert een belangrijke bijdrage aan verdere…

Steeds vaker verdwalen, familieleden niet meer herkennen of woorden en namen vergeten: het zijn bekende symptomen van de ziekte van Alzheimer. Psychologen hebben nu ontdekt dat de ziekte zich ook op subtielere manier uit: in het ritme van een vingertik.

Psychedelische drugs zoals paddo’s en LSD worden door de één omarmd, en door de ander gezien als levensgevaarlijk. Cognitief psycholoog Michiel van Elk dook in de wereld van de psychedelica en schreef er een opvallend nuchter boek over. ‘Zonder ervaring uit eerste hand vond ik mijn verhaal niet comp…

26 september is de Europese Dag van de Talen. Er zijn 24 officiële talen in Europa, maar er worden in totaal zo’n 200 talen gesproken op ons continent. Wat hebben we aan al die verschillende talen? En moeten we allemaal Azerbeidzjaans of Zweeds gaan leren? We vragen het Lisa Cheng, hoogleraar Algemene…

Voor de start van je onderzoek je hypothese en analyse alvast online registreren. Waarom zou je dat als wetenschapper doen? Henk van Steenbergen, onderzoeker in cognitieve psychologie, ging het experiment aan. ‘Ik beschouwde het als oefening in open science.’

Speciaal voor een experiment van Universiteit Leiden zijn bestuurskundigen en waterschapsambtenaren samengekomen in een laboratorium.

Hoogleraar Neuropsychologie in Gezondheid en Ziekte Hanneke Hulst vertelt in haar oratie hoe zij de kloof tussen wetenschap en zorg probeert te overbruggen. ‘Om als neurowetenschapper daadwerkelijk bij te dragen aan oplossingen voor patiënten, moet je interdisciplinair werken.’

Project TARGET is een onderzoek gericht op de relatie tussen illegale vuurwapenhandel en vuurwapengeweld. In een studie in zeven landen werd gekeken naar de verschillen en overeenkomsten. Katharina Krüsselmann en Marieke Liem namen de situatie in Nederland onder de loep. In dit artikel hun belangrijkste…

Kan een robot net zoals een monnik een religieus ritueel uitvoeren? En wat is een religieus ritueel eigenlijk? Robots en religie lijken twee verschillende onderwerpen, maar volgens universitair docent Elpine de Boer kunnen beide ons laten nadenken over wat het betekent om mens te zijn en wat we van…

Je gezicht laten zien op diners en feesten aan het hof: het was in de tijd van Willem I dé manier om bij de koning in beeld te komen. Het nieuwste boek van Joost Welten onthult hoe de elite tijdens het bewind van Willem I zowel letterlijk als figuurlijk om zijn troon danst.

Lezing, Ancient History Research Seminar

Mariska Kret is onderscheiden met de European Research Council (ERC) Public Engagement with Research Award 2022. De Leidse hoogleraar cognitieve psychologie Kret overtuigde de jury door het publiek te betrekken bij haar onderzoek naar de emoties van mensapen: 'RecognizeYourself - Bringing science to…

Cognitief neurowetenschapper Anne Urai maakt deel uit van het Neuromatch Conference-team met wie ze de prijs voor open science heeft gewonnen. Met deze prijs ter waarde van $ 80.000, wil Neuromatch barrières in financiering en onderwijs verminderen of wegnemen door altijd betaalbare educatie, netwerken…

Praten over suïcidale gedachten is belangrijk, maar allesbehalve gemakkelijk. Om dit lastige onderwerp bespreekbaar te maken voor studenten en medewerkers organiseert de universiteit een actieweek aansluitend op de landelijke campagne ‘1K Z1E J3’ van Stichting 113 Zelfmoordpreventie. ‘Het ergste wat…

Wat zijn huidige trends binnen het gezin? We noemen er drie. Van langer thuis wonen tot later kinderen krijgen en de ongelijkheid binnen gezinnen die toeneemt. Hoe zijn die trends ontstaan en wat zijn de effecten? Leidse experts geven uitleg.

Flitsinterview met alumnus Kees van der Staaij: ik ben en blijf een jurist in hart en nieren

In de prehistorie vond een enorme migratiegolf plaats, van de steppen in Rusland en Oekraïne naar West-Europa. De genen van de nieuwkomers werden dominant. Leids archeologisch onderzoek naar grafheuvels op de Veluwe en de Utrechtse Heuvelrug leverde deze opzienbarende conclusie op. Dat vertelde Quentin…

Tentoonstelling

De onderzoeksteams zijn opgezet, samenwerkingen zijn gestart, projecten afgetrapt, de eerste startsubsidies zijn binnen en de websites zijn in de lucht. Het stimuleringsprogramma Citizenship, Migration and Global Transformations, dat bestaat uit de twee pijlers Social Citizenship and Migration en Global…

Of je nu appt, online nieuws leest, of door Instagram scrolt, jouw gedrag wordt gemonitord. Sterker nog: wát jij ziet, wordt door anderen bepaald. Promovendus Aleksandre Zardiashvili onderzocht de impact van online advertenties en de macht van de bedrijven erachter.

‘Een goed gesprek begint met iemand écht zien.’ Die tekst staat op een plaquette die maandagochtend op een 1K Z1E J3 (Ik zie je) bankje werd geschroefd in de binnentuin van Wijnhaven. Het bankje staat symbool voor het bespreekbaar maken van suïcide, depressie en wanhoop.

Mensen spreken veel óver vrachtwagenchauffeurs en niet met hen. Een inschattingsfout, zegt Promovenda Anke van der Hoeven, die vertelt over waarom hun leven makkelijker gemaakt zou moeten worden. ‘Deze stille groep houdt de Europese economie draaiende, maar mensen realiseren zich dat niet.’

Op 25 november is de wereldwijde 16-daagse campagne ‘Orange the World’ tegen geweld tegen vrouwen en meisjes gestart. Ook de Universiteit Leiden vraagt hier aandacht voor. Op vrijdag 9 december geven Renate van der Zee en Marieke Liem een lezing op de Campus Den Haag over zichtbaar en onzichtbaar geweld…

Psycholoog Ellen de Bruijn onderzoekt de effecten van hormonale schommelingen op gedrag en hersenen tijdens de levensloop van vrouwen. Met een ERC Consolidator grant versterkt zij met drie PhD’s en een postdoc haar EEG-onderzoek naar de fases waarin meisjes en vrouwen te maken krijgen met sterke hor…

2-day Workshop

Alle vijf afleveringen van het eerste seizoen van 'Breingeheim' zijn nu te beluisteren op Spotify. Studenten en wetenschappers shuiven aan dezelfde tafel aan om het raadsel van het jongvolwassenbrein te ontrafelen. Wetenschappelijke antwoorden op prangende vragen over of je je brein kan trainen en over…

Een e-coachprogramma helpt mensen met chronische nierziekten, vooral op gebieden waar patiënten zelf graag mee aan de slag willen. ‘Een gezonde leefstijl is belangrijk voor nierpatiënten: dan gaat de nierfunctie minder snel achteruit en komen er minder complicaties’, vertelt Katja Cardol over haar onderzoek…

Het digitale tijdperk biedt ongekende mogelijkheden: informatie is altijd beschikbaar, systemen zijn verbonden en processen geautomatiseerd. Er ontstaan hierdoor ook nieuwe dreigingen. Tijdens de Nacht van de Digitale Veiligheid op 26 mei in gebouw Wijnhaven deelden meer dan dertig experts hun kennis…

Hoe heeft de evolutie onze nieuwsgierigheid gevormd? En hoe zorgt die nieuwsgierigheid ervoor dat we inmiddels het technologische vermogen hebben om te ontdekken of we alleen zijn in het heelal? Het kwam allemaal aan bod tijdens de viering van de 449ste dies natalis van de Universiteit Leiden.

Vakgebieden met elkaar verbinden, onderzoek en onderwijs verrijken en innovatieve oplossingen aandragen voor complexe maatschappelijke vraagstukken: dàt is de gedachte achter alle interdisciplinaire activiteiten van de Universiteit Leiden. Wat bereikten we zoal in 2024? Een kleine greep.

Wat vragen mensen zich af op social media? Universitair docent Matthijs Westera ontvangt een NWO-beurs om te onderzoeken waarnaar mensen online nieuwsgierig zijn.

De zesde specialisatie van de Master Crisis and Security Management (CSM): Governance of Violence start in september 2023. Coördinator van deze track is hoogleraar Marieke Liem. Zij vertelt over het hoe en waarom van deze nieuwe track en het belang van onderzoek naar en kennis over de aard en omvang…

Hoogleraar Marieke Liem ontkracht mythes over dodelijke agressie in haar nieuwe boek 'Mythen over Moord'.

Wat hebben kinderen nodig om optimaal op te groeien en hoe draagt de dynamische ontwikkeling van de hersenen daaraan bij? Antwoorden op deze vragen geeft het team Leiden Consortium on Individual Development (L-CID) met jonge wetenschappers onder leiding van Eveline Crone tijdens het congres 'Development…

Het SENSYN-project heeft een oplossing gevonden voor weinig openbare datasets voor criminologisch onderzoek: synthetische datasets. Marieke Liem vertelt over deze unieke innovatie

Het beeld over kindermishandeling tijdens de tweede COVID-lockdown is gelijk aan de eerste. Ook nu weer was het aantal kinderen dat slachtoffer was groter dan in een periode voor de pandemie. Ook nu weer ging het voor het grootste deel om gezinnen waarover al zorgen bestonden, maar die verergerd waren…

Lezing, Economic and Social History Brown Bag Seminar

Ze is vier dagen in de week projectmanager bij het LIACS en daarnaast traint ze zes dagen in de week met het Nederlands team Paraklimmen. Christiane Luttikhuizen combineert haar werk bij de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen met klimmen op hoog niveau.

De verwerving van een tweede taal is volgens Nivja de Jong ‘het mooiste onderwerp van de taalwetenschap’. Als recent benoemde hoogleraar Tweedetaalverwerving en didactiek gaat ze aan de slag met de vraag hoe je mensen zo’n nieuwe taal het best kunt leren.

Vorig jaar ontving Dr. Henk van Steenbergen, universitair hoofddocent bij de sectie Cognitieve Psychologie, een Grass Shoot subsidie om het onderzoeksmaster vak “Experimentation I: Programming Psychological Experiments” volledig opnieuw te ontwikkelen. Het vak werd afgelopen blok voor het eerst aangeboden…

Onderzoek naar hoger onderwijs bevordert de kwaliteit van het onderwijs. En die investeringen betalen zich dubbel en dwars terug in welzijn en welvaart. Dit betoogt hoogleraar onderwijswetenschappen Roeland van der Rijst in zijn oratie.

Een nieuw kabinet, brandhaarden in de wereld en natuurlijk veel wetenschap: dit zijn de vijf verhalen van de Universiteit Leiden die jullie graag lazen in 2024.

Daar staan ze dan voor hun onderzoeksposters, onze bachelorstudenten van het Honours Research Bachelor Project en de studenten van de research master Psychologie. Geïnteresseerde medestudenten, promovendi, postdocs en docenten luisteren naar hun verhalen op de jaarlijkse Wetenschapsmiddag van het Instituut…

Bestseller ‘Het puberende brein’ schreef Crone voor ouders die het soms onbegrijpelijke gedrag van hun tieners wilden snappen. Haar nieuwe boek ‘Een dag in ons brein’ is voor iedereen, jong en oud, die zijn eigen brein beter wilt behappen.