Zonder academische vrijheid zouden we misschien geen antibiotica hebben, en geen diepgaand begrip van het menselijk gedrag. Literaire kritiek, klimaatmodellen, en ecologisch herstel zouden sterk zijn beperkt, net als ethische reflectie op kunstmatige intelligentie, rechtvaardigheid, trauma, opvoeding,…

Leeslijst

Op maandag 8 maart, op Internationale Vrouwendag, draagt student Evi Dijcks acht gedichten voor van Anna van der Aar de Sterke (1755-1831). Evi Dijcks, derdejaars student Nederlandse Taal en Cultuur, ontdekte in de collecties van Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) het oudste literaire vrouwengenootschap…

Je wint als universitair docent de Leidse onderwijsprijs en opeens sta je in het middelpunt van de belangstelling. Drie oud-winnaars vertellen hoe de prijs, gegeven door studenten, hun werk heeft veranderd, hun onderwijs heeft versterkt en hoe ze het prijzengeld besteed hebben.

Historici startten onlangs het vooronderzoek naar de rol van de Universiteit Leiden in het koloniale en slavernijverleden. De kennis hierover is nog te beperkt en te versnipperd. Met een nieuwe bril inventariseren ze Leidse archieven en collecties. Een interview met historici Alicia Schrikker en Ligia…

Er is een redelijke kans dat jij via een sociaal medium bij deze leeslijst terecht gekomen bent. Nu is het onze taak om jouw aandacht erbij te houden. We gaan ons best doen. Er is zoveel afleiding; van meldingen op je telefoon, tot een ander scherm dat misschien ook om aandacht schreeuwt. Ieder sociaal…

Maar liefst 22 onderzoeksprojecten van Leidse wetenschappers hebben een Veni-subsidie gekregen van wetenschapsfinancier NWO.

Een spirituele openbaring, een behandelmethode of een esthetische ervaring: psychedelica als LSD, paddo’s en ayahuasca zijn populairder dan ooit. Toch heeft de wetenschap nog steeds veel vragen over de geestverruimende middelen. Het Leiden Institute for Brain and Cognition (LIBC) organiseert daarom…

Hoe verhuis je 3000 kwetsbare kleitabletten van duizenden jaren oud? Voor die uitdaging stonden medewerkers van het Nederlands Instituut voor het Nabije Oosten (NINO). Na jarenlange voorbereiding is de De Liagre Böhl-collectie met loopkarren naar haar nieuwe onderkomen verplaatst.

Van geschreven taal tot analyse van dierengeluiden; ieder AI-gerelateerd onderwerp komt aan bod. Tijdens de Nacht van Ontdekkingen kun jij je in de UB laten meevoeren op een artistieke en wetenschappelijke reis door de volledige geschiedenis van informatie, kennisdeling en het woord.

Om de bescherming van onze persoonsgegevens en onze privacy te kunnen waarborgen, moeten het recht en toepassingen van Artificial Intelligence beter op elkaar worden afgestemd. Promovendus Andreas Häuselmann ziet kansen, maar ook gevaren als dat niet gebeurt.

Van reisverhalen, reisgidsen en hotelvignetten tot ansichtkaarten, tekeningen, menukaarten, brochures, posters en foto’s. In collecties van de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) worden veel bronnen bewaard die inzicht bieden in de ontwikkeling van het toerisme in Nederlands-Indië, het huidige Indonesië,…

Onze blik op het Midden-Oosten zit vol stereotypen die heftige gevolgen hebben gehad voor haar bevolking. Wat is mythe en wat is realiteit? Hoe zijn deze stereotypen ontstaan? Welke gevolgen hebben ze gehad? Deze vragen worden beantwoord in deze leeslijst.

John Boy en zijn collega's van het d12n-onderzoekscluster krijgen een beurs van het Digital Infrastructure Insights Fund D//F.

Een knalroze pluchen proefschriftkaft, antieke promotieprenten, een pannetje gestolde lak: de lustrumexpositie Hora est! in de Oude UB neemt je mee in de rituele maar ook eigenzinnige wereld van promoties. Van plechtige ceremonies tot geruststellende pedellenhumor.

De bibliotheekorganisatie van de Universiteit Leiden probeert haar klanten zo goed mogelijk van dienst te zijn. Daarbij wordt dankbaar gebruik gemaakt van het internet. Maar niet alles kan online.

Over minder dan een week besluiten miljoenen Turken wie hun land de komende vijf jaar gaat besturen. Het beloven de spannendste verkiezingen in jaren te worden, want de verschillen in de peilingen zijn klein en alles staat op het spel, ook voor Europa. Turkije-kenner en universitair docent Alp Yenen…

Wie weet een boek zo te verkopen dat iedereen het wil lezen? Dat zijn de winnaars van de Alternatieve-Leeslijst-Awards 2025.

UNESCO heeft een grote verzameling handgeschreven brieven en het archief van Raden Ajeng Kartini (1879-1904) erkend als documentair werelderfgoed. Kartini verzette zich tegen genderongelijkheid in de feodale Javaanse samenleving, waaronder gedwongen huwelijken, polygamie en gebrek aan onderwijs voor…

Seksueel ongewenst gedrag stond op dinsdag 2 mei centraal tijdens het jaarlijkse symposium van de studentenambassadeurs van de politie Leiden-Bollenstreek in samenwerking met de politie en gemeente. Een onderwerp dat studenten zeer aanspreekt, zo bleek al snel na de aankondiging. De honderd plaatsen…

Ruim 30.000 bladzijden nieuw materiaal is nu ontsloten in de online collectie van onofficiële poëzie-publicaties uit China, onderdeel van de Leidse Digitale Collecties. Deze tijdschriften en boeken worden gemaakt buiten het systeem, in eigen beheer, en zijn invloedrijk maar uiterst moeilijk te vinden.…

Een map met daarin de eerste versie van Kort Amerikaans en de kopij met aantekeningen voor de 40ste druk. Karina Wolkers, weduwe van schrijver en kunstenaar Jan Wolkers, overhandigde deze op 19 oktober aan Kurt De Belder, directeur van de Leidse Universiteitsbibliotheek. Ze markeerde daarmee de overdracht…

Kunst en voorwerpen uit de koloniale tijd zijn niet per definitie roofkunst. Pieter ter Keurs, hoogleraar Musea, Collecties en Samenleving, pleit voor meer nuance in het debat over kunst en verzamelobjecten uit een beladen verleden. Oratie op 2 december.

'Wat als we één avond alle lichten uitdoen. Dat idee dook af en toe in mijn hoofd op. En op een dag vertelde ik het aan een taxichauffeur, en hij zei: "Oh,je bedoelt: lichten uit, sterren aan!" Dat is natuurlijk niet helemaal waar, want de sterren staan altijd aan, maar zijn uitspraak vatte het idee…

Software programmeren is waarschijnlijk niet het eerste waar je aan denkt bij een socioloog. Drie jaar geleden begon John Boy aan de ontwikkeling van zijn software programma Textnets. Corona zorgde ervoor dat hij zich minder goed kon concentreren op het schrijven van wetenschappelijke onderzoek en ook…

De particuliere verzamelaars John Steegh en Harrie Teunissen uit Dordrecht hebben hun gehele collectie landkaarten, plattegronden en atlassen geschonken aan de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL). Het betreft een verzameling van circa 17.000 losse kaartbladen en ongeveer 2.300 atlassen en reisgidsen…

Een van de functies van een Universiteitsbibliotheek is het behoud van documentair erfgoed. Niet alleen om onderzoek en onderwijs te ondersteunen, maar ook omdat dit erfgoed in veel opzichten gezien kan worden als ons collectief geheugen. UNESCO registreert sinds 1992 bijzondere en vaak bedreigde documenten…

Op dinsdag 26 oktober – de geboortedag van beeldhouwer-schilder-schrijver Jan Wolkers - is Onno Blom, biograaf van Wolkers, te gast in de online boekensalon van Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL). Hoofdconservator Garrelt Verhoeven interviewt Blom over het boek Alsof een storm je optilt, met ongepubliceerde…

Bijzondere lichtval, structuren, patronen in de ons omringende dagelijkse realiteit, uitgelicht door een onverwachte invalshoek of uitsnede. Daar was Steef Zoetmulder (1911-2004) als geen ander goed in. Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) kon onlangs de kerncollectie Steef Zoetmulder aankopen, met…

In de loop van honderdduizenden jaren was het in onze contreien een komen en gaan van diverse soorten mensachtigen, afhankelijk van de temperatuur: ijstijden en warmere tijden wisselden elkaar af. In ‘De eerste mensen in de Lage Landen’ beschrijven de Leidse archeologen Yannick Raczynski-Henk en Gerrit…

Overheden trekken grenzen, overheden beheren grenzen en mensen moeten met die grenzen leven. Door de eeuwen heen zijn er in Nederland talloze grenzen getrokken en weer vervaagd. Kester Freriks ging met Martijn Storms en andere deskundigen op zoek naar de verhalen achter historische grenzen aan de hand…

De Tachtigjarige Oorlog en de Gouden Eeuw werden in de vaderlandse geschiedenis traditioneel beschreven als roemrijke perioden; de Opstand als heldenstrijd voor de onafhankelijkheid, de Gouden Eeuw als een weergaloos politiek, economisch en cultureel succesverhaal. Kritische wetenschappers stelden…

Christiaan Snouck Hurgronje (1857-1936) is bekend als islamoloog, auteur van het boek Mekka, bestuurder in Nederlands-Indië voor de Nederlandse regering en hoogleraar in Leiden. Wim van den Doel publiceerde in 2021 een biografie van Snouck Hurgronje. Onlangs verscheen de vertaling van de biografie in…

Van kaarten, atlassen en verzamelaars tot opvallende vrouwen, zwarte schapen en de hunkering naar Italië. In de online boekensalon ‘De wereld van Blaeu’ gaat presentator Garrelt Verhoeven in gesprek met auteur Kees Zandvliet en onderzoeker Djoeke van Netten over de fascinerende familie Blaeu, hun leefwereld…

Bibliotheek, Organisatie, Onderzoek

Van den vos Reynaerde geldt als hét meesterwerk van onze middeleeuwse letterkunde, en misschien wel van de hele Nederlandse literatuur. Wat is het geheim van deze klassieker, die in elke tijd ook leest als een moderne roman, en die zoveel heeft betekend voor zovelen?

Van Galileo Galilei tot Albert Einstein, van Anna Maria van Schurman tot Anton de Kom: het is slechts een greep uit 25 auteurs die met hun boeken en ideeën een buitengewone invloed hebben gehad op de wereld, soms zelf tot nu. De Universitaire Bibliotheken Leiden en het Rijksmuseum van Oudheden organiseren…

De Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL) heeft van dr. Freerk Heule een schenking ontvangen voor de digitalisering en ontsluiting van een internationaal unieke collectie onofficiële (minjian) poëzietijdschriften uit China. Deze poëzietijdschriften worden gemaakt buiten de officiële infrastructuur…

Leiden heeft een roemrijke journalistieke geschiedenis. Al in de achttiende eeuw was de Gazette de Leyde, die officieel nooit zo heette, maar wel onder vier andere namen verscheen, dé kwaliteitskrant voor de Europese gegoede burger en elite. In de online tentoonstelling Leidse Persgeschiedenis wordt…

Schepen en landschappen, maar ook voorbeelden van eigentijdse en buitenlandse prentkunst: een typisch Hollandse prentencollectie. Rotterdammer Peter Chabot is een groot liefhebber van oude grafiek. Dit bracht hem tot het verzamelen van een fraaie collectie prenten uit de zeventiende en achttiende eeuw.…

Fellowships are awarded to an international cast of researchers with the purpose of promoting the use of the Special Collections at Leiden University

Een internationaal consortium van onderzoeksinstituten, universiteiten en niet-academische partners in zes Europese landen, waaronder Universiteit Leiden, heeft een onderzoekssubsidie van 4 miljoen euro van ERC Marie Curie ITN ontvangen voor het project Mediating Islam in the Digital Age (MIDA). Namens…

Per 1 maart as. zal Alenka Prinčič in dienst treden bij de Universitaire Bibliotheken Leiden als hoofd van het Centre for Digital Scholarship (CDS). Haar expertise op het gebied van Research Support, Research Infrastructures en Open Publishing en haar persoonlijke kwaliteiten als leidinggevende bieden…

Onze Bijzondere Collecties bevatten kostbare, unieke en vermaarde collecties en objecten, waaronder manuscripten, boeken, archieven, foto's, prenten, kaarten en brieven van over de hele wereld. Momenteel zijn twee afdelingen van de UBL verantwoordelijk voor beheer, behoud en beschikbaarstelling ervan:…

De uitgeverij American Chemical Society’s Publication Division (ACS) en de Nederlandse universiteiten, verenigd in de VSNU, hebben een akkoord bereikt om open access publiceren op te nemen als onderdeel van het uitgeverscontract.

Dit jaar is het precies 400 jaar geleden dat Hugo de Groot ontsnapte aan zijn levenslange gevangenisstraf. Verstopt in een boekenkist wist hij Slot Loevestein te ontvluchten. In deze aflevering vertelt Jacqueline Hylkema over zijn ontsnapping en wat daaraan vooraf ging.

Wegens groot succes wordt de workshop In Contact met Collecties - De Geschiedenis van de Fotografie nogmaals georganiseerd voor alle geïnteresseerden. De workshop vindt plaats op 13 mei, van 15.00 tot 17.00 uur, in de Vossiuszaal van de Universitaire Bibliotheken Leiden (UBL). Deze workshop gaat over…

Op maandag 17 september is de jubileumeditie van Herfsttij der Middeleeuwen, het bekendste werk van de historicus Johan Huizinga, gepresenteerd. Het eerste exemplaar is door minister-president Mark Rutte, historicus en alumnus van Universiteit Leiden, in ontvangst genomen. Herfsttij der Middeleeuwen…

Op woensdag 8 mei, van 19.00 tot 20.30 uur, vindt voor alle geïnteresseerden in de Senaatskamer van het Academiegebouw van de Universiteit Leiden een workshop In Contact met Collecties plaats. Nergens kunt u dichter bij de historische bron komen dan bij deze workshop. Experts van de Universiteit Leiden…

A series of workshops at Leiden University and the University of Hamburg will act as a forum in which international legal scholars whose research adopts a behavioural approach can present their works-in-progress and gain feedback from a broad range of peers, including scholars in economics and cognitive…